Lựa chọn công nghệ hằng ngày quyết định mục tiêu phát triển bền vững của doanh nghiệp

Trong nhiều cuộc họp ban điều hành hiện nay, phát triển bền vững đã trở thành một trong ba ưu tiên hàng đầu, bên cạnh công nghệ và ứng dụng AI. Điều đáng chú ý là chính công nghệ lại được xem là công cụ then chốt để hiện thực hóa mục tiêu này — và những quyết định công nghệ tưởng chừng nhỏ nhặt mỗi ngày, như chọn thiết bị phòng họp, lại có thể tạo ra khác biệt lớn.

Theo khảo sát của Deloitte, việc triển khai các giải pháp IT là cách phổ biến nhất mà các tổ chức đang áp dụng để đạt mục tiêu bền vững. Quan điểm này cũng được phản ánh rõ nét trong giới lãnh đạo công nghệ: một khảo sát gần đây do Barco ClickShare thực hiện với 500 nhà lãnh đạo công nghệ tại Mỹ cho thấy 96% tin rằng các hoạt động bền vững của họ đóng góp tích cực và đáng kể vào chiến lược toàn cầu, trong khi 98% cho rằng bộ phận của mình phải dẫn đầu trong lĩnh vực này.

Thiết bị phòng họp và lựa chọn công nghệ bền vững

Đáng chú ý hơn, hơn 4/5 số người được hỏi khẳng định họ sẵn sàng từ chối lời mời làm việc nếu nhà tuyển dụng không có thành tích bền vững đủ mạnh. Đây là tín hiệu cho thấy yếu tố môi trường đã trở thành tiêu chí thu hút nhân tài, không còn là khẩu hiệu marketing.

Bền vững là bài toán cần sự phối hợp

Bà Yannic Laleeuwe, Giám đốc Marketing mảng Cộng tác Nơi làm việc tại Barco ClickShare, nhận định rằng bộ phận IT giữ vai trò trung tâm vì nhiều "lựa chọn công nghệ hằng ngày ảnh hưởng trực tiếp đến dấu chân môi trường của tổ chức".

"Bền vững nằm ở những quyết định thực tế: mua công nghệ đáng tin cậy, kéo dài vòng đời sản phẩm, giảm độ phức tạp, và đảm bảo thiết bị có thể được quản lý, sửa chữa và tái chế có trách nhiệm."

Tuy nhiên, chỉ 6% bộ phận IT là đơn vị duy nhất ra quyết định về đầu tư công nghệ, bao gồm cả hệ thống phòng họp. Vì vậy, sự phối hợp giữa IT với mua sắm, tài chính, quản lý cơ sở vật chất, vận hành và ban lãnh đạo là điều kiện tiên quyết để cân bằng giữa bảo mật, tính khả dụng, chi phí, tác động vòng đời, hiệu quả năng lượng, khả năng sửa chữa và thu hồi cuối vòng đời — ngay từ trước khi ký hợp đồng mua sắm.

Chứng nhận bền vững: minh bạch chứ không chỉ trấn an

Khi mua thiết bị, doanh nghiệp nên đặt câu hỏi trực tiếp cho nhà cung cấp về phương pháp luận và chứng nhận sản phẩm. Các chứng nhận có giá trị trong bối cảnh này gồm TCO Certified (chứng nhận bền vững toàn cầu cho sản phẩm IT) và nhãn Energy Star của chính phủ Mỹ về hiệu quả năng lượng.

Khảo sát của Barco ClickShare cho thấy chứng nhận bền vững xếp đồng hạng hai với chi phí về mức độ quan trọng khi mua phần cứng, chỉ sau yếu tố bảo mật. Song bà Laleeuwe cảnh báo các chứng nhận và tuyên bố trung hòa carbon cần mang lại "sự minh bạch, chứ không chỉ là cảm giác yên tâm". Chúng phải cho thấy sản phẩm hoạt động ra sao, giai đoạn vòng đời nào được tính, tuyên bố được kiểm chứng thế nào và lựa chọn thiết kế cụ thể nào giúp giảm tác động.

Doanh nghiệp cũng nên xét đến thiết kế dạng mô-đun để có thể sửa chữa hoặc thay thế từng linh kiện, vật liệu sử dụng có tái chế được không, cách đóng gói, mức tiêu thụ năng lượng khi vận hành và liệu nhà cung cấp có chương trình thu hồi hay tuyến xử lý cuối vòng đời có trách nhiệm.

Những con số đáng lo ngại

Thực tế cho thấy các yếu tố này thường bị bỏ qua. Chỉ 42% lãnh đạo IT hiện chọn thiết bị có thể được nhà sản xuất sửa chữa để kéo dài tuổi thọ, và chỉ 16% xem khả năng sửa chữa là ưu tiên hàng đầu. Tỷ lệ còn thấp hơn với tái chế (11%), và chỉ hơn một phần ba số người được hỏi cho biết bộ phận của họ luôn đi theo hướng này.

Lý do, theo bà Laleeuwe, là những hoạt động này "ít hiển thị hơn ở thời điểm mua hàng", nên hiếm khi được đặt lên hàng đầu trong suy nghĩ của người ra quyết định.

Thách thức từ mô hình làm việc hybrid

Khoảng 95% lãnh đạo IT cho rằng làm việc hybrid và từ xa đã tác động đến nỗ lực bền vững, khiến chúng phức tạp hơn. Thiết bị phòng họp nay nằm rải rác ở văn phòng, nhà riêng và không gian linh hoạt, khiến việc quản lý và tái chế rác thải điện tử từ xa khó khăn hơn (48%). Việc dùng thiết bị cá nhân ngày càng phổ biến cũng gây khó cho nỗ lực đảm bảo phần cứng tiết kiệm năng lượng (46%).

Điểm tích cực là 63% ghi nhận việc sử dụng dịch vụ đám mây tiết kiệm năng lượng nhiều hơn so với hệ thống tại chỗ. Dù vậy, bà Laleeuwe nhấn mạnh IT cần nhìn vào toàn bộ hệ thống: mức sử dụng, hiệu năng năng lượng, tuổi thọ thiết bị, bảo mật, khả năng quản lý và thu hồi cuối vòng đời. "Lựa chọn bền vững nhất là lựa chọn mang lại trải nghiệm cần thiết với dấu chân carbon không thể tránh khỏi ở mức thấp nhất."

Chuẩn hóa thiết bị — chìa khóa tạo kết quả ổn định

Một cách tiếp cận mang lại kết quả đáng tin cậy hơn là chuẩn hóa thiết bị trên toàn tổ chức, đặc biệt với hệ thống phòng họp. Trước đây, các phòng ban thường tự mua thiết bị mà không tham khảo IT, dẫn tới hệ thống phân mảnh, cục bộ.

Chuẩn hóa giúp giới hạn số loại thiết bị, phụ tùng, quy trình hỗ trợ và chu kỳ thay thế mà IT phải quản lý, đồng thời đơn giản hóa việc cập nhật, quản lý từ xa và lập kế hoạch vòng đời. Doanh nghiệp cũng hưởng lợi từ kinh tế quy mô, và quan trọng hơn là có được "khả năng kiểm soát cần thiết để đo lường, quản lý và giảm tác động một cách nhất quán".

Bài học từ Flemish Government

Một ví dụ thành công là chính quyền vùng Flanders (Bỉ). Khi cải tạo trụ sở Marie-Elisabeth Belpaire tại Brussels, Cơ quan Quản lý Cơ sở vật chất đã áp dụng cách tiếp cận bền vững nhiều lớp: công trình đầu tiên tại Flanders tuân theo thực hành xây dựng tuần hoàn, với 68% vật liệu được tái sử dụng hoặc tái chế từ chính khu đất cũ.

Tòa nhà gần đạt mức phát thải ròng bằng 0 nhờ hệ thống lưu trữ năng lượng nhiệt và pin mặt trời trên mái và tường. Mạng Wi-Fi siêu hiệu quả giúp tiết kiệm lượng điện tương đương 550 hộ gia đình mỗi năm. Đặc biệt, hơn 1.000 thiết bị ClickShare đã được triển khai tại hơn 1.000 không gian họp nhằm chuẩn hóa công nghệ có chứng nhận bền vững, giảm cả mức tiêu thụ năng lượng lẫn dấu chân carbon của hạ tầng phòng họp.

"Bài học rất rõ ràng: phòng họp bền vững hoạt động hiệu quả nhất khi công nghệ, thiết kế nơi làm việc, trải nghiệm người dùng và quản lý vòng đời được hoạch định và triển khai song hành."

Với doanh nghiệp Việt Nam — nơi nhiều tổ chức đang tăng tốc chuyển đổi số và mở rộng mô hình làm việc linh hoạt — việc đưa tiêu chí chứng nhận, hiệu quả năng lượng, khả năng sửa chữa, tái chế và thu hồi thiết bị vào quy trình mua sắm ngay từ đầu có thể là bước đi thiết thực nhất để biến cam kết ESG thành thực tiễn.