Schneider Electric biến thiết bị đóng cắt trung thế trong datacenter thành 'định nghĩa bằng phần mềm'

Schneider Electric đang thử nghiệm thiết bị đóng cắt trung thế (medium voltage – MV) định nghĩa bằng phần mềm cùng Equinix, hứa hẹn giúp xây dựng datacenter nhanh hơn và tạo ra hệ thống điện có thể bổ sung tính năng mới mà không cần sửa đổi phần cứng. Công ty hạ tầng năng lượng này công bố kiến trúc MV định nghĩa bằng phần mềm cùng các sản phẩm nguồn mới tại sự kiện hạ tầng số YOTTA 2026 ở Las Vegas.

Thiết bị đóng cắt truyền thống và hướng tiếp cận mới

Thiết bị đóng cắt (switchgear) kiểm soát và bảo vệ dòng điện lưu chuyển trong một cơ sở hạ tầng, cô lập thiết bị gặp sự cố khi cần thiết. Hệ thống trung thế thường hoạt động trong khoảng 1 kV đến 36 kV, đóng vai trò cầu nối giữa kết nối lưới điện cao thế và nguồn cung hạ thế nuôi các tủ rack máy chủ.

Thiết bị đóng cắt thông thường được thiết kế riêng cho yêu cầu của từng địa điểm cụ thể. Cách tiếp cận của Schneider thay vào đó sử dụng phần cứng tiêu chuẩn hóa, với các chức năng bảo vệ, tự động hóa, đo lường, giám sát và điều khiển được cấu hình thông qua phần mềm.

Các mô-đun tiêu chuẩn hóa có thể được sản xuất hàng loạt và cấu hình sau khi đã đến datacenter. Schneider khẳng định các bản cập nhật qua mạng (over-the-air) sẽ bổ sung tính năng và cải thiện hiệu suất mà không cần can thiệp vật lý hay gây gián đoạn vận hành.

Thiết bị đóng cắt trung thế định nghĩa bằng phần mềm của Schneider Electric

Đang chạy thử tại cơ sở của Equinix

Kiến trúc này hiện đã vận hành trong một cơ sở colocation của Equinix như một phần của giai đoạn thử nghiệm.

"Thách thức mà các nhà vận hành datacenter đối mặt hôm nay không chỉ là bắt kịp đà tăng trưởng của AI, mà còn là xây dựng hạ tầng nguồn điện kiên cố, hiệu quả và có khả năng mở rộng cần thiết cho một thế giới ngày càng số hóa."

Đó là chia sẻ của Frédéric Godemel, Phó chủ tịch điều hành mảng Quản lý Năng lượng của Schneider.

Schneider lập luận rằng việc chuyển nhiều chức năng hơn sang phần mềm sẽ cho phép các nhà vận hành chuẩn hóa thiết bị trên nhiều địa điểm, đồng thời thích ứng khi nhu cầu về nguồn điện thay đổi.

Áp lực từ quy mô gigawatt của AI

Một sách trắng của Schneider về chủ đề này lưu ý rằng một số trang trại máy chủ đang được quy hoạch đã tiệm cận mức phụ tải tính toán quy mô gigawatt. Điều này đòi hỏi hệ thống phân phối trung thế mở rộng hơn, có thể ở mức 13,8 kV, 34,5 kV hoặc cả hai, tùy theo địa điểm.

Một khuôn viên (campus) cũng có thể có cơ sở phát điện tại chỗ hoặc hệ thống lưu trữ năng lượng, làm tăng quy mô và độ phức tạp của hạ tầng trung thế.

Những hệ thống này trước đây thường được thiết kế dựa trên yêu cầu riêng của từng địa điểm và phải kiểm chứng qua nhiều vòng thử nghiệm trước khi cấp điện, dẫn đến thời gian triển khai kéo dài.

Schneider cho biết cách tiếp cận mới có thể giúp việc đặt hàng và sản xuất nhanh hơn tới ba lần, đồng thời giảm một nửa thời gian cần cho việc chạy thử nghiệm thu và kiểm tra tại chỗ so với thiết bị đóng cắt đặt hàng theo yêu cầu truyền thống.

Bài toán bảo mật chưa có lời giải trọn vẹn

Việc chuyển các chức năng bảo vệ và điều khiển sang phần mềm cũng đặt ra câu hỏi về an ninh mạng, kiểm thử bản cập nhật và khôi phục khi lỗi. Một bản cập nhật lỗi hoặc bị thao túng nhắm vào thiết bị điện an toàn cao sẽ gây hậu quả khác hẳn so với một bản vá máy tính để bàn gặp trục trặc.

Do đó, Schneider sẽ cần chứng minh cách các bản cập nhật được xác thực, kiểm thử, khôi phục (rollback) và ngăn chặn việc gây gián đoạn phân phối điện.

Greg Metcalf, Giám đốc cấp cao phụ trách Thiết kế và Đổi mới Datacenter Toàn cầu của Equinix, cho biết công nghệ này có thể chuẩn hóa cách công ty thiết kế, mua sắm, xây dựng và vận hành thiết bị đóng cắt, đồng thời vẫn bảo đảm yếu tố an toàn, chất lượng và độ tin cậy.

Lộ trình triển khai

Schneider dự kiến mở rộng kiến trúc này trên toàn bộ danh mục sản phẩm trung thế của mình, bao gồm các dòng thiết bị đóng cắt PremSet và AirSeT. Các chương trình thử nghiệm sẽ tiếp tục đến năm 2027, với kế hoạch mở rộng ra diện rộng vào năm 2028.

Đối với thị trường Việt Nam, nơi các datacenter đang phát triển nhanh để phục vụ nhu cầu AI và điện toán đám mây, hướng tiếp cận phần mềm hóa hạ tầng điện có thể là tín hiệu đáng chú ý. Tuy nhiên, các nhà vận hành trong nước vẫn cần cân nhắc kỹ yếu tố bảo mật và độ tin cậy trước khi áp dụng cho hệ thống điện an toàn cao.