Chính phủ Anh trả 550 bảng để công dân thảo luận về Digital ID, nhưng lại cấm nhà báo tham dự

Chính phủ Anh đang thực hiện một bước đi táo bạo trong nỗ lực xây dựng hệ thống định danh số (Digital ID) quốc gia bằng cách trả tiền cho công dân để tham gia các buổi thảo luận. Tuy nhiên, động thái cấm các nhà báo tham gia các phiên họp này đang gây ra nhiều tranh cãi về tính minh bạch.

Cuộc biểu tình phản đối hệ thống định danh số tại London vào tháng 12/2025

Một cuộc khảo sát có định hướng?

Gần đây, chính phủ Anh đã gửi thư mời đến 36.000 địa chỉ trên khắp nước, yêu cầu người dân đóng góp ý kiến cho câu hỏi: "Làm thế nào để chúng ta thiết kế một hệ thống Digital ID cho Anh Quốc?". Cách đặt câu hỏi này đã bị chỉ trích vì mặc định rằng hệ thống định danh số chắc chắn sẽ được xây dựng, thay vì hỏi xem liệu công chúng có thực sự muốn nó hay không.

Những người được chọn sẽ tham gia các buổi hội thảo trực tiếp tại Birmingham vào hai cuối tuần và ba buổi tối trực tuyến qua Zoom. Tổng cộng khoảng 100 đến 120 người sẽ được chọn để đại diện cho một mặt cắt đa dạng của dân số Anh.

Loại bỏ tiếng nói của báo chí

Một chi tiết đáng chú ý trong thư mời là danh sách những người bị cấm tham gia. Ngoài các đại diện được bầu chọn, nhân viên của các đảng phái chính trị và người thân của các nghị sĩ, nhà báo và những người làm việc cho các tổ chức truyền thông cũng nằm trong danh sách đen.

Darren Jones, Thư ký trưởng của Thủ tướng, viết trong thư rằng người tham gia không cần biết gì về chủ đề này, chỉ cần "sẵn sàng lắng nghe thông tin được trình bày và chia sẻ ý kiến trung thực". Tuy nhiên, việc loại bỏ các nhà báo đã dấy lên lo ngại rằng chính phủ muốn kiểm soát câu chuyện và tránh các câu hỏi khó từ giới truyền thông trong quá trình hình thành chính sách.

Chi phí và quyền lợi

Để thu hút sự tham gia, chính phủ Anh đưa ra mức thù lao khá hào phóng. Những người hoàn thành tất cả bảy phiên thảo luận sẽ nhận được 550 bảng Anh (tương đương khoảng 17,5 triệu VND) bằng tiền mặt, phiếu mua hàng hoặc kết hợp cả hai. Ngoài ra, chính phủ sẽ chi trả các khoản phí ăn uống, vé máy bay/tàu hỏa, lưu trú khách sạn và chi phí trông trẻ.

Dự kiến, ngân sách cho chương trình "Hội đồng Nhân dân" này sẽ vào khoảng 630.000 bảng Anh. Chương trình được vận hành bởi Quỹ Sortition, một doanh nghiệp xã hội có trụ sở tại Anh, và công ty thăm dò ý kiến Ipsos.

Hệ thống định danh số luôn là một chủ đề gây tranh cãi tại Anh, gợi nhớ lại các kế hoạch thẻ căn cước bị hủy bỏ trong quá khứ. Việc chính phủ đẩy mạnh kế hoạch này trong sự kín tiếng đối với báo chí chắc chắn sẽ tiếp tục thu hút sự giám sát kỹ lưỡng từ các nhóm quyền kỹ thuật số và công chúng.