Lỗi che dữ liệu để lộ mức tiêu thụ nước và điện của trung tâm dữ liệu Google

Một sai sót trong khâu che thông tin (redaction) đã vô tình tiết lộ lượng nước và điện mà các trung tâm dữ liệu của Google tại bang Nebraska (Mỹ) thực sự tiêu thụ. Sự việc cho thấy các tập đoàn công nghệ vẫn đang tìm cách giữ kín dữ liệu vận hành, ngay cả khi luật pháp bang yêu cầu công bố.

Theo quy định, các trung tâm dữ liệu tại Nebraska phải nộp báo cáo thường niên cho Sở Nước, Năng lượng và Môi trường (DWEE). Tuy nhiên, một số điều luật của bang lại cho phép doanh nghiệp giấu thông tin khỏi công chúng.

Trung tâm dữ liệu Google

Lỗi che dữ liệu vô tình phơi bày con số thật

Trung tâm dữ liệu Google tại Lincoln, hoạt động dưới tên pháp lý Agate LLC, đã khai báo mức tiêu thụ điện và nước của mình là bí mật thương mại, dẫn chiếu các điều luật Neb. Rev. State §§ 81-1527; 84-712.05 và NAC TITLE 115, CH. 2. Google cũng làm điều tương tự với cả ba trung tâm dữ liệu của mình, gồm các cơ sở tại Omaha và Papillion.

Tuy nhiên, chỉ cần dùng con trỏ chuột bôi đen ô văn bản đã bị che trong báo cáo nộp cho DWEE, rồi sao chép và dán sang một tài liệu khác, người ta đã đọc được nội dung bị giấu. Theo đó, Agate LLC báo cáo mức tiêu thụ 52,65 megawatt điện vào thời điểm cao điểm và 13,299 megagallon nước cho hệ thống tháp giải nhiệt, hệ thống bay hơi và vận hành tại chỗ trong năm qua – tương đương khoảng 13 triệu gallon nước.

Để dễ hình dung, 13 triệu gallon đủ làm đầy khoảng 20 bể bơi tiêu chuẩn Olympic, và chưa bằng một nửa lượng nước mà thành phố Lincoln báo cáo đã sử dụng trong ngày 29/9.

Sáu trung tâm dữ liệu tiêu thụ 765 triệu gallon nước mỗi năm

Tính đến ngày 30/9, sáu trung tâm dữ liệu đã nộp báo cáo cho thấy tổng mức sử dụng nước lên tới 765 triệu gallon trong năm qua – đủ để làm đầy gần 1.160 bể bơi Olympic.

Một lỗi che thông tin khác lại tiết lộ cơ sở dùng nước nhiều nhất là Fireball Group LLC – trung tâm dữ liệu Google tại Papillion. Fireball LLC báo cáo mức tiêu thụ 547,88 megagallon cho năm 2025. Kênh 10/11 đã nộp yêu cầu cung cấp hồ sơ công khai vào ngày 30/9 để xem phần thông tin bị che của Agate LLC.

Hoàn thuế hàng chục triệu USD cũng bị lộ

Sai sót tương tự còn để lộ số tiền hoàn thuế mà các trung tâm dữ liệu Google dự kiến nhận trong năm 2025. Báo cáo của Google nêu rằng các trung tâm dữ liệu chỉ "sử dụng hoặc dự kiến sử dụng" các ưu đãi miễn thuế bán hàng và thuế sử dụng theo Đạo luật Nebraska Advantage. Hồ sơ cho biết chưa nhận khoản hoàn trả nào từ chương trình này, cũng chưa nhận hay dự kiến nhận bất kỳ khoản thanh toán ưu đãi nào theo Đạo luật ImagiNE Nebraska.

• Agate LLC dự kiến được hoàn 55.822.472 USD tiền thuế năm 2025
• Fireball LLC dự kiến được hoàn 39.171.573,39 USD
• Westwood Solutions LLC (trung tâm dữ liệu Google tại Omaha) dự kiến được hoàn 22.558.881 USD

Tài liệu do Agate LLC nộp còn cho thấy tổng diện tích sàn là 288.530 feet vuông – tương đương khoảng năm sân bóng đá.

Áp lực minh bạch ngày càng lớn

Lực lượng Đặc trách Trung tâm Dữ liệu thuộc Sở Nước, Năng lượng và Môi trường đang giám sát việc thực thi sắc lệnh hành pháp ngày 20/7 của Thống đốc Jim Pillen. Sắc lệnh yêu cầu các trung tâm dữ liệu trong bang tự báo cáo tác động của mình lên tài nguyên Nebraska, chủ yếu là nguồn nước, lưới điện và hạ tầng địa phương. Hạn nộp báo cáo là ngày 30/9.

Câu chuyện này phản ánh một xu hướng đáng chú ý trong ngành công nghệ toàn cầu: khi các trung tâm dữ liệu phục vụ làn sóng AI ngày càng phình to, mức tiêu thụ điện và nước của chúng trở thành vấn đề nóng với cộng đồng địa phương. Việc doanh nghiệp viện dẫn bí mật thương mại để che giấu dữ liệu môi trường đang đặt ra câu hỏi lớn về trách nhiệm giải trình của các ông lớn công nghệ – đặc biệt khi họ vẫn nhận được những khoản ưu đãi thuế hàng chục triệu USD từ ngân sách công.

Đối với các quốc gia đang thu hút đầu tư trung tâm dữ liệu như Việt Nam, bài học từ Nebraska là lời cảnh báo: cần xây dựng cơ chế công bố thông tin minh bạch ngay từ đầu, tránh để các khoản ưu đãi và chi phí tài nguyên trở thành "vùng mờ" không ai kiểm soát được.