Kết nối điện thoại-vệ tinh tăng trưởng 25% trong 8 tháng, Starlink dẫn đầu thị trường

Theo số liệu mới nhất từ công ty phân tích mạng Ookla, thị trường kết nối trực tiếp từ thiết bị đến vệ tinh (D2D - Direct-to-Device) đã tăng trưởng gần 25% chỉ trong vòng 8 tháng, từ tháng 7 năm 2025 đến tháng 3 năm 2026. Mặc dù vẫn còn là một phân khúc nhỏ trong tổng thể hoạt động di động, xu hướng này đang phát triển mạnh mẽ với sự dẫn dắt của Mỹ và hệ thống Starlink.

Trước đây, điện thoại vệ tinh đã tồn tại từ lâu (như mạng Iridium), nhưng chỉ gần đây các smartphone thông thường mới có khả năng kết nối trực tiếp với vệ tinh khi mất sóng di động. Ookla nhận thấy rằng Mỹ hiện dẫn đầu thế giới về số lượng kết nối D2D, chiếm tới 45,9% tổng hoạt động toàn cầu vào tháng 3 năm nay.

Sự thống trị của Starlink và thị trường Mỹ

Mỹ là nơi đặt trụ sở của SpaceX cùng chòm sao vệ tinh Starlink khổng lồ, đồng thời cũng là thị trường lý tưởng cho dịch vụ D2D do vùng phủ sóng của các trạm phát sóng di động thường xuyên bị gián đoạn ở các khu vực nông thôn xa xôi.

T-Mobile đã bắt đầu chương trình thử nghiệm công khai dịch vụ sử dụng Starlink trên khắp nước Mỹ vào đầu năm 2025 và chính thức ra mắt vào tháng 7. Sự gia tăng khoảng 24,5% số kết nối D2D kể từ tháng 7/2025 trùng khớp với thời điểm Starlink triển khai dịch vụ ở nhiều quốc gia hơn, cho thấy đây là động lực chính của thị trường hiện tại.

Các quốc gia khác tham gia xu hướng

Ngoài Mỹ, Ookla ghi nhận mức độ hoạt động D2D đáng kể tại một số quốc gia khác, bao gồm:

• Úc: 18,1% tổng số mẫu thử D2D toàn cầu
• Chile: 10%
• Canada: 9,8%

Điểm chung của các quốc gia này là đều có những vùng nông thôn rộng lớn, tương tự như Mỹ, nơi hạ tầng mạng mặt đất khó khăn để triển khai đồng bộ.

Starlink chiếm phần lớn trong các mẫu thử kết nối D2D này, dù Skylo và Lynk Global cũng có một số hoạt động nhất định. Apple là một trong những tiên phong khi tích hợp khả năng gửi tin nhắn qua mạng vệ tinh Globalstar trên các mẫu iPhone kể từ iPhone 14 ra mắt năm 2022.

Thực tế sử dụng và triển vọng tương lai

Mặc dù con số tăng trưởng khả quan, Ookla chỉ ra rằng hiện tại chỉ có một tỷ lệ rất nhỏ người dùng di động thực sự kết nối qua vệ tinh tại các quốc gia có dịch vụ này. Ví dụ, vào tháng 3/2026, chỉ có 0,46% người dùng dịch vụ Speedtest tại Mỹ ghi nhận kết nối đến vệ tinh D2D.

Hiện tại, các dịch vụ vệ tinh chủ yếu cung cấp tin nhắn văn bản hoặc dịch vụ dữ liệu hạn chế. Tuy nhiên, các cuộc gọi thoại và dịch vụ dữ liệu tốc độ cao tương tự băng thông rộng được kỳ vọng sẽ sớm khả thi khi các mạng vệ tinh được nâng cấp.

Diễn biến toàn cầu và các đối thủ mới

Ukraine là quốc gia châu Âu đầu tiên hỗ trợ Starlink thông qua nhà mạng Kyivstar vào tháng 11/2025, cung cấp dịch vụ thiết yếu cho các khu vực mạng lưới mặt đất bị hư hại do chiến tranh. Tại Anh, Virgin Media O2 (VMO2) trở thành nhà mạng di động đầu tiên ra mắt kết nối vệ tinh trực tiếp đến thiết bị vào tháng 2, cũng sử dụng Starlink cho dịch vụ O2 Satellite.

Tuy nhiên, các nhà khai thác vệ tinh khác đang sẵn sàng tham gia cuộc đua. AST SpaceMobile đã hợp tác với Vodafone tại châu Âu. Mặc dù vừa gặp trở ngại khi tên lửa Blue Origin đưa vệ tinh mới nhất vào sai quỹ đạo, Vodafone khẳng định điều này không ảnh hưởng đến kế hoạch thử nghiệm với khách hàng vào cuối năm nay.

Theo một báo cáo tháng 2 của Hiệp hội Nhà cung cấp Thiết bị Di động Toàn cầu (GSA), dịch vụ D2D đã được triển khai tại 15 quốc gia, trong khi 61 quốc gia và vùng lãnh thổ đang lên kế hoạch, đánh giá, kiểm tra hoặc đã công bố hợp tác vệ tinh-smartphone. Starlink dẫn đầu với 59 đối tác, tiếp theo là AST SpaceMobile với 28 đối tác.