Cha đẻ bộ công cụ miễn phí thay thế Adobe ra mắt bản sao mã nguồn mở của Word, Excel và PowerPoint

Brandon Thomas, nhà phát triển đứng sau ArtCraft — bộ công cụ sáng tạo mã nguồn mở nhằm thay thế miễn phí các ứng dụng Adobe — vừa công bố thêm ba ứng dụng mới nhắm vào bộ Microsoft Office. Các sản phẩm này mang tên WordCraft, GridCraft và DeckCraft, lần lượt thay thế cho Word, Excel và PowerPoint.

Bộ công cụ văn phòng mã nguồn mở thay thế Microsoft Office

Từ ArtCraft đến bộ ba công cụ văn phòng mới

Sau khi dự án ArtCraft gây chú ý trong cộng đồng, nhiều người đã đặt câu hỏi về chất lượng của phần mềm do AI tạo ra. Thomas phản hồi trên tài khoản X của mình rằng ông thực sự biết lập trình, với 15 năm kinh nghiệm trong ngành kỹ thuật phần mềm. Ba công cụ mới được xây dựng với sự hỗ trợ của Claude và đã được chia sẻ công khai trên GitHub của ArtCraft để bất kỳ ai cũng có thể tải về miễn phí.

Điểm khác biệt lớn nhất của bộ công cụ này so với các giải pháp thay thế khác nằm ở khả năng tương thích đa nền tảng. Trong khi Adobe chỉ chạy trên macOS và Windows, các sản phẩm của ArtCraft hoạt động trên cả ba hệ điều hành gồm Windows, macOS và Linux, mang lại trải nghiệm người dùng nhất quán bất kể nền tảng nào.

Làn sóng phản đối mô hình thuê bao

Lý do đằng sau dự án không chỉ đơn thuần là cung cấp giải pháp miễn phí. Microsoft và Adobe đều nằm trong nhóm những công ty bị chỉ trích nhiều nhất về cách kinh doanh, khi chuyển từ mô hình mua một lần sang thuê bao định kỳ. Nhiều người dùng phải trả tiền cho các bộ công cụ có tính năng chồng chéo, trong đó không phải ứng dụng nào cũng thực sự cần thiết.

Việc Google cung cấp miễn phí Google Sheets, Docs và Slides qua trình duyệt cũng là một lựa chọn, nhưng mô hình chỉ hoạt động trực tuyến khiến người dùng mất quyền sở hữu công cụ. Nỗi lo rằng một ngày nào đó các dịch vụ này bất ngờ yêu cầu trả phí mà người dùng không có tiếng nói là điều hoàn toàn có cơ sở.

Giao diện các công cụ văn phòng mã nguồn mở mới

Cộng đồng đang lớn mạnh và những đề xuất tiếp theo

Cộng đồng Discord của ArtCraft đang phát triển nhanh chóng, với hàng loạt đề xuất về các phần mềm mà thành viên muốn thấy được thay thế. CADcraft là cái tên được nhắc đến nhiều nhất, hướng tới những người làm in 3D và kỹ thuật không muốn phụ thuộc vào Autodesk.

Thomas cũng úp mở rằng các công cụ thay thế cho Autodesk và những dịch vụ dựa trên thuê bao khác có thể sẽ ra mắt trong thời gian tới. Đây được xem như một tín hiệu cho thấy phong trào phần mềm mã nguồn mở đang ngày càng mạnh mẽ hơn trong bối cảnh các ông lớn công nghệ siết chặt mô hình đăng ký trả phí.

Cộng đồng mã nguồn mở ngày càng phát triển mạnh mẽ

Còn nhiều hoài nghi về chất lượng thực tế

Không phải ai cũng lạc quan. Một số bình luận cho rằng những ứng dụng này chưa đủ độ tin cậy để dùng trong môi trường doanh nghiệp chuyên nghiệp, nơi các yếu tố như hỗ trợ kỹ thuật và cam kết dịch vụ đóng vai trò quan trọng. Những công cụ này có thể phù hợp với cá nhân hoặc cửa hàng nhỏ, nhưng khó cạnh tranh với hệ sinh thái đã được kiểm chứng của Microsoft.

Một câu hỏi khác được đặt ra là liệu các sản phẩm này có tương thích tốt hơn với định dạng file của Microsoft Office so với các bộ công cụ mã nguồn mở lâu đời như LibreOffice hay OpenOffice, vốn đã tồn tại từ nhiều năm nhưng vẫn gặp vấn đề về định dạng khi trao đổi tài liệu giữa các nền tảng.

Ý tưởng hấp dẫn nhất có lẽ nằm ở khả năng kết hợp các công cụ này với AI agent. Không cần giao diện người dùng, các tác nhân AI có thể tự động tạo ra tài liệu văn phòng phức tạp, điều mà các bộ công cụ truyền thống khó làm được do thiết kế gắn chặt với thao tác thủ công của con người.

Nhiều sản phẩm trong bộ ArtCraft vẫn còn cách khá xa so với các phần mềm mà chúng muốn thay thế, nhưng điều quan trọng là tín hiệu mà chúng gửi đến các công ty lớn: phần mềm mã nguồn mở đang trở thành lựa chọn ngày càng đáng cân nhắc trong thời đại mà người dùng ngày càng khó chịu với các mô hình thuê bao liên tục tăng giá.