Biến nguồn RSS thành báo giấy e-ink để ngừng đọc trên điện thoại

Tôi đã biến nguồn RSS của mình thành báo giấy điện tử (e-ink) để ngừng đọc trên điện thoại. Đây là câu chuyện của một kỹ sư phần mềm người Đức, người đã tìm ra cách giải quyết vấn đề mỏi mắt khi đọc blog trên smartphone bằng một thiết bị e-ink nhỏ gọn. Thay vì phải nhìn chằm chằm vào màn hình phát sáng, anh tạo ra một 'tờ báo cá nhân' trên máy đọc sách X4.

Vấn đề: đọc blog trên điện thoại gây mỏi mắt

Tác giả bài viết, một kỹ sư phần mềm, là người yêu thích đọc blog cá nhân — để giải trí, học hỏi và cập nhật xu hướng mới trong ngành. Anh thường đọc trong tư thế nằm ngang, trên ghế sofa hay ghế tắm nắng ngoài trời. Vì vậy, anh gần như không bao giờ đọc trên máy tính mà luôn dùng điện thoại, dù điều này khiến mắt anh mệt mỏi.

Phát hiện thiết bị e-ink X4 và cộng đồng Crosspoint

Vấn đề này không đủ nghiêm trọng để anh chủ động giải quyết cho đến khi anh tình cờ gặp X4 — một máy đọc sách bỏ túi của hãng Xteink. Với kích thước chỉ 4,3 inch, X4 nằm gọn trong lòng bàn tay. Điều đặc biệt: thiết bị này không có màn hình cảm ứng, không có đèn nền, và không đi kèm cửa hàng sách cài sẵn.

Dù nhiều người cho rằng điều này bất tiện hoặc lỗi thời, nhưng một cộng đồng nhỏ đã tụ họp quanh thiết bị này. Họ thậm chí đã tạo ra phần mềm mã nguồn mở có tên Crosspoint.

Crosspoint không chỉ chạy trên X4 mà còn hoạt động trên các thiết bị dựa trên chip ESP32C3 khác.

Trải nghiệm cài đặt và sử dụng

Sau khi đặt hàng từ Trung Quốc về Đức (may mắn không bị hải quan giữ lại), tác giả thử firmware gốc trước — nhưng nó để lại quá ít ấn tượng. Anh chuyển sang cài Crosspoint và chỉ mất ba cú click chuột. Sau đó, anh mua một cuốn sách điện tử DRM-free, copy sang X4 và bắt đầu đọc.

Tôi đã mong đợi nhiều thao tác phức tạp hơn, nhưng nó hoạt động ngay. Xin gửi lời cảm ơn lớn đến tất cả những người đóng góp — các bạn đã làm rất tốt.

Sáng tạo 'feedpaper' — tờ báo RSS cá nhân

Lý do thực sự khiến tác giả muốn mua X4 là để đọc các bài blog trên đó thay vì điện thoại. Anh cần tạo tệp EPUB từ các bài viết và nạp vào X4 — một tờ báo nhỏ của riêng mình. Với sự trợ giúp của AI, anh đã xây dựng được công cụ này chỉ trong vài phút.

Tác giả dùng Feedbin làm trình đọc RSS, vốn có API tiện lợi. Anh chỉ cần:

• Lấy tất cả bài viết chưa đọc qua API
• Đánh dấu chúng đã đọc
• Tạo tệp EPUB từ nội dung
• Lọc bỏ các nguồn không phù hợp như kênh YouTube, blog nặng JavaScript, hoặc bản tin chỉ chứa link — vì không thể đọc hiệu quả trên màn hình e-ink

Dự án được đặt tên là feedpaper, công khai trên GitHub và cài đặt qua Homebrew. Tác giả chỉ hỗ trợ macOS, nhưng sẵn sàng giúp đỡ nếu ai muốn chạy trên hệ điều hành khác.

Báo RSS trên thiết bị e-ink

Kết quả và trải nghiệm cuối cùng

Với 'feedpaper' mới in trên X4 (và điện thoại để ở nhà), tác giả lái xe đến một quán cà phê ngoài trời yêu thích và tận hưởng một buổi đọc sách thư giãn bên ly latte. Anh kết thúc bài viết bằng lời mời: "Nếu bạn tự làm được feedpaper của riêng mình, tôi rất muốn xem ảnh của bạn."

Ý nghĩa đối với người đọc Việt Nam

Xu hướng giảm thời gian dùng điện thoại đang lan rộng toàn cầu, và giải pháp này đặc biệt phù hợp với những ai:

• Đọc nhiều blog công nghệ, tin tức qua RSS
• Muốn bảo vệ mắt nhưng vẫn cập nhật kiến thức
• Yêu thích thiết bị e-ink (Kindle, Kobo, v.v.) và muốn tùy biến sâu

Với chi phí một chiếc X4 khoảng vài triệu đồng (nhập từ nước ngoài), đây có thể là một lựa chọn thú vị cho cộng đồng công nghệ Việt Nam đang tìm kiếm trải nghiệm đọc khác biệt.