Doanh nghiệp Mỹ vẫn nhận nhiều trợ cấp chip nhất, nhưng hỗ trợ của Trung Quốc tỷ lệ cao hơn doanh thu

Doanh nghiệp Mỹ vẫn nhận nhiều trợ cấp chip nhất, nhưng hỗ trợ của Trung Quốc tỷ lệ cao hơn doanh thu

Một báo cáo mới từ Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã chỉ ra rằng các công ty bán dẫn có trụ sở tại Hoa Kỳ nhận được nhiều sự hỗ trợ từ chính phủ hơn so với bất kỳ khu vực nào khác. Tuy nhiên, mức hỗ trợ mà Trung Quốc dành cho ngành công nghiệp chip lại lớn hơn khi so sánh với doanh thu được tạo ra bởi các công ty bán dẫn của nước này, chạm mức gần 10% doanh số trong những năm đầu thập niên 2020.

Thị trường bán dẫn toàn cầu đạt 631 tỷ USD

OECD cho biết thị trường bán dẫn toàn cầu có giá trị 631 tỷ USD vào năm 2024. Tổ chức này dự báo sự tăng trưởng sẽ tiếp tục nhờ vào đầu tư vào trung tâm dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI) và xe tự lái. Định nghĩa thị trường của OECD bao gồm thiết kế, sản xuất, thử nghiệm và đóng gói chip, nhưng không bao gồm thiết bị sản xuất như máy quang khắc.

Các công ty tại Hoa Kỳ và Châu Á (ví dụ: Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan) từ lâu đã là những người chơi chính trong lĩnh vực bán dẫn. Vai trò của Châu Á ngày càng quan trọng khi chuỗi cung ứng được chuyển dịch về đây.

Trong hai thập kỷ qua, Châu Á đã trở thành trung tâm toàn cầu về sản xuất và thương mại chip, mặc dù Hoa Kỳ vẫn giữ vai trò quan trọng trong các phân khúc chuỗi cung ứng giá trị cao, bao gồm thiết kế chip. Mẫu các công ty được bao phủ trong cơ sở dữ liệu MAGIC của OECD ước tính chiếm từ 64% đến 83% doanh số bán hàng toàn cầu.

Sự so sánh về trợ cấp giữa Mỹ và Trung Quốc

Báo cáo chỉ ra sự khác biệt rõ rệt về cách các chính phủ hỗ trợ ngành công nghiệp này:

"Về mặt tuyệt đối, các công ty có trụ sở tại Hoa Kỳ là những người thụ hưởng lớn nhất của sự hỗ trợ chính phủ, bao gồm cả sự hỗ trợ mà các công ty này nhận được ở các khu vực pháp lý khác nơi họ hoạt động (ví dụ: tại Châu Á), cũng như sự ra đời của các chương trình trợ cấp mới tại Hoa Kỳ."

Trong khi đó, các khoản trợ cấp cho nhà sản xuất bán dẫn có trụ sở tại Trung Quốc khiêm tốn hơn về mặt tuyệt đối, nhưng lại chiếm một tỷ trọng đáng kể so với doanh số bán hàng của họ, đạt gần 10% doanh thu vào những năm đầu thập niên 2020.

OECD lập luận rằng sự hỗ trợ tương đối lớn của Trung Quốc phản ánh sự hậu thuẫn lâu dài cho ngành công nghiệp bán dẫn của mình, bao gồm cả "Hướng dẫn thúc đẩy phát triển ngành công nghiệp mạch tích hợp quốc gia" năm 2014. Nó cũng phản ánh các hạn chế ngày càng tăng đối với xuất khẩu công nghệ bán dẫn bởi các đối tác thương mại bắt đầu từ năm 2018.

Báo cáo đo lường các ưu đãi thuế, trợ cấp và vay vốn được trợ giá là các phương thức chính phủ sử dụng để hỗ trợ các công ty bán dẫn, nhưng không bao gồm vốn chủ sở hữu của chính phủ.

Các động thái chính sách gần đây

Vào tháng 8 năm ngoái, chính quyền Trump đã nắm giữ 9,9% cổ phần trong nhà sản xuất chip đang gặp khó khăn là Intel, sử dụng 5,7 tỷ USD tiền trợ cấp Đạo luật CHIPS đã được cấp nhưng chưa thanh toán trước đó như một phần của thỏa thuận đầu tư 8,9 tỷ USD.

Chính quyền này cũng đã cố gắng củng cố sản xuất chip trong nước thông qua chế độ thuế quan. Tuy nhiên, do mất nhiều thời gian để xây dựng một nhà máy sản xuất chip (fab), chính sách này có thể mất nhiều năm mới đem lại hiệu quả thực tế.