Bỏ 50.000 USD chỉ để giữ chỗ một chiếc Tesla Roadster: Niềm tin hay sự liều lĩnh?

Có những người sẵn sàng bỏ ra 50.000 USD chỉ để... xếp hàng chờ mua một chiếc xe mà ngày giao hàng còn chưa rõ ràng. Đó là câu chuyện có thật xoay quanh Tesla Roadster thế hệ thứ hai – mẫu xe thể thao được Elon Musk giới thiệu từ năm 2017 nhưng đến nay vẫn chưa đến tay khách hàng.

Điều đáng nói là dù Tesla liên tục lùi lịch, nhiều khách hàng vẫn kiên nhẫn và thậm chí còn đặt cọc thêm. Với họ, Roadster không chỉ là một chiếc xe, mà là một canh bạc niềm tin vào vị CEO nổi tiếng nhất Thung lũng Silicon.

Một lời hứa kéo dài gần một thập kỷ

Tesla lần đầu công bố Roadster thế hệ mới một cách bất ngờ tại sự kiện năm 2017 và ngay lập tức mở nhận đặt cọc với mức 50.000 USD. Khi đó, kế hoạch là giao xe vào năm 2020. Thế nhưng thời gian trôi qua, mốc giao hàng cứ liên tục bị đẩy lùi.

Đến nay, Tesla cho biết mẫu xe sẽ bắt đầu được sản xuất vào năm 2028, còn ngày giao thực tế vẫn chưa được xác nhận. Đáng chú ý, nếu số tiền đặt cọc đó được đổ vào cổ phiếu Tesla từ năm 2017, theo tính toán của giới truyền thông, nhà đầu tư có thể đã gần như nhân đôi... vài chục lần khoản vốn ban đầu.

Vào giữa tháng 10 vừa qua, Musk phần nào "trả nợ" lời hứa khi cho Roadster thế hệ mới bay lên không trung trong một màn trình diễn. Về mặt kỹ thuật, xe dùng khí nén để tạo lực đẩy, cú "bay" chỉ kéo dài vài giây và hệ thống cần tới 6-7 giờ để nạp lại khí.

Càng đắt càng... đặt cọc

Chuyện "bay" chỉ là phần nổi của tảng băng. Chi phí để sở hữu Roadster mới là con số khiến nhiều người phải giật mình:

• Bản cơ bản (không có hệ thống đẩy hay bay): đặt cọc 50.000 USD.
• Bản Thrust (có động cơ đẩy tăng tốc): đặt cọc lên tới 250.000 USD.
• Bản Rocket (có thể bay thực sự): chỉ dành cho khách được mời, và chính Musk cũng thừa nhận xe này sẽ không đủ điều kiện lưu thông hợp pháp trên đường.

Điều trớ trêu là các điều khoản đặt cọc của Tesla ghi rõ giá bán chỉ là "ước tính" – trong khi mức ước tính đó thậm chí còn chưa được công bố. Nói cách khác, khách hàng đang đặt tiền vào một sản phẩm chưa có giá chính thức.

Những người "chơi lớn" và tính toán đằng sau

Alex Lawrence, chủ đại lý xe điện đã qua sử dụng EVAuto, thừa nhận anh đã đặt cọc thêm một suất nữa ngay khi xem màn trình diễn trực tuyến. "Tôi phát cuồng luôn," anh kể lại.

Với Lawrence, việc đặt cọc không hẳn là vì đam mê đơn thuần. Đại lý của anh có lượng người theo dõi lớn trên mạng xã hội, và theo anh, chiếc Roadster sẽ là công cụ marketing cực tốt: "Chúng tôi sẽ đưa xe ra đường đua và dùng nó để sản xuất nội dung quảng bá."

Một trường hợp khác là Travis Cook, nhà sáng lập công ty công nghệ tại Utah. Anh đã nâng cấp suất đặt cọc gần 10 năm của mình từ bản cơ bản lên bản Thrust vì thực sự muốn được sống cùng chiếc xe. Tự nhận là một "tín đồ xe hơi", Cook cho biết cảm giác được lái những mẫu xe độc lạ mang lại cho anh sự phấn khích khó tả. Anh cũng thú nhận sẽ thấy hơi khó chịu nếu giá xe vọt lên gần nửa triệu USD – "nhưng chắc tôi vẫn mua".

Roadster có còn là ưu tiên của Tesla?

Thực tế, Roadster dường như không phải trọng tâm của Tesla nữa. Suốt nhiều năm, Musk khẳng định công ty không còn thuần túy làm xe hơi mà tập trung vào robot, trí tuệ nhân tạo và xe tự hành. Ông từng gọi Roadster mới là mẫu xe do con người tự lái cuối cùng của hãng.

Trong buổi công bố kết quả kinh doanh kéo dài cả tiếng đồng hồ gần đây, mẫu siêu xe này chỉ được nhắc đến đúng hai lần. Nhưng điều đó không làm những người đã đặt cọc nao núng.

"We don't do crazy stuff like this anymore, like going to the moon. There's not a lot today that will stop you in your tracks. I felt like I was 15, watching that."

Lawrence kể rằng màn trình diễn chiếc xe hình nêm lượn vòng khiến anh vừa hoài niệm, vừa suy tư. Anh tin Musk sẽ làm được điều ông đã hứa và khoản đầu tư của mình rồi sẽ có lãi.

Góc nhìn cho người Việt

Với thị trường Việt Nam, câu chuyện này mang tính tham khảo nhiều hơn là thực tế, bởi Tesla chưa phân phối chính thức tại đây và mức giá của Roadster vượt xa khả năng của số đông. Tuy vậy, nó phản ánh một hiện tượng đáng chú ý trong ngành công nghệ: sức mạnh thương hiệu cá nhân và sản phẩm mang tính biểu tượng có thể tạo ra dòng tiền đặt cọc khổng lồ, ngay cả khi sản phẩm còn chưa hoàn thiện.

Với giới mê xe và cộng đồng công nghệ trong nước, câu hỏi đặt ra không chỉ là Roadster có thực sự cất cánh hay không, mà còn là: liệu các hãng xe điện đang xuất hiện tại Việt Nam có thể học được gì từ cách Tesla xây dựng sự kỳ vọng? Bài học rõ ràng nhất là niềm tin của khách hàng rất đáng giá – nhưng một khi liên tục bị thử thách bởi những lời hứa trễ hẹn, lòng kiên nhẫn đó cũng sẽ có giới hạn.