X (Twitter) chặn hàng loạt tài khoản người dùng thật vì lỗi thuật toán "hành vi không xác thực"

Gần đây, cộng đồng mạng đang xôn xao về một làn sóng cấm chặn tài khoản (ban wave) quy mô lớn diễn ra trên nền tảng X, trước đây được biết đến là Twitter. Nhiều người dùng báo cáo rằng họ đã bị khóa tài khoản vĩnh viễn vì lý do "hành vi không xác thực" (inauthentic behavior), dù họ khẳng định mình là người dùng thật và không vi phạm bất kỳ quy tắc nào.

Vấn đề cấm chặn ngẫu nhiên

Vấn đề này lần đầu tiên được chú ý khi một người dùng Nhật Bản chia sẻ câu chuyện của mình trên subreddit r/LinusTechTips. Người này cho biết tài khoản tồn tại từ năm 2012 của họ đã bị khóa chỉ vì họ đã like khoảng 20 bài đăng của một VTuber (YouTuber ảo) để ủng hộ người này thông báo nghỉ tạm thời vì lý do sức khỏe. Họ nhận được thông báo đình chỉ ngay sau đó và không nhận được phản hồi nào sau khi gửi đơn kháng cáo.

Tuy nhiên, trường hợp này không phải là cá biệt. Hàng trăm bình luận khác đã đồng tình rằng họ cũng đang gặp phải tình trạng tương tự.

Nạn nhân là ai?

Đáng chú ý, những người bị ảnh hưởng không chỉ là người dùng mới hay tài khoản spam. Nhiều báo cáo cho thấy:

• Tài khoản lâu năm: Có những người dùng sở hữu tài khoản từ năm 2007, 2009 hoặc 2012 bị khóa bất ngờ.
• Tài khoản ít hoạt động: Một số người dùng chỉ đăng bài vài lần, thậm chí để tài khoản ở chế độ riêng tư (private) chỉ để lưu bookmark, vẫn bị gắn nhãn là "không xác thực".
• Nhà phát triển và người dùng thông thường: Một lập trình viên tạo tài khoản để quảng bá ứng dụng mới cũng bị khóa ngay sau tweet đầu tiên.

Thuật toán hay sự bất cẩn?

Nhiều người dùng nghi ngờ rằng nguyên nhân nằm ở hệ thống kiểm duyệt tự động dựa trên AI của X dưới thời Elon Musk. Sau khi sa thải hàng loạt nhân sự con người, nền tảng dường như phụ thuộc quá nhiều vào thuật toán để phát hiện bot. Tuy nhiên, hệ thống này dường như đang hoạt động quá đà, tạo ra quá nhiều dương tính giả (false positives), coi hành vi tương tác bình thường của con người là hành vi của bot.

Một người dùng bình luận: "Tôi cho rằng ông ta đang sử dụng AI thay vì người thật để nhân sự, do đó dẫn đến các lệnh cấm ngẫu nhiên vì ông ta quá tham lam và lười biếng để trả tiền cho NGƯỜI THẬT giải quyết các vấn đề này."

Hệ thống kháng cáo thất bại

Điều gây ức chế nhất đối với người dùng là quy trình kháng cáo (appeal). Nhiều người nhận được email trả lời tự động với nội dung mẫu, cho biết họ đã "vi phạm nhiều quy tắc" nhưng không nêu rõ cụ thể họ đã vi phạm điều gì. Email thường kết luận bằng câu: "Tài khoản này sẽ không được khôi phục. Vụ việc này hiện đã bị đóng."

Một người dùng có tài khoản từ năm 2009 bức xúc nói: "Được đối xử như vậy sau khi sử dụng nền tảng từ thời sơ khai là một sự sỉ nhục. Tất cả ký ức, kết nối và lịch sử của tôi từ 2009 đến nay đều bị xóa sổ vì một thuật toán lỗi mà họ từ chối kiểm tra lại."

Với tình trạng hiện tại, lòng tin vào nền tảng X đang bị lung lay nghiêm trọng. Người dùng khuyên nhau nên tìm các nền tảng thay thế như Blue Sky hoặc Mastodon, nhưng việc chuyển đổi cộng đồng lớn sang một nơi mới không phải là điều dễ dàng, đặc biệt là khi X vẫn là nơi tập trung của nhiều cộng đồng quan trọng.