Người dùng dùng AI đánh bại 'gã khổng lồ' năng lượng SSE tại tòa án Oxford

Một nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Đại học Oxford vừa gây chú ý khi dùng trí tuệ nhân tạo (AI) để tự bào chữa thành công trước tòa, đánh bại công ty năng lượng khổng lồ SSE Energy Supply sau gần ba năm theo đuổi vụ việc. Chiến thắng này không chỉ giải quyết một sai lầm công lý cho cá nhân anh mà còn cho thấy sức mạnh của AI trong lĩnh vực pháp lý.

Vụ việc bắt nguồn từ việc SSE Energy Supply cố tình đòi nợ Lyle Hopkins, một nghiên cứu sinh tại Oxford, một khoản phí kinh doanh cho một đồng hồ điện không tồn tại tại địa chỉ không có thật. Bất chấp nhiều lần khẳng định từ phía công ty rằng Hopkins không có trách nhiệm thanh toán, họ vẫn tiếp tục gửi hóa đơn và cử người đến đòi nợ, gây áp lực suốt hơn 20 tháng.

AI trở thành 'luật sư' bất đắc dĩ

Không đủ khả năng thuê luật sư, Hopkins, một kỹ sư phần mềm đang làm luận án tiến sĩ, đã tìm đến sự trợ giúp của GPT-5.5 và Claude Fable. Anh sử dụng AI không chỉ để tìm kiếm án lệ, luật lệ và quy định mà còn để kiểm tra lại các tuyên bố của công ty năng lượng so với hồ sơ gốc. Anh tự nhận mình chỉ cung cấp sự thật và AI đã giúp anh xây dựng lập luận pháp lý một cách thuyết phục.

"Tôi đã dùng AI để kiểm tra các tuyên bố của công ty năng lượng trước tòa và tự điều hành phiên tòa của mình và đã thắng," Hopkins chia sẻ.

Một điểm mấu chốt anh nhấn mạnh là tầm quan trọng của việc xác minh: "Tôi phải xem xét lại mọi thứ, điều hướng và đảm bảo rằng án lệ thực sự tồn tại." Sự kết hợp giữa khả năng phân tích của AI và sự thẩm định của con người đã tạo nên một chiến lược pháp lý hiệu quả.

Chiến thắng mang tính bước ngoặt

Ngày 17/7, thẩm phán tại Tòa án Quận Oxford (St Aldate) đã tuyên bố phán quyết có lợi cho Hopkins, trao cho anh khoản bồi thường 1.087,88 bảng Anh (bao gồm cả chi phí và lãi suất). Thẩm phán thậm chí nhận định rằng việc tiếp tục truy đòi khoản nợ vô lý này sẽ cấu thành hành vi quấy rối.

Đáng chú ý, dù đã thắng kiện, Hopkins vẫn tiếp tục nhận được hóa đơn đòi nợ khác từ SSE sau phán quyết. Điều này khiến anh vô cùng bức xúc và đang cân nhắc xem có nên theo đuổi vụ kiện quấy rối hay không.

Bài học cho người tiêu dùng Việt Nam

Vụ việc của Hopkins là một minh chứng rõ ràng cho thấy AI có thể là công cụ hữu hiệu cho người dân trong việc bảo vệ quyền lợi của mình trước các tổ chức lớn, đặc biệt là trong các vụ tranh chấp dân sự nhỏ lẻ. Tại Việt Nam, khi các dịch vụ như điện, nước, viễn thông phát sinh sai sót, việc tự tìm hiểu và tra cứu các quy định pháp luật không hề dễ dàng với người bình thường.

Việc sử dụng AI để tra cứu các văn bản pháp luật về bảo vệ người tiêu dùng hoặc luật dân sự liên quan có thể giúp người dân hiểu rõ hơn về quyền và nghĩa vụ của mình. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất vẫn là sự tỉnh táo và trách nhiệm trong việc kiểm chứng thông tin do AI cung cấp, tránh những sai lầm pháp lý không đáng có.

Chi phí và thời gian bỏ ra

Để đạt được chiến thắng này, Hopkins đã không hề rẻ rúng. Anh đã chi khoảng 175 bảng Anh cho ba dịch vụ đăng ký AI (GitHub Copilot, OpenAI, Anthropic) và một khoản phí API bổ sung để xử lý khối lượng dữ liệu khổng lồ. Anh cũng chia sẻ rằng vụ kiện đã tiêu tốn của anh hàng trăm giờ đồng hồ, làm ảnh hưởng đến công việc nghiên cứu và thậm chí khiến học bổng tiến sĩ của anh bị đình trệ.

Câu chuyện của Hopkins là một nguồn cảm hứng, đồng thời là một lời cảnh báo về việc các công ty có thể lạm dụng quy trình hành chính để gây sức ép với người tiêu dùng. Đồng thời, nó cũng mở ra một hướng đi mới cho việc ứng dụng AI vào các lĩnh vực chuyên môn, nơi mà trước đây chỉ có các chuyên gia mới có thể tiếp cận.