Netflix sa thải hàng loạt: Không thể cắt giảm để thoát khỏi vòng xoáy đi xuống

Ted Sarandos, đồng CEO của Netflix

Hai đồng CEO của Netflix, Ted Sarandos và Greg Peters, vừa trấn an nhà đầu tư rằng công ty không có gì đáng lo. Nhưng đằng sau thông điệp đó là một đợt sa thải 1.000 nhân sự, thu gọn các bộ phận sản phẩm, kỹ thuật và pháp lý, cùng việc loại bỏ giám đốc nội dung, chủ tịch mảng phim và phó chủ tịch mảng phim.

Một loạt thay đổi nhân sự cấp cao

Việc ban lãnh đạo thay đổi không phải chuyện hiếm, nhưng nhiều biến động liên tiếp trong thời gian ngắn sẽ gửi tín hiệu đáng ngại ngay cả trong hoàn cảnh thuận lợi. Với Netflix, bức tranh càng ảm đạm hơn khi hãng vừa trượt mục tiêu doanh thu quảng cáo, tăng trưởng ì ạch và thất bại trong thương vụ mua lại Warner Bros.

Mất Warner Bros. vào tay Paramount của David Ellison là một đòn nặng. Nếu thương vụ thành công, Netflix sẽ có cách nhanh chóng mở rộng kho nội dung, tăng người dùng và tạo chỗ đứng vững chắc hơn tại rạp chiếu phim. Giờ đây, hãng phải tự mình xoay xở với những thách thức đó, đồng thời tìm hiểu vì sao danh mục nội dung hiện tại chưa mang lại lợi nhuận kỷ lục.

Sarandos thừa nhận Netflix cần "thực thi tốt hơn" tại Mỹ, nơi kinh doanh "không tăng nhanh như khả năng hoặc như mong muốn".

Sa thải lãnh đạo không giải quyết được vấn đề gốc rễ

Netflix từng ghi điểm với các tác phẩm như East of Eden, Adolescence và The Diplomat. Nhưng hãng cũng nổi tiếng với việc hủy loạt phim trước khi chúng kịp xây dựng khán giả. Người xem thường than phiền hiếm khi thấy quảng cáo cho dự án mới của Netflix, mà khi có thì lại là những sản phẩm lạc hướng như The New Stanford Prison Experiment hay Wonka's The Golden Ticket.

Những vụ sa thải gần đây cho thấy Netflix đang cố phát tín hiệu với nhà đầu tư rằng họ hiểu rõ điều gì không hiệu quả trong vài năm qua. Danh mục nội dung gần đây quả thực kém sức hút, nhưng vấn đề dường như ăn sâu vào chính công ty chứ không thể chỉ quy cho ba vị lãnh đạo.

Sarandos khẳng định "nội dung trên toàn thế giới nhìn chung vẫn hiệu quả", song thừa nhận cần "thực thi tốt hơn" ở Mỹ. Trong đó, Bela Bajaria là người dẫn dắt chiến lược mở rộng ra thị trường toàn cầu, đưa Netflix bước vào kỷ nguyên mới với chương trình không kịch bản, thể thao và nội dung sản xuất quốc tế. Bà là một phần lý do một thuê bao Netflix cho bạn quyền xem WWE, Lupin lẫn Bridgerton.

Netflix mở rộng sang nhiều thị trường quốc tế

Trên giấy tờ, Bajaria đã làm đúng việc được giao: mở rộng và đa dạng hóa kho nội dung, góp phần quan trọng vào các series quốc tế như Money Heist và Squid Game — bộ phim sau đó trở thành hiện tượng toàn cầu, tăng thuê bao và mang về vài giải Emmy. Chiến lược mua và phân phối nội dung quốc tế hiện tại thành công đến mức Sarandos nói công ty không có kế hoạch thay đổi. Nhưng thành công đó không đủ để giữ ghế cho bà.

Trong tuyên bố về việc bổ nhiệm COO mới Peter Rice và việc loại bỏ Bajaria, Sarandos cảm ơn bà vì "sự tận tụy, đổi mới, sáng tạo và năng lực lãnh đạo", đồng thời bày tỏ biết ơn "mọi điều bà đã làm để giúp Netflix mang niềm vui đến thế giới". Tuy nhiên, lời cảm ơn này không khớp với thông tin cho rằng Bajaria đang bị biến thành vật tế thần và bị loại bỏ mà gần như không có báo trước.

Chủ tịch mảng phim Dan Lin — gia nhập Netflix năm 2024 và báo cáo trực tiếp cho Bajaria — rời đi theo cách khá giống cấp trên cũ. Sau nhiều năm chiêu mộ nhà làm phim bằng những hợp đồng sản xuất khổng lồ, Netflix tuyển Lin để giúp kiểm soát chi tiêu. Ông từng có thành tích sản xuất phim ăn khách cho các hãng khác như The Lego Movie của Warner Bros. và bản live-action Aladdin của Disney. Lin cũng bổ nhiệm Doug Belgrad làm phó chủ tịch phụ trách nội dung gốc.

Xét trên mọi khía cạnh, Lin đã làm đúng việc Netflix mời ông về, với tư duy thắt lưng buộc bụng phù hợp mục tiêu chung của công ty. Nhưng theo The Hollywood Reporter, tính cách cộc cằn của ông đôi khi gây ma sát với những tên tuổi lớn mà Netflix hợp tác, như đạo diễn Narnia: The Magician's Nephew Greta Gerwig hay nhà sáng lập startup AI InterPositive, Ben Affleck.

Netflix đang phải cạnh tranh gay gắt với YouTube, TikTok và các nền tảng miễn phí có quảng cáo

Tăng giá và cuộc chiến giành sự chú ý

Phần lớn nội dung gần đây của Netflix là sản phẩm dưới thời Bajaria, Lin và Belgrad, nhưng họ không phải những người duy nhất đưa nền tảng đến vị thế hôm nay. Những năm qua, Netflix còn lấn sân sang podcast và game — những sáng kiến thường bị xem là nỗ lực tuyệt vọng nhằm giành lại sự chú ý từ các đối thủ như YouTube, TikTok và mọi nền tảng truyền hình miễn phí có quảng cáo trên thị trường.

Việc có quá nhiều dịch vụ khác mà người đăng ký Netflix có thể muốn dành nhiều thời gian hơn là một trong những thách thức lớn nhất. Và nhiều đối thủ trong số đó trở nên hấp dẫn hơn khi Netflix liên tục tăng giá.

Bên cạnh việc ra mắt gói có quảng cáo, buộc người dùng trả nhiều tiền hơn là cách chính để Netflix tăng doanh thu. Hãng không độc nhất ở điểm này — mọi nền tảng streaming lớn đều làm vậy — nhưng điều đó chắc chắn khiến một bộ phận người dùng quay lưng, vào thời điểm danh mục nội dung không phải lúc nào cũng xứng đáng với mức giá. Ngay cả khi Netflix vô tình có được những viên ngọc như KPop Demon Hunters, công ty không phải lúc nào cũng có kế hoạch tận dụng thành công đó một cách mạnh mẽ nhất.

Peter Rice và tham vọng rạp chiếu phim

Việc bổ nhiệm Rice cho thấy Netflix hiểu rằng họ phải làm mọi thứ theo cách khác. Trước khi đến Netflix, Rice từng là chủ tịch 21st Century Fox cho đến khi hãng này bị Disney thâu tóm. Năm 2019, ông trở thành chủ tịch Walt Disney Television, giám sát sản xuất cho nhiều kênh gồm ABC và FX. Sau khi bị Bob Chapek sa thải năm 2022, Rice chuyển sang sản xuất các dự án như Saturday Night của Jason Reitman, 28 Years Later và phim Elden Ring sắp ra mắt.

Gốc rễ của Rice trong lĩnh vực phát triển phim truyền thống cho thấy Netflix sẽ nghiêm túc hơn với việc chiếu phim tại rạp. Hãng đã có kế hoạch cho The Magician's Nephew và phần tiếp theo của KPop Demon Hunters được chiếu rạp với thời lượng đáng kể, đồng thời đang cố giành tượng vàng Oscar cho La bola negra của Javier Calvo và Javier Ambrossi.

Có mặt nhiều hơn tại rạp không giải quyết được mọi vấn đề của Netflix, nhưng có thể thay đổi cách công chúng nhìn nhận nền tảng và danh mục nội dung. Khi Sarandos khẳng định Rice có hiểu biết sâu sắc về quan hệ với giới tài năng, có thể thấy đồng CEO đang đặt cược vào COO mới trong việc thuyết phục các nhà làm phim rằng Netflix là nơi họ cần mang ý tưởng mới nhất đến.

Tuy nhiên, câu chuyện hấp dẫn đó trở nên kém thuyết phục khi nhìn lại cách Netflix hợp tác với các đạo diễn như David Fincher, Shawn Levy hay Noah Baumbach lại tạo ra không ít dự án tệ.

Bài toán lớn hơn nằm ở mô hình kinh doanh

Để thực sự xoay chuyển tình thế, Netflix phải nhận ra rằng nội dung chỉ là một mảnh ghép. Phim và series mới hào nhoáng sẽ không có nhiều ý nghĩa nếu người dùng không cảm thấy dịch vụ phù hợp túi tiền, trong khi những ám chỉ mơ hồ về việc "cải thiện" khả năng kiếm tiền cho thấy dịch vụ chỉ có thể đắt hơn.

Hiện tại, Netflix cần tập trung chứng minh mình có kế hoạch rõ ràng để tiến về tương lai. Công ty có thể bắt đầu bằng việc thừa nhận những vấn đề lớn hơn trong mô hình kinh doanh, thay vì chỉ đơn thuần đẩy các lãnh đạo ra làm vật hy sinh.