GSMA cảnh báo thời tiết cực đoan đe dọa ngày càng lớn đến mạng di động

GSMA cho biết bão lớn và lũ lụt hiện khiến các nhà mạng tốn 1,7 tỷ USD mỗi năm để sửa chữa các trạm phát sóng; chi phí này có thể tăng gần gấp đôi, lên hơn 3 tỷ USD mỗi năm vào năm 2050. Tổ chức đại diện ngành mạng di động kêu gọi chính phủ, cơ quan quản lý và nhà mạng phối hợp để bảo vệ hạ tầng liên lạc trước rủi ro khí hậu.

Hạ tầng mạng đối mặt nhiều dạng rủi ro

Trong loạt sáu nghiên cứu mang tên Bảo vệ kết nối trước tương lai: Rủi ro khí hậu và khả năng chống chịu trong viễn thông, GSMA phân tích các mối nguy thời tiết đối với mạng viễn thông cùng chi phí khắc phục. Các tháp, cột và trạm đặt trên mái nhà dễ bị ảnh hưởng bởi gió mạnh, bão và sét; thiết bị đặt sát mặt đất có nguy cơ ngập khi lũ xảy ra.

Nhiệt độ cao có thể khiến thiết bị vô tuyến quá nóng, còn mưa lớn làm suy giảm cường độ tín hiệu không dây. Hạ tầng ở khu vực ven biển cũng có thể bị ảnh hưởng bởi nước dâng do bão.

Theo báo cáo, nguồn cung điện là điểm dễ tổn thương lớn nhất. Khi điện bị gián đoạn, mạng có thể ngừng hoạt động sau khi nguồn điện dự phòng cạn kiệt. Thời gian duy trì phụ thuộc vào từng địa điểm, từ vài giờ đến lâu hơn đáng kể.

Với điều kiện khí hậu hiện nay, thiệt hại tại các trạm di động do bão lớn ước tính khoảng 1 tỷ USD. Lũ sông gây thiệt hại 577 triệu USD, còn lũ ven biển là 124 triệu USD. Theo dự báo khí hậu giữa thế kỷ, thiệt hại do bão lớn có thể tăng lên khoảng 2,37 tỷ USD, tương đương ba phần tư tổng thiệt hại.

GSMA đề xuất phối hợp giữa nhiều ngành

GSMA cho rằng cần đánh giá khả năng chống chịu của mạng trong phạm vi toàn hệ sinh thái, bởi thời tiết cực đoan ảnh hưởng đến lưới điện cũng có thể làm gián đoạn hạ tầng viễn thông.

Các nhà mạng vốn quản lý những rủi ro vận hành có thể ảnh hưởng đến khả năng duy trì dịch vụ, nhưng gặp trở ngại khi đánh giá đầy đủ rủi ro liên quan đến biến đổi khí hậu. Một số vướng mắc nằm trong nội bộ doanh nghiệp, chẳng hạn thông tin không được chia sẻ giữa các bộ phận. Những trở ngại khác xuất phát từ các khuôn khổ báo cáo khác nhau: quy định về hạ tầng thường tập trung vào tính liên tục của dịch vụ, trong khi yêu cầu công bố khí hậu chú trọng quản trị, rủi ro tài chính và thông tin dành cho nhà đầu tư cùng các bên liên quan.

Với các nhà mạng, báo cáo khuyến nghị tích hợp khả năng chống chịu ngay từ khâu thiết kế, sử dụng các dự báo mô phỏng thời tiết cực đoan và những kịch bản rủi ro trong tương lai. Doanh nghiệp cũng nên lập kế hoạch, thử nghiệm khả năng ứng phó trên phạm vi rộng hơn và phối hợp với các cơ quan công quyền.

Đối với chính phủ và cơ quan quản lý, GSMA đề xuất xây dựng khuôn khổ về khả năng chống chịu thông qua tham vấn với nhà mạng. Báo cáo cũng kêu gọi phối hợp giữa các doanh nghiệp viễn thông, nhà cung cấp điện và nhiên liệu cùng lực lượng ứng phó khẩn cấp để duy trì liên lạc thiết yếu khi xảy ra gián đoạn lớn.

Tài liệu chính sách riêng của GSMA nêu năm nguyên tắc dành cho chính phủ và cơ quan quản lý. Trong đó có việc tránh áp dụng quy định quá cứng nhắc, ưu tiên chính sách dựa trên kết quả, thúc đẩy đối thoại giữa các bên và xem khả năng chống chịu là trách nhiệm liên ngành.

John Giusti, Chủ tịch GSMA Foundation kiêm Giám đốc phụ trách pháp quy, nhận định kết nối di động là hạ tầng thiết yếu. Theo ông, người dân, doanh nghiệp và lực lượng ứng phó khẩn cấp phụ thuộc nhiều vào mạng di động khi xảy ra thời tiết cực đoan, mất điện hoặc những gián đoạn lớn khác; ứng phó hiệu quả đòi hỏi nhà mạng, chính phủ và các bên liên quan cùng phối hợp.

Góc nhìn

Với đơn vị vận hành mạng, cảnh báo này nhấn mạnh rằng kế hoạch ứng phó không thể chỉ tập trung vào thiết bị viễn thông. Khả năng duy trì điện dự phòng và phối hợp với các nhà cung cấp dịch vụ thiết yếu cũng có thể quyết định mạng tiếp tục hoạt động được bao lâu khi thiên tai xảy ra.

Với nhà hoạch định chính sách và doanh nghiệp, việc thống nhất cách đánh giá rủi ro khí hậu có thể giúp kết nối yêu cầu duy trì dịch vụ với kế hoạch ứng phó trên toàn hệ sinh thái. Đây là hướng tiếp cận phù hợp với vấn đề GSMA nêu ra: một mắt xích hạ tầng bị ảnh hưởng có thể kéo theo gián đoạn ở các mắt xích khác.