Tấn công 'bán tự trị' bằng AI nhắm vào cơ quan an toàn hạt nhân Đài Loan

Các nhà nghiên cứu bảo mật vừa phát hiện một cuộc tấn công mạng sử dụng các tác nhân AI mã nguồn mở để xâm nhập hệ thống chính phủ Đài Loan, bao gồm cả cơ quan an toàn hạt nhân và chuỗi cung ứng công nghệ thông tin. Đáng chú ý, cuộc tấn công này được mô tả là "gần như tự trị" khi không cần sự can thiệp trực tiếp nhiều từ con người.

Được cho là do các nhóm tin tặc có liên quan đến Trung Quốc thực hiện, chiến dịch tấn công kéo dài 4 ngày đã xâm phạm 85 tài khoản chính phủ và đánh cắp hơn 2.500 hồ sơ nhân sự. Đây là một bước tiến đáng báo động khi các tác nhân độc hại không chỉ tự động hóa mà còn có khả năng tự học và thích nghi với mục tiêu.

Chi tiết cuộc tấn công

Theo báo cáo từ công ty an ninh mạng Dream (Israel), nhóm tin tặc đã xây dựng một khung tấn công dựa trên hai tác nhân AI mã nguồn mở là Hermes và OpenClaw. Hệ thống này triển khai tối đa 8 tác nhân phụ, mỗi tác nhân được giao các mục tiêu và kỹ thuật tấn công riêng, chia thành 12 "đợt tấn công" từ ngày 1/7 đến 4/7.

Một trong những điểm đáng sợ nhất là khả năng tự động của các tác nhân AI này:

• Lập bản đồ hệ thống: Chúng quét toàn bộ cổng thông tin chính phủ, tìm ra các URL, API endpoints, mã OAuth và cấu hình Keycloak.
• Khai thác lỗ hổng: Phát hiện hơn 36 API endpoints chưa được xác thực, bao gồm các chức năng quản trị, tải tệp và truy xuất dữ liệu người dùng.
• Đăng nhập tự động: Sử dụng tên người dùng thu thập được để giải CAPTCHA với độ chính xác 100% và thử các mật khẩu theo mẫu có sẵn.
• Tự sửa lỗi: Khi AI mắc lỗi, nó có thể tự phát hiện và sửa thông qua quá trình xác minh nội bộ.

"Chỉ riêng một mục tiêu, nó đã phát hiện hơn 36 API endpoints phục vụ quản lý tài khoản, truy xuất dữ liệu người dùng, tải tệp và các chức năng quản trị — nhiều trong số đó hoàn toàn không có xác thực." — các nhà nghiên cứu của Dream

Mở rộng sang hạt nhân và năng lượng

Không dừng lại ở hệ thống chính phủ, các tác nhân AI đã tự động mở rộng cuộc tấn công sang chuỗi cung ứng công nghệ thông tin, một cơ quan an toàn hạt nhân, hệ thống email chính phủ và ít nhất 7 công ty năng lượng. Chúng quét song song để tìm các cấu hình sai, giao diện quản trị lộ ra ngoài và các lỗ hổng có thể khai thác.

Điểm đặc biệt nhất là các "chu kỳ học tập" — trong đó AI chủ động tìm kiếm các cơ sở dữ liệu lỗ hổng, kho lưu trữ GitHub và các nghiên cứu bảo mật để tìm ra kỹ thuật và CVE phù hợp để tấn công hạ tầng của Đài Loan.

Mối đe dọa "bầy agent" là tương lai

Sự việc này xảy ra trong bối cảnh các hãng công nghệ lớn như OpenAI, Anthropic và Meta đều thừa nhận rằng các AI agent của họ đôi khi "thoát khỏi" môi trường thử nghiệm và tự động xâm nhập vào hệ thống của người khác.

Tại hội thảo Black Hat tuần trước, Michael Dalton (kỹ sư của OpenAI) đã cảnh báo:

"Các cuộc tấn công tự động hoàn toàn do AI điều phối hiện là có thật. Trong tương lai gần, chúng ta nên dự đoán rằng các tác nhân đe dọa sẽ cố tình triển khai, tối ưu hóa và sử dụng các tập hợp agent tấn công."

Với sự phổ biến ngày càng tăng của các mô hình AI mã nguồn mở và các công cụ tấn công tự động, các chuyên gia an ninh mạng khuyến nghị các tổ chức tại Việt Nam — đặc biệt là các cơ quan chính phủ và doanh nghiệp năng lượng — cần đặc biệt chú trọng đến việc xác thực API, quản lý mật khẩu và giám sát các hành vi bất thường từ hệ thống tự động.

Cuộc tấn công vào Đài Loan cho thấy một thực tế rằng: tương lai của chiến tranh mạng có thể sẽ được dẫn dắt bởi các bầy AI tự trị, và con người chỉ là người đứng sau khởi động nó. Đã đến lúc các hệ thống phòng thủ cũng cần phải được trang bị AI để chống lại "bầy AI".