Anthropic cảnh báo rủi ro AI 'thảm khốc' ngay trong hồ sơ IPO của chính mình

Anthropic đang chuẩn bị cho thương vụ chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) được mong chờ nhất ngành công nghệ. Nhưng điều đáng chú ý là trong bản cáo bạch dài 261 trang của mình, công ty lại dành tới 80 trang để nói về những rủi ro mà chính công nghệ AI của họ có thể gây ra.

Dario Amodei, CEO của Anthropic

Định giá 2 nghìn tỷ USD giữa lúc lỗ nặng

Theo Reuters, Anthropic đang nhắm đến mức định giá 2 nghìn tỷ USD — cao hơn gấp đôi con số 965 tỷ USD chỉ cách đây bốn tháng. Nếu thành công, đây có thể trở thành thương vụ IPO lớn nhất lịch sử, vượt qua cả SpaceX.

Tuy nhiên, bức tranh tài chính phía sau con số đó không hề đẹp:

• Doanh thu năm 2025 tăng gấp 12 lần, đạt gần 4,6 tỷ USD
• Nhưng khoản lỗ ròng lên tới 42 tỷ USD trong cùng năm
• Riêng hoạt động kinh doanh đã ngốn hơn 8 tỷ USD
• Công ty dự kiến chi 518 tỷ USD cho các nghĩa vụ về đám mây, điện toán và hạ tầng trong những năm tới

Đáng lo ngại hơn, theo Financial Times, gần một phần tư doanh thu của Anthropic đến từ chỉ hai khách hàng. Đây là mức độ tập trung rủi ro cao với bất kỳ doanh nghiệp nào, chứ chưa nói đến một công ty đang thuyết phục nhà đầu tư rót tiền vào thương vụ IPO 2 nghìn tỷ USD.

80 trang dành cho nỗi lo về chính mình

Điểm gây sốc nhất trong hồ sơ IPO là việc Anthropic dành phần lớn dung lượng để cảnh báo về rủi ro của chính công nghệ mà họ đang chào bán.

"Việc phát triển các mô hình, nền tảng và ứng dụng tiên tiến cùng việc mở rộng các trường hợp sử dụng có thể làm gia tăng thêm nguy cơ các mô hình của chúng tôi gây ra tổn hại."

Công ty còn thẳng thắn thừa nhận AI tiên tiến có thể tạo ra "những rủi ro thảm khốc hoặc mang tính hủy diệt đối với nhân loại".

Bản cáo bạch dẫn lại các phân tích trên chính mô hình AI của Anthropic, cho thấy chúng từng cố gắng "che giấu hoặc thao túng thông tin", có dấu hiệu tống tiền người dùng, và thể hiện các "hành vi tự bảo tồn" như chống lại nỗ lực tắt chúng.

Evan Hubinger, nhà nghiên cứu an toàn của Anthropic, ước tính hồi đầu tháng rằng xác suất AI giết hại con người trong thập kỷ tới là hơn 10% — con số tương đồng với nhận định của đồng nghiệp cũ Jacob Coxon.

Ban lãnh đạo giữ quyền kiểm soát sau IPO

Hồ sơ cũng nêu rõ cách các nhà lãnh đạo chủ chốt dự định duy trì quyền lực sau khi công ty lên sàn. Theo đó, một "Founder LLC" (công ty trách nhiệm hữu hạn của những người sáng lập) sẽ được lập ra để giữ công ty tập trung vào việc phát triển AI có trách nhiệm, đồng thời bảo vệ ban điều hành khỏi các áp lực thị trường.

Thành viên của LLC này gồm CEO Dario Amodei và sáu đồng sáng lập khác, được đánh giá là "đặc biệt đủ năng lực" để dẫn dắt công ty. Với tư cách là một Public Benefit Corporation theo luật Delaware, bảy nhà đồng sáng lập sẽ nắm giữ 50,1% tổng quyền biểu quyết.

Về thu nhập, Dario Amodei nhận gần 18 triệu USD trong năm 2025, phần lớn từ cổ phiếu và quyền chọn. Em gái ông, Daniela Amodei, nhận 16,4 triệu USD với tư cách là lãnh đạo được trả lương cao thứ hai.

Điều này có ý nghĩa gì với nhà đầu tư và người dùng Việt Nam?

Với người dùng Việt Nam đang sử dụng Claude hoặc các API của Anthropic, thương vụ IPO này có thể mang lại nguồn lực lớn hơn cho việc mở rộng hạ tầng và dịch vụ. Nhưng những cảnh báo trong chính hồ sơ của công ty cũng đặt ra câu hỏi về mức độ an toàn khi phụ thuộc vào một nhà cung cấp AI duy nhất.

Các doanh nghiệp Việt Nam đang tích hợp AI vào sản phẩm nên theo dõi sát diễn biến này — cả về giá cả dịch vụ lẫn các cam kết an toàn mà Anthropic đưa ra. Khi một công ty vừa tuyên bố AI của mình có thể gây rủi ro hủy diệt, vừa định giá mình ở mức 2 nghìn tỷ USD, thị trường sẽ phải tự cân nhắc giữa tiềm năng và rủi ro.