Bệnh nhân NHS không thể chặn Palantir truy cập dữ liệu, nhưng bệnh viện có quyền chọn nhà cung cấp khác

Bệnh nhân tại Anh không thể ngăn chặn dữ liệu cá nhân của mình được xử lý bởi Nền tảng Dữ liệu Liên kết (FDP) do Palantir xây dựng, tuy nhiên, các bệnh viện trực thuộc NHS (Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh) có quyền lựa chọn không sử dụng hệ thống này.

Bộ trưởng phụ trách đổi mới và an toàn y tế, Preet Kaur Gill, đã xác nhận thông tin này trước các nghị sĩ Quốc hội Anh. Bà Gill cho biết bệnh nhân chỉ có thể từ chối việc sử dụng dữ liệu cho các mục đích thứ cấp như quy hoạch và nghiên cứu, chứ không thể áp dụng cơ chế từ chối đối với các sản phẩm trong FDP.

"Trong hầu hết các trường hợp, điều này là do dữ liệu đang được sử dụng cho mục đích chăm sóc trực tiếp", bà Gill giải thích về lý do tại sao cơ chế "National Data Opt-Out" không áp dụng cho nền tảng này.

Quyền truy cập và tranh cãi về dữ liệu

Vấn đề bảo mật dữ liệu đang trở nên nhạy cảm hơn sau khi NHS England xác nhận thay đổi chính sách vào tháng trước. Theo đó, một số nhân viên của Palantir có thể truy cập vào dữ liệu nhận dạng danh tính của bệnh nhân thông qua vai trò "quản trị viên" mới. Các tài liệu nội bộ đã cảnh báo rằng việc cấp quyền truy cập này có thể tạo ra "rủi ro làm mất niềm tin của công chúng" vào các cam kết bảo vệ dữ liệu của NHS.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Gill cũng làm rõ rằng các NHS Trust - các đơn vị quản lý bệnh viện và dịch vụ sức khỏe tâm thần - vẫn có quyền tự chủ. "Nếu các tổ chức NHS muốn sử dụng các giải pháp thay thế, họ vẫn giữ khả năng mua sắm tại địa phương, miễn là giải pháp đáp ứng các tiêu chuẩn áp dụng và hỗ trợ việc thực hiện các ưu tiên quốc gia", bà phát biểu.

Theo thống kê của NHS England, hiện có 168 trong tổng số 214 NHS Trust đã đăng ký sử dụng FDP, với 123 đơn vị đã vận hành và 80 đơn vị báo cáo mang lại lợi ích.

Tương lai của hợp đồng với Palantir

Vai trò của Palantir trong FDP đang trở thành chủ đề tranh cãi gay gắt. Tuần trước, Ủy ban Khoa học, Đổi mới và Công nghệ của Quốc hội Anh đã kêu gọi NHS chấm dứt sự tham gia của công ty này. Trong tháng qua, các nghị sĩ đã đưa ra 40 câu hỏi bằng văn bản liên quan đến nhà cung cấp này, vốn cũng làm việc cho các cơ quan tình báo và Cục Thực thi Di trú và Hải quan Hoa Kỳ (ICE).

Trả lời trước Quốc hội, bà Gill cho biết chính phủ sẽ quyết định trong năm nay xem có gia hạn hợp đồng FDP hiện tại của Palantir hay không, khi hợp đồng này sẽ hết hạn vào tháng 2 năm 2027. Bà nhận định chương trình này nằm trong số 14% dự án chính phủ lớn nhận được đánh giá tích cực từ Cơ quan Cơ sở hạ tầng và Chuyển đổi Dịch vụ Quốc gia, cho thấy FDP đang đi đúng hướng.

Bà Gill cũng xác nhận hợp đồng bao gồm quy trình quản lý thoái vốn liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ và các biện pháp kiểm soát để hỗ trợ chuyển đổi và liên tục dịch vụ trong trường hợp chấm dứt hợp đồng.

"Về nguyên tắc, một nhà cung cấp khác có thể cung cấp chức năng tương đương trong tương lai", bà Gill nói, ám chỉ rằng ngay cả khi hợp đồng với Palantir không được gia hạn, chính phủ vẫn muốn giữ lại nền tảng FDP. Tuy nhiên, bà cũng thừa nhận việc chuyển đổi sẽ cần "lên kế hoạch, thời gian và nguồn lực để thực hiện việc mua sắm tuân thủ và sau đó chuyển dịch dịch vụ và dữ liệu một cách an toàn".