Nhật Bản giảm một nửa tốc độ tối đa xuống 30km/h trên đường phố hẹp tại đô thị

Nhật Bản vừa thực hiện một bước đi mạnh mẽ nhằm nâng cao an toàn giao thông đô thị khi hạ giới hạn tốc độ từ 60km/h xuống còn 30km/h trên gần 870.000km đường dân cư — tương đương khoảng 70% tổng số đường giao thông chung của quốc gia này.

Đường phố hẹp không có vỉa hè là cảnh tượng phổ biến tại các thành phố đông đúc của Nhật Bản

Bối cảnh: Vì sao Nhật Bản hành động?

Những con đường hẹp không có vạch kẻ tim đường hay vỉa hè là hình ảnh quen thuộc tại các khu dân cư chật hẹp ở Nhật Bản. Theo số liệu thống kê, đây chính là nơi mà trẻ em và người lớn tuổi đối mặt với nguy cơ cao nhất trong các vụ tai nạn nghiêm trọng.

Quy định mới, có hiệu lực từ thứ Ba (2/9/2026), áp dụng cho các tuyến đường dân cư có bề rộng dưới 5,5 mét, không có vạch kẻ đường ở giữa và không có biển báo giới hạn tốc độ hiển thị rõ ràng.

Mặc dù tổng số ca tử vong do tai nạn giao thông tại Nhật Bản đã giảm xuống mức thấp kỷ lục (2.457 ca vào năm ngoái), nhưng số vụ tai nạn liên quan đến trẻ em và người cao tuổi trên các tuyến đường dân cư vẫn không thuyên giảm — duy trì ở mức khoảng 300 vụ mỗi năm kể từ 2021, thậm chí tăng nhẹ lần đầu tiên trong ba năm vào năm 2025.

Dữ liệu khoa học đằng sau con số 30km/h

Sự thay đổi này không phải là một quyết định thiếu căn cứ. Số liệu từ Cơ quan Cảnh sát Quốc gia cho thấy:

• Tỷ lệ tử vong của người đi bộ khi gặp tai nạn ở tốc độ ≤ 30km/h: dưới 1%
• Ở mức 30–40km/h: tỷ lệ này tăng lên 2,7%
• Ở mức 50–60km/h: con số này nhảy vọt lên tới 17,4%

"Chúng tôi yêu cầu các tài xế nhận thức rằng họ cần đặc biệt cẩn trọng trên những con đường dùng chung giữa xe cộ, người đi bộ và xe đạp" — Cảnh sát trưởng Yoshinobu Kusunoki phát biểu với báo giới.

Kinh nghiệm từ mô hình "Zone 30"

Việc hạ tốc độ lần này không phải là lần đầu tiên Nhật Bản thử nghiệm. Từ năm 2011, quốc gia này đã áp dụng mô hình “Zone 30” (vùng 30km/h) trên một số tuyến đường dân cư và tuyến đường gần trường học.

Kết quả đáng khích lệ: mô hình này giúp giảm tới 30% số ca tử vong và chấn thương nghiêm trọng so với trước khi áp dụng, theo báo Mainichi.

Góc nhìn công nghệ và hạ tầng

Đối với độc giả quan tâm đến khía cạnh công nghệ, việc thay đổi này còn gắn liền với những thách thức về hạ tầng giao thông thông minh. Nhật Bản sẽ cần cập nhật hệ thống định vị GPS, biển báo điện tử và dữ liệu bản đồ số cho các nền tảng điều hướng như Google Maps hay các hệ thống định vị nội địa (NAVITIME) để phản ánh đúng giới hạn tốc độ mới.

Với các tài xế, việc giảm tốc độ cũng đặt ra bài toán cân bằng giữa an toàn và hiệu quả di chuyển. Tuy nhiên, với dữ liệu rõ ràng về mức độ nghiêm trọng của tai nạn theo từng mốc tốc độ, quyết định này được đánh giá là cần thiết và kịp thời để bảo vệ những đối tượng dễ bị tổn thương nhất trong xã hội.

Những cải thiện an toàn trên các tuyến đường trục chính đang diễn ra tốt, nhưng khu dân cư vẫn bị bỏ lại phía sau — giờ đây, Nhật Bản đang cho thấy cam kết mạnh mẽ nhằm thu hẹp khoảng cách này.