Làm mẹ đã khó, nắng nóng còn khiến mọi thứ khó hơn

Một nghiên cứu mới trên tạp chí Science Advances cho thấy biến đổi khí hậu đã khiến 560 triệu trẻ em dưới 10 tuổi phải hứng chịu thêm ít nhất một tháng nắng nóng cực đoan mỗi năm. Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ có nguy cơ bị sốc nhiệt cao hơn nhiều so với người lớn, và tình trạng này đang gây áp lực lớn lên các gia đình, đặc biệt là những bà mẹ phải chăm sóc con nhỏ trong mùa hè.

Trẻ em đang phải "sống chung" với nắng nóng nhiều hơn

Khi trái đất nóng lên, các cảnh báo nhiệt độ cực đoan ngày càng xuất hiện thường xuyên hơn. Nghiên cứu từ nhóm của nhà khoa học Rosa Pietroiusti tại Đại học Vrije Universiteit Brussel đã sử dụng chỉ số WetBulb Globe Temperature để đo mức độ stress nhiệt – kết hợp giữa nhiệt độ, độ ẩm, tốc độ gió và mây che phủ.

Kết quả cho thấy 43% trẻ em trong độ tuổi 0-9 trên thế giới – tương đương 560 triệu trẻ – đang phải trải qua thêm ít nhất một tháng stress nhiệt mỗi năm do biến đổi khí hậu. Con số này gần gấp ba lần số người ở độ tuổi 60-69 phải chịu cùng mức độ ảnh hưởng.

Hình ảnh minh họa về nắng nóng và trẻ em

Vì sao trẻ em dễ bị tổn thương hơn?

• Diện tích bề mặt cơ thể lớn hơn: Trẻ nhỏ có tỷ lệ diện tích bề mặt so với khối lượng cơ thể cao hơn, giống như một viên đá nhỏ tan nhanh hơn khối đá lớn, khiến chúng dễ bị quá nhiệt.
• Tuyến mồ hôi chưa phát triển: Khả năng điều hòa thân nhiệt của trẻ sơ sinh còn yếu, khó thích nghi với nhiệt độ cao.
• Phụ thuộc hoàn toàn vào người lớn: Trẻ nhỏ không thể tự bảo vệ mình khỏi nắng nóng, cần người lớn chủ động giữ cho chúng đủ nước và mát mẻ.

"Sốc nhiệt có thể dẫn đến mất nước, say nắng và cuối cùng là suy nội tạng" – Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cảnh báo.

Gánh nặng đè lên các bà mẹ

Ở miền Nam California, nơi nhiệt độ có thể lên tới 43°C (110°F), các bà mẹ như Justine Calma – tác giả bài viết – phải giữ con trong nhà suốt cả ngày. Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ khuyến cáo không nên đưa trẻ sơ sinh ra ngoài khi nhiệt độ cảm nhận vượt quá 32°C.

Cuộc sống của các gia đình có con nhỏ bị đảo lộn hoàn toàn:

• Không thể vui chơi ngoài trời: Những chuyến đi bộ, khám phá thiên nhiên bị hạn chế nghiêm trọng.
• Nguy cơ mất điện: Nắng nóng làm tăng nhu cầu sử dụng điều hòa, gây quá tải lưới điện. Mất điện giữa mùa hè đồng nghĩa với việc sữa mẹ trữ đông có thể hỏng – một thảm họa với các mẹ đang nuôi con bằng sữa mẹ.
• Khó khăn khi di chuyển: Phải bật điều hòa xe hết công suất để chờ trong bãi đỗ nóng bức mỗi khi có việc cần ra ngoài.

Giải pháp nào cho tương lai?

Stress nhiệt có thể phòng tránh được nếu trẻ tìm được nơi mát mẻ. Nhưng câu chuyện không chỉ dừng lại ở việc thích nghi. Để ngăn mùa hè nóng hơn nữa, chúng ta cần chuyển sang các nguồn năng lượng sạch như điện mặt trời và điện gió – những giải pháp không thải khí nhà kính làm trái đất nóng lên.

Nếu các quốc gia không đạt được mục tiêu trong hiệp định Paris, số trẻ em chịu thêm một tháng nắng nóng mỗi năm sẽ tăng lên 650 triệu chỉ với mức tăng 2°C. Đây là hồi chuông cảnh báo không chỉ cho các bậc cha mẹ mà cho toàn nhân loại.

Với các gia đình Việt Nam, nơi mùa hè ngày càng khắc nghiệt với nhiều đợt nắng nóng kỷ lục, việc bảo vệ trẻ nhỏ khỏi nhiệt độ cao cũng trở thành mối quan tâm hàng đầu. Hãy chú ý đến cảnh báo thời tiết, giữ cho trẻ đủ nước và hạn chế ra ngoài vào những giờ cao điểm nắng nóng.