LLM khiến lập trình viên chọn ngôn ngữ khó hơn để có phần mềm nhanh
Bài viết trên blog của Armin Ronacher chỉ ra rằng các mô hình ngôn ngữ lớn đang làm giảm cái giá phải trả khi chọn ngôn ngữ lập trình. Nhờ vậy nhiều dự án chuyển sang Rust, Zig và cả những công nghệ khó như DWARF hay eBPF để có phần mềm nhanh và nhỏ hơn. Xu hướng này cho thấy tiêu chí hiệu năng đang được đặt lên trước sự quen thuộc của lập trình viên.

Trên mạng xã hội đang lan truyền câu đùa rằng "lập trình đã được giải quyết xong". Armin Ronacher, tác giả blog lucumr.pocoo.org, không chắc điều đó đúng đến đâu. Nhưng ông nhận thấy một điều rõ ràng: việc làm quen với một ngôn ngữ lập trình không còn quan trọng như trước.
Chi phí chọn ngôn ngữ giảm mạnh
Theo Ronacher, các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) khiến lựa chọn ngôn ngữ bớt hệ quả hơn nhiều. Không thích ngôn ngữ hiện tại, lập trình viên có thể yêu cầu viết lại sang ngôn ngữ khác. Thậm chí có thể chọn một ngôn ngữ mà chính họ chưa từng dùng.
Hệ quả là người ta chọn ngôn ngữ dựa nhiều hơn vào cách quảng bá của cộng đồng. Là một lập trình viên Rust lâu năm, Ronacher thấy thú vị khi nhiều người giờ đây phát hành mã Rust dù trước kia có lẽ không chọn ngôn ngữ này.
Ông quy cho hai thay đổi trong cách nghĩ. Thứ nhất, ngày càng nhiều người nói về mong muốn phần mềm chạy nhanh. Thứ hai, nhiều người tin LLM rất giỏi tối ưu mã mà không làm sai hành vi.
Những cái tên quen thuộc và làn sóng mới
Những người như Mitchell Hashimoto, Charlie Marsh, Jarred Sumner, Daniel Lemire từ lâu đã ám ảnh với phần mềm nhanh và gọn. Họ cũng sẵn sàng để tác tử AI (agent) viết mã. Có thể vì thế, hoặc chẳng liên quan, nhiều người khác đang nhập cuộc.
Ronacher nhắc đến autoresearch: công cụ cho phép giao việc cho một tác tử AI thay vì phải tự biết mọi mẹo tối ưu. Dù vậy, kiến thức vẫn giúp ích rất nhiều.
Nhiều dự án muốn nhanh và nhỏ đang chọn những ngôn ngữ "khó". Không chỉ Rust được lợi. Cả Zig cũng vậy, dù những người sáng lập và một phần cộng đồng cốt lõi khá phản đối chuyện AI.
- Dịch vụ Artifacts mới của Cloudflare dùng engine giao thức Git thuần Zig, biên dịch thành mô-đun WebAssembly khoảng 100 KB.
- Vercel phát hành fx, một tác tử lập trình viết bằng Zig, được giới thiệu là nhỏ và nhanh.
Theo Ronacher, phần lớn các dự án này đều có LLM hỗ trợ.
Những công nghệ từng bị coi là ngoài tầm
Không chỉ ngôn ngữ ít phổ biến được chọn. Nhiều người còn làm việc với công nghệ khó hơn hẳn. Ronacher kể đã thấy những kết quả ấn tượng với tệp DWARF (định dạng dữ liệu gỡ lỗi), eBPF (cơ chế chạy mã trong nhân Linux), trình điều khiển mạng tự viết, mã hóa tự viết và cả phần cứng máy tính rất cũ.
Trước đây, nhiều thứ trong số này nằm ngoài tầm với của phần lớn lập trình viên. Có trường hợp như mã hóa, người ngoài còn bị đẩy ra vì nhóm nắm kiến thức cố tình giữ riêng.
Ronacher thừa nhận thế giới có thể có thêm nhiều mã kém chất lượng. Nhưng cũng có thể có thêm nhiều lập trình viên muốn phần mềm nhanh và nhỏ.
Góc nhìn
Với lập trình viên Việt Nam, rào cản lớn nhất khi chọn ngôn ngữ từng là thời gian học và số người trong nhóm biết ngôn ngữ đó. Khi LLM viết được mã ở ngôn ngữ lạ, rào cản này thấp đi. Một nhóm nhỏ có thể thử Rust hay Zig cho phần cần hiệu năng cao mà không phải tuyển thêm người.
Nhưng bài viết cũng nhắc rằng kiến thức vẫn giúp rất nhiều. Tác tử AI viết mã nhanh, còn người hiểu hệ thống mới đánh giá được mã đó có đúng và đủ an toàn hay không. Doanh nghiệp nên xem đây là cơ hội mở rộng lựa chọn công nghệ, không phải lý do bỏ qua việc đào tạo nền tảng.
Nguồn: lucumr.pocoo.org · Quy trình biên tập


