Muse của Meta: Bước tiến AI đầy tham vọng nhưng vấp phải bài toán niềm tin

Meta một lần nữa khiến giới công nghệ phải chú ý khi ra mắt Muse, trợ lý AI cá nhân mới tại sự kiện thường niên Meta Connect. Trong khi các ông lớn như OpenAI và Anthropic đang dồn lực vào công cụ lập trình và giải pháp doanh nghiệp, Meta lại chọn con đường ngược lại: tập trung vào người dùng phổ thông với một thiết bị AI kiểu Tamagotchi đáng yêu mà hãng khẳng định chỉ dành cho người lớn.

Meta đi ngược dòng, nhưng có lý

Trong một tập mới của podcast Equity (TechCrunch), các phóng viên Kirsten Korosec, Sean O'Kane và Anthony Ha đã mổ xẻ chiến lược AI của Meta. Anthony Ha nhận định rằng sự dịch chuyển sang doanh nghiệp của các công ty AI hàng đầu là điều dễ hiểu — họ đang chuẩn bị IPO và chịu áp lực sinh lời với chi phí cũng như định giá chưa từng có tiền lệ.

"Nếu OpenAI và Anthropic đều đang hướng đến doanh nghiệp, thì có lẽ Meta nhìn thấy cơ hội lớn hơn ở phía người tiêu dùng", Anthony Ha phân tích.

Kirsten Korosec bổ sung rằng dù có thể chỉ trích Meta về nhiều thứ, nhưng không thể phủ nhận hãng này cực kỳ giỏi trong việc len lỏi vào đời sống thường ngày của người dùng. Facebook, Instagram và WhatsApp là minh chứng rõ ràng nhất.

Trải nghiệm thực tế: Hữu ích nhưng chỉ là "trò biểu diễn"

Sean O'Kane đã tự mình dùng thử Muse trong vài tuần. Điều bất ngờ đầu tiên: Muse giúp anh tìm ra một khoản tiền chưa nhận mà anh không hề hay biết.

• Tác vụ quét tiền chưa nhận giúp anh kiếm được tiền ngay ngày đầu sử dụng
• Một tấm séc đã được gửi đến tận nhà
• Tuy nhiên, đây là trải nghiệm không thể lặp lại

"Nó giống như một trò biểu diễn trong tiệc hơn là thứ khiến bạn quay lại dùng mỗi ngày", Sean nhận xét.

Phiên bản bền vững hơn mà Meta đang quảng bá là để Muse kết nối với dữ liệu tài chính thật — thẻ tín dụng, Gmail — nhằm tự động hủy các gói đăng ký không dùng hay phát hiện phí trùng lặp. Nhưng chính lúc đó, bức tường niềm tin với Meta lại xuất hiện.

Bài toán niềm tin: Meta kiếm tiền từ quảng cáo

Điểm mấu chốt mà Sean chỉ ra: mô hình kinh doanh cốt lõi của Meta là bán quảng cáo. Điều này khiến người dùng khó lòng an tâm giao phó dữ liệu tài chính nhạy cảm.

"Meta kiếm tiền bằng cách bán quảng cáo cho bạn. Và đúng, họ sẽ lập luận rằng càng hiểu bạn, quảng cáo càng chính xác và thú vị — nhưng hãy đánh thức tôi khi giấc mơ đó thành hiện thực", Sean nói.

Điều thú vị là khi mới tải Muse, Sean tưởng ứng dụng sẽ ngay lập tức kết nối với Threads, Instagram, Facebook và moi hết ngữ cảnh về anh. Nhưng không — Muse ban đầu đối xử với anh như người lạ, khiến anh cảm thấy thoải mái hơn. Tuy nhiên, càng dùng, ứng dụng càng cố gắng thu thập thông tin và kéo người dùng vào hệ sinh thái của Meta.

So sánh với Siri và Apple

Sean thừa nhận anh sẵn sàng giao dữ liệu nhạy cảm cho Siri trên iOS mới hơn là cho Muse, vì hai lý do:

• Tin tưởng Apple hơn về bảo mật thông tin
• Apple không kiếm tiền bằng cách bán quảng cáo cho người dùng

Đây là lợi thế cạnh tranh mà Meta khó có thể xóa bỏ trong ngắn hạn, đặc biệt khi người dùng Việt Nam ngày càng quan tâm đến quyền riêng tư dữ liệu. Với các ứng dụng như Zalo, người dùng Việt đã quen với việc chia sẻ dữ liệu qua nền tảng trong nước, nhưng khi AI bắt đầu can thiệp vào tài khoản ngân hàng và thẻ tín dụng, mức độ thận trọng sẽ cao hơn hẳn.

Kết luận: Tiềm năng lớn, rào cản lớn hơn

Muse cho thấy Meta vẫn giữ được lợi thế trong việc tạo ra sản phẩm AI thân thiện với người dùng phổ thông. Nhưng để trợ lý này thực sự trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống số — như Facebook hay WhatsApp đã làm được — Meta cần vượt qua rào cản niềm tin lớn nhất: chính mô hình kinh doanh quảng cáo của mình.