Microsoft sắp thả Copilot vào toàn bộ hệ thống tệp của bạn

Microsoft vừa công bố một bước tiến mới đầy tham vọng trong việc đưa AI vào sâu hơn bên trong hệ điều hành Windows. Lần này, gã khổng lồ xứ Redmond không chỉ dừng lại ở trợ lý ảo đơn thuần mà còn trao cho Copilot quyền truy cập vào toàn bộ hệ thống tệp trên máy tính cá nhân của bạn.

Trí tuệ lai — khi cục bộ gặp đám mây

Microsoft gọi tính năng mới này là "trí tuệ lai" (hybrid intelligence), được xây dựng trên nền tảng HydraFusion — bộ định tuyến mô hình (model router) của hãng. Cơ chế hoạt động khá đơn giản: các ứng dụng Windows và tính năng Copilot sẽ tự động quyết định khi nào nên dùng mô hình chạy cục bộ và khi nào cần đẩy lên đám mây.

Ví dụ, với những tác vụ đơn giản hoặc nhạy cảm về quyền riêng tư, Windows sẽ ưu tiên mô hình cục bộ. Còn với các yêu cầu phức tạp hoặc cần hiệu năng cao, hệ thống sẽ gọi đến GPT-6 của OpenAI hoặc Claude của Anthropic.

"Các tác nhân AI cục bộ sẽ chạy trong Execution Containers (MXC) của Microsoft — môi trường sandbox với quyền hạn được phân cấp chi tiết theo thời gian thực."

Theo ông Pavan Davuluri, Phó chủ tịch điều hành mảng Windows và Thiết bị của Microsoft, MXC khiến Windows trở thành "nền tảng an toàn nhất cho các tác nhân AI". Tuyên bố này chắc chắn sẽ còn nhiều điều để bàn cãi, bởi như giới chuyên môn thường nói đùa: mô hình AI chưa bao giờ thoát khỏi sandbox, và bộ định tuyến thì chưa bao giờ gặp lỗi — ít nhất là trên lý thuyết.

Copilot sẽ làm được gì cho người dùng?

Để hỗ trợ tính năng trí tuệ lai này, Microsoft đang mở rộng hỗ trợ cho Windows ML — khung suy luận (inference framework) chạy trên ONNX runtime — sang Llama.cpp, một trong những engine suy luận cục bộ hiệu năng cao nhất hiện nay. Nhờ đó, Llama.cpp có thể tận dụng được nhiều loại chip tăng tốc phần cứng hơn.

Microsoft cho biết sẽ triển khai tính năng trí tuệ lai cho GitHub Copilot (trợ lý lập trình AI) ngay trong tuần tới, và cho ứng dụng Copilot trong vài tháng tới.

Các tính năng mới nghe có vẻ khá giống OpenClaw nhưng trong "bộ vest công sở". Cụ thể:

• Copilot có thể tìm kiếm nâng cao và thực hiện các tác vụ năng suất thông qua tích hợp với Microsoft Office
• Trong một buổi demo, Microsoft cho thấy Copilot có thể tìm và sắp xếp tài liệu thuế của người dùng, sau đó soạn email đính kèm các tệp đó và gửi đến kế toán
• Windows cũng nhận được tính năng tìm kiếm tăng cường AI, cho phép người dùng tìm nhanh các cài đặt như chế độ tối (dark mode)
• Hệ điều hành còn có giao diện hội thoại để thực hiện các tác vụ như gửi tin nhắn cho bạn bè

Tất nhiên, Microsoft khẳng định hệ thống chỉ "lục lọi" tài liệu của bạn khi bạn yêu cầu mà thôi.

Những lo ngại chưa được giải đáp

Việc giữ các tác vụ nhạy cảm trên thiết bị có thể giúp xoa dịu phần nào nỗi lo về quyền riêng tư — vấn đề đã ám ảnh Microsoft kể từ khi những chiếc PC Copilot+ đầu tiên ra mắt năm 2024 cùng chip Snapdragon X Elite của Qualcomm. Nó cũng giúp giảm tải cho máy chủ của Microsoft bằng cách giữ các yêu cầu đơn giản trên thiết bị.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều câu hỏi bỏ ngỏ:

• Tác động lên thời lượng pin: Chạy mô hình AI cục bộ liên tục có thể ngốn pin đáng kể
• Tiếng ồn quạt tản nhiệt: Nhiệt sinh ra từ suy luận AI có thể khiến quạt chạy liên tục
• Chất lượng công việc: Mô hình cục bộ thường yếu hơn nhiều so với mô hình đám mây

Đối với người dùng Việt Nam, đây là vấn đề đáng lưu tâm khi các dòng laptop chạy Windows là phổ biến nhất. Nếu tính năng này tiêu tốn quá nhiều tài nguyên, người dùng có thể sẽ cân nhắc kỹ hơn trước khi bật Copilot toàn thời gian.

Cuối cùng, với những ai muốn "vượt rào" khỏi hệ sinh thái tác nhân của Microsoft, hãng đang triển khai một quy trình khởi tạo mới giúp việc triển khai các agent harness như OpenClaw trở nên dễ dàng và an toàn hơn.

Vẫn còn quá sớm để khẳng định liệu trí tuệ lai có phải là bước đi đúng đắn hay chỉ là một chiêu trò tiếp thị khác. Nhưng một điều chắc chắn: Microsoft đang đặt cược rất lớn vào việc AI sẽ trở thành lớp nền tảng không thể tách rời của Windows trong tương lai gần.