CDC dưới thời RFK Jr. chặn các bang đặt mua vắc-xin COVID-19 cho trẻ em

Khi mùa virus hô hấp đang đến gần và các chiến dịch tiêm chủng mùa thu bắt đầu khởi động, hơn một nửa số trẻ em Hoa Kỳ đang đối mặt với tình trạng bất định về khả năng tiếp cận vắc-xin COVID-19 năm nay. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) đã bất ngờ trì hoãn việc phân phối vắc-xin tới một chương trình liên bang trọng điểm cũng như tới nhiều bang.

Chương trình VFC bị đình trệ

Thông thường, CDC sẽ cho phép các bang đặt mua vắc-xin COVID-19 theo mùa mới có sẵn thông qua chương trình Vaccine for Children (VFC) — chương trình cung cấp vắc-xin miễn phí cho trẻ em không có bảo hiểm, thiếu bảo hiểm, đủ điều kiện hưởng Medicaid, hoặc trẻ em thuộc các cộng đồng bản địa tại Hoa Kỳ.

Khoảng 52% tổng số trẻ em Hoa Kỳ đủ điều kiện nhận vắc-xin thông qua chương trình này.

Việc CDC trì hoãn phân phối đồng nghĩa với việc hàng triệu trẻ em thuộc nhóm dễ bị tổn thương nhất có thể không được tiêm chủng đúng thời điểm trước khi mùa dịch hô hấp cao điểm bắt đầu.

Các bang mua vắc-xin phổ quát cũng bị ảnh hưởng

Theo tờ The Guardian, ít nhất 11 bang và một vùng lãnh thổ của Hoa Kỳ tham gia chương trình mua vắc-xin phổ quát — theo đó họ mua toàn bộ vắc-xin cho trẻ em, bất kể khả năng chi trả hay tình trạng bảo hiểm, thông qua các hợp đồng vốn dành cho chương trình VFC.

Các bang và vùng lãnh thổ này bao gồm:

• Alaska
• Connecticut
• Hawaii
• Maine
• Massachusetts
• New Hampshire
• New Mexico
• Rhode Island
• Vermont
• Washington
• Wyoming
• American Samoa

Điều này có nghĩa là ngay cả những bang chủ động chi ngân sách để đảm bảo trẻ em được tiêm chủng đầy đủ cũng đang gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vắc-xin.

Phản hồi từ Bộ Y tế Hoa Kỳ

Bộ Y tế Hoa Kỳ cho biết họ muốn đảm bảo các đơn đặt hàng vắc-xin được thực hiện một cách "phù hợp". Tuy nhiên, tuyên bố này không làm rõ tiêu chí cụ thể nào được áp dụng, cũng như thời điểm các bang có thể bắt đầu đặt mua vắc-xin trở lại.

Sự việc diễn ra trong bối cảnh Bộ trưởng Y tế Robert F. Kennedy Jr. — người nổi tiếng với quan điểm hoài nghi về vắc-xin — đang nắm quyền lãnh đạo ngành y tế công cộng Hoa Kỳ. Những thay đổi trong chính sách vắc-xin dưới thời ông đã làm dấy lên lo ngại trong giới chuyên gia y tế về nguy cơ suy giảm tỷ lệ tiêm chủng trên toàn quốc.

Ảnh hưởng tới người dân và bài học cho Việt Nam

Đối với độc giả Việt Nam, sự việc này là lời nhắc nhở về tầm quan trọng của việc duy trì hệ thống phân phối vắc-xin ổn định và minh bạch. Tại Việt Nam, vắc-xin COVID-19 cho trẻ em chủ yếu được cung cấp qua hệ thống tiêm chủng mở rộng và các chiến dịch tiêm chủng quốc gia — những kênh đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo khả năng tiếp cận công bằng cho mọi nhóm dân cư.

Việc một quốc gia có nguồn lực y tế hàng đầu thế giới như Hoa Kỳ để xảy ra tình trạng gián đoạn phân phối vắc-xin cho thấy ngay cả những hệ thống y tế tiên tiến cũng có thể bị ảnh hưởng bởi các quyết định chính trị. Đây là bài học về việc cần tách biệt khoa học y tế khỏi các toan tính chính trị.