Chính phủ Mỹ mở 3 cuộc điều tra chưa từng được công bố về giao dịch trên Polymarket

Chính phủ Mỹ đã âm thầm mở ít nhất ba cuộc điều tra chưa từng được báo cáo trước đây về các giao dịch trên Polymarket — nền tảng thị trường dự đoán đang gây nhiều tranh cãi. Thông tin này được WIRED công bố sau khi tiếp cận các tài liệu qua yêu cầu tự do thông tin (FOIA).

Các tài liệu cho thấy Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai (CFTC) — cơ quan quản lý thị trường dự đoán tại Mỹ — đang siết chặt hoạt động giám sát, trong bối cảnh lo ngại về giao dịch nội gián ngày càng gia tăng.

Ba cuộc điều tra được hé lộ

Theo hồ sơ biểu quyết của CFTC, Chủ tịch cơ quan này là Michael Selig đã phê duyệt các lệnh điều tra vào những thời điểm khác nhau trong năm nay:

• Đầu tháng 5: Ông Selig phê duyệt lệnh cho phép bộ phận thực thi mở điều tra riêng về khả năng giao dịch nội gián trên các hợp đồng sự kiện của Polymarket liên quan đến lệnh ân xá do cựu Tổng thống Joseph Biden ban hành. Lệnh này cho phép lấy lời khai, trát đòi, tuyên thệ và yêu cầu cung cấp tài liệu.

• Cuối tháng 5: Một lệnh điều tra thứ hai được phê duyệt, lần này tập trung vào "các hợp đồng sự kiện Iran" trên Polymarket.

• Tháng 7: Lệnh thứ ba nhắm vào nghi vấn giao dịch nội gián liên quan đến các hợp đồng sự kiện chủ đề Google.

Đáng chú ý, cả hai lệnh đầu tiên đều được đưa ra chỉ vài tuần sau khi báo chí đăng tải các phóng sự điều tra về những tài khoản giao dịch đáng ngờ.

"Nếu những cuộc điều tra này chỉ được khởi động đơn thuần dựa trên các bản tin về khả năng vi phạm Đạo luật Giao dịch Hàng hóa, thì đó là dấu hiệu yếu kém đáng kể của hệ thống quản lý này."

— Joseph Konizeski, cựu luật sư trưởng xét xử tại bộ phận thực thi của CFTC, nhận định với WIRED.

Những giao dịch đáng ngờ đằng sau các cuộc điều tra

Với lệnh điều tra liên quan đến ân xá, thời điểm được cho là trùng khớp với một phóng sự của NPR về một nhà giao dịch trên Polymarket kiếm được hơn 300.000 USD từ các thị trường liên quan đến ân xá trong những ngày cuối nhiệm kỳ của ông Biden. Nhà giao dịch này đã đặt cược chính xác rằng cựu tổng thống sẽ ban hành lệnh ân xá trước cho một loạt nhân vật chỉ trích MAGA nổi bật, trong đó có cựu nghị sĩ Liz Cheney, Adam Kinzinger và Thượng nghị sĩ Adam Schiff.

Trong khi đó, lệnh điều tra về Iran xuất hiện hai tuần sau khi chương trình 60 Minutes phát sóng phóng sự về một mạng lưới tài khoản Polymarket đáng ngờ kiếm được 2,4 triệu USD từ các giao dịch liên quan đến Iran, với tỷ lệ thắng lên tới 98%.

Với trường hợp Google, ông Paul Hayeck — quyền giám đốc bộ phận thực thi của CFTC — cho biết trong email rằng cuộc điều tra tập trung vào "những cá nhân khác có thể đã tham gia giao dịch nội gián liên quan đến Bảng xếp hạng Tìm kiếm Năm 2025 của Google". Ông cũng tiết lộ rằng Tòa án Quận Nam New York (SDNY) đang tiến hành một "cuộc điều tra song song".

Cuộc điều tra này tách biệt với vụ án đang xử lý đối với Michele Spagnuolo — một kỹ sư Google bị cáo buộc giao dịch nội gián. Google từ chối bình luận và cho biết Spagnuolo đã không còn làm việc tại công ty từ tháng 6.

Bối cảnh rộng hơn về thị trường dự đoán

Polymarket — nền tảng từng bị cấm hoạt động tại Mỹ vào năm 2022 — đã được cấp phép ra mắt phiên bản do Mỹ quản lý với phạm vi thị trường hẹp hơn vào cuối năm 2025. Công ty gần đây đã hoàn tất một vòng gọi vốn do quỹ 1789 Capital của Donald Trump Jr. dẫn dắt, định giá công ty ở mức 21 tỷ USD.

Về phía Polymarket, bà Olivia Chalos — phó giám đốc pháp lý — khẳng định:

"Dù chúng tôi không bình luận về các cuộc điều tra cụ thể, chúng tôi thường xuyên chuyển các vấn đề cho cơ quan thực thi pháp luật và hỗ trợ các cuộc điều tra đang diễn ra như một phần cam kết bảo vệ tính toàn vẹn của thị trường."

CFTC cũng được cho là đang điều tra chính Polymarket. Trước đây, cơ quan này từng mở điều tra về khả năng giao dịch nội gián trên Kalshi — đối thủ trực tiếp của Polymarket. Theo The New York Times, Kalshi đã chuyển ít nhất 32 vụ việc cho CFTC.

Một trường hợp đáng chú ý: CFTC đã phạt cựu nghị sĩ Mỹ George Santos 35.000 USD vì hành vi liên quan đến hợp đồng trên Kalshi về việc liệu ông có tham dự Thông điệp Liên bang năm 2026 của ông Trump hay không. Kalshi cũng ban hành lệnh cấm vĩnh viễn đầu tiên trong lịch sử đối với Santos và phạt ông hơn 71.000 USD. Santos không bị truy tố hình sự.

Đã có người bị bắt

Đến nay, đã có hai vụ bắt giữ xuất phát từ các cuộc điều tra giao dịch nội gián trên Polymarket:

• Tháng 4: Một sĩ quan lực lượng đặc biệt Mỹ bị bắt với cáo buộc sử dụng thông tin mật để kiếm hơn 400.000 USD từ các hợp đồng sự kiện liên quan đến việc bắt giữ cựu lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro.
• Tháng 5: Spagnuolo — người bị cáo buộc kiếm hơn 1,2 triệu USD từ giao dịch nội gián — bị bắt khi đang di chuyển đến New York.

Trong cả hai vụ, CFTC đã nộp cáo buộc dân sự và Bộ Tư pháp Mỹ nộp cáo buộc gian lận hình sự. Cả hai đều đang phản đối bằng lập luận rằng giao dịch trên Polymarket là một hình thức cá cược và không thuộc phạm vi điều chỉnh của luật hàng hóa.

Hiện chưa rõ liệu Bộ Tư pháp có mở các cuộc điều tra song song về hợp đồng liên quan đến chiến tranh Iran hay lệnh ân xá của ông Biden hay không. Một cựu nhân viên CFTC nhận định với WIRED rằng các cuộc điều tra hình sự song song "nhiều khả năng sẽ xảy ra, xét đến mức độ nghiêm trọng của các vấn đề này".

Góc nhìn cho độc giả Việt Nam

Câu chuyện này phản ánh một xu hướng đáng chú ý trong ngành công nghệ toàn cầu: sự trỗi dậy của các thị trường dự đoán dựa trên blockchain như Polymarket và Kalshi. Đây là lĩnh vực giao thoa giữa công nghệ tài chính (fintech), hợp đồng thông minh và trí tuệ nhân tạo trong phân tích dữ liệu.

Với các nhà phát triển và startup công nghệ tại Việt Nam, đây là bài học về tầm quan trọng của việc tuân thủ quy định pháp lý ngay từ giai đoạn thiết kế sản phẩm. Các nền tảng dự đoán tuy hấp dẫn về mặt công nghệ, nhưng ranh giới giữa "thị trường thông tin" và "cá cược" vẫn còn nhiều tranh cãi — và các cơ quan quản lý trên toàn thế giới, không chỉ ở Mỹ, đang ngày càng chú ý đến lĩnh vực này.