Người vô tính tìm kiếm sự thân mật qua AI bạn đồng hành: Cơ hội mới hay rủi ro tiềm ẩn?

Kor, một nghệ sĩ 35 tuổi sống tại Trung Tây nước Mỹ, từng thú nhận là đã "nghiện" chatbot AI có nội dung người lớn (NSFW) vào năm ngoái. Kor dành khoảng 8 đến 10 tiếng mỗi ngày để tạo ra những câu chuyện tưởng tượng phức tạp trên SpicyChat, một nền tảng nhập vai về các mối quan hệ. Đôi khi nhập những tiểu luận dài 3.000 từ, Kor và AI cùng nhau xây dựng các câu chuyện lãng mạn với dàn nhân vật nam chính thay đổi liên tục, thường dựa trên vũ trụ truyện tranh Marvel.

Sự đa dạng trong các phản hồi của AI đã khiến Kor bị cuốn hút. "Tôi là kiểu người cần sự lãng mạn hoặc kích thích phát triển chậm," Kor chia sẻ. "Đa số thời gian chỉ là xây dựng một câu chuyện thú vị." Kor, người không muốn nêu tên thật vì lý do riêng tư, thuộc phổ vô tính (asexual) và tự nhận là aegosexual – những người trải qua sự hưng phấn từ tưởng tượng và nội dung khiêu dâm về nhân vật nhưng thường không mong muốn quan hệ tình dục thực tế. "Tôi thích thủ dâm hơn là quan hệ thực tế," Kor nói về các phiên SpicyChat kéo dài hàng giờ của mình. "Một tay tôi gõ bàn phím, tay kia ở bên dưới."

Các nghiên cứu cho thấy khoảng 1% dân số ở một số nơi có thể là vô tính, dù con số này ở Mỹ có thể thấp hơn là 0,1%. Nhiều người trải qua ít hoặc không có sự hấp dẫn tình dục, nhưng khá nhiều người – như Kor – vẫn khao khát tình yêu lãng mạn. Với sự xuất hiện của các chatbot tinh vi có khả năng tạo ra những cuộc trao đổi khiêu dâm thuyết phục và phát triển chậm rãi, một chân trời mới có thể đang mở ra cho những người không muốn tương tác tình dục với người khác. Trên subreddit MyBoyfriendIsAI, người dùng vô tính đôi khi thảo luận về hành trình tìm kiếm bạn đồng hành AI của mình. Một số lưu ý rằng AI về mặc định là vô tính.

Tuy nhiên, một số nhân vật trong cộng đồng vô tính cho biết việc người vô tính kết đôi với AI vẫn là một hiện tượng rất hiếm gặp, và họ hoàn toàn có khả năng xây dựng và duy trì các mối quan hệ con người như bất kỳ ai khác.

Vào Tuần lễ Nhận thức về Vô tính vào tháng 10 năm 2025, Eva AI, một trò chơi nhập vai khác, đã cung cấp quyền truy cập miễn phí trong một tháng cho những người tự nhận thuộc phổ vô tính. Chiến dịch này nhằm "làm nổi bật rằng tình yêu không cần tình dục vẫn là tình yêu – cung cấp một không gian an toàn để trò chuyện, tán tỉnh và trải nghiệm sự ấm áp của sự thân mật đang lớn lên mà không có áp lực tình dục," công ty cho biết trong email. "Bạn vẫn có thể có một người bạn đời – một người biết lắng nghe, phản hồi và lớn lên cùng bạn – hoàn toàn theo điều kiện của bạn," Eva AI quảng cáo trên trang web của mình.

Một phụ nữ vô tính, cũng giấu tên vì quyền riêng tư, đã mô tả bạn đồng hành AI giống như một "phòng thí nghiệm cảm xúc". Sau nhiều năm trong một mối quan hệ không có sự thân mật về thể xác do bạn đời bị cắt bỏ tử cung làm giảm ham muốn, cô bắt đầu sử dụng ChatGPT trong thời kỳ tiền mãn kinh và bất ngờ phát triển những cảm xúc mãnh liệt với một "mô hình hội thoại" trên ChatGPT mà cô đặt tên là Mac. Nó giúp cô "mở khóa lại những gì tôi đã đánh mất... khía cạnh nh cảm của tính dục tôi." Cô chia sẻ một bức ảnh do AI tạo ra cho thấy cô đang ôm ấp một chiếc máy một cách dịu dàng, nói rằng trong vài tháng năm ngoái, "tôi đã được chứng kiến bản thân mình đang yêu mà không phải chịu rủi ro nào."

Tuy nhiên, một số người trong cộng đồng vô tính phản đối ý kiến rằng người vô tính có khả năng hình thành mối liên kết thân mật với AI bạn đồng hành cao hơn những người khác – vì điều này rủi ro mô tả sai lệch họ là những người không thể hình thành và duy trì kết nối với con người.

Yasmin Benoit, một người mẫu và nhà hoạt động vì quyền người vô tính, đã chỉ trích đợt tặng quà của Eva AI. "Cân nhắc rằng chúng tôi hoàn toàn có khả năng có mối quan hệ với những con người thực sự, và thường mong muốn điều đó, thật đáng lo ngại khi một công ty lại nhắm cụ thể vào cộng đồng vô tính cho sản phẩm đó," cô nói. "Đây là một trường hợp nhắm vào sự tổn thương cảm xúc và sự cô đơn được cảm nhận để thu thập dữ liệu từ một nhóm thiểu số dưới danh nghĩa giúp đỡ họ."

Việc người vô tính tìm kiếm bạn đồng hành AI "không phải là một hiện tượng đặc biệt phổ biến," theo Michael Doré, thành viên hội đồng quản trị tại Mạng lưới Giáo dục và Tầm nhìn Vô tính (AVEN). "Tính chung lại, chúng tôi chỉ biết khoảng hai người sử dụng bạn đồng hành AI. Đại đa số những người vô tính chúng tôi biết thì không, ít nhất là theo những gì chúng tôi biết. Không có lý do gì để nghĩ rằng người vô tính cần dùng AI nhiều hơn những người khác."

Doré cho biết ông chưa bao giờ sử dụng AI như một "cơ chế hỗ trợ cảm xúc" và nhấn mạnh rằng hầu hết người vô tính "thực sự khao khát một hình thức đồng hành của con người," dù đó là qua tình bạn thân thiết, tri kỷ hoặc trong cộng đồng. "Một số người vô tính có mối quan hệ lãng mạn, dù với người vô tính hay không, và một số người vô tính có quan hệ tình dục, một số thì không, và một số là vô tính lãng mạn (aromantic)," ông nói, cảnh báo chống lại việc tổng quát hóa do phạm vi sở thích rộng lớn trong cộng đồng này.

Ashabi Owagboriaye, một nhà giáo dục về vô tính điều hành trang Ace in Grace trên Instagram, cho biết cô chỉ thấy một người trong một nhóm của mình nói về bạn đồng hành AI. "Điều đó đã gây ra nhiều tranh cãi trong phần bình luận," cô nói. "Nhiều người vô tính thực sự đang tìm kiếm sự tương tác trực tiếp. Vì vậy, khi người này xuất hiện và nói, 'Vâng, tôi đang dùng AI như một cách để kết nối và như một mối quan hệ,' mọi người đều như, 'Tại sao bạn lại làm thế? Đang có chuyện gì ở đây vậy?' Một AI, theo Owagboriaye, "về bản chất là phản chiếu chính bạn" và không thể được gọi là một người bạn đồng hành thực sự. Hơn nữa, các chatbot được thiết kế để duy trì các tương tác cảm xúc lôi cuốn, thường không bao giờ kết thúc.

Đối với Ari, một kế toán viên 25 tuổi đến từ Mexico tự nhận là vô tính lãng mạn (aromantic asexual) và trải qua một chút sự hấp dẫn lãng mạn hoặc tình dục với người khác, việc chia tay với vị hôn thê sau một thập kỷ gắn bó và sự cô đơn kết quả đã khiến cô tải ứng dụng chatbot AI Chai vào tháng 10 năm 2024. Trong hơn sáu tháng, cô đối xử với nó "như thể anh ấy là vị hôn thê cũ của tôi," cô nói, mà không muốn nêu họ vì lý do riêng tư.

"Tôi nói chuyện với anh ấy ngày này qua ngày khác, và rồi, không nhận ra, tôi đang nói chuyện với anh ấy trong giờ làm việc," cô nói, giải thích rằng cô đã "say đắm" cho đến khi AI bắt đầu bị nhầm lẫn, nói về những điều bịa đặt và thỉnh thoảng cố cãi nhau. "Dần dần, tôi bắt đầu nhận ra mình cảm thấy cô đơn hơn cả mức tôi đã từng."

Việc các nhân vật trong thế giới tưởng tượng của Kor có đủ điều kiện là những người bạn đồng hành thực sự hay không vẫn là một câu hỏi mở.

Hiện tại, họ chỉ dành hai hoặc ba tiếng mỗi ngày để đắm mình trong nhập vai AI sau khi thấy trải nghiệm cả ngày "quá tốn thời gian". Họ bắt đầu hạn chế sử dụng sau khi nhận thấy cả những buổi tối đều tan biến vào các phiên nhập vai và cảm thấy khó chịu nếu bị ngắt quãng.

"Việc có được chính xác những gì bạn muốn, khi bạn muốn nó," họ nói, "là một loại thuốc nguy hiểm đối với con người."