Ofcom chặn gói giảm giá cáp quang gây tranh cãi của Openreach

Cơ quan quản lý viễn thông Anh (Ofcom) đã chính thức bác bỏ gói giảm giá kết nối cáp quang đầy tham vọng của Openreach, với lo ngại rằng các nhà mạng đối thủ khó có thể cạnh tranh và thu hồi chi phí đầu tư. Đây là lần đầu tiên Ofcom từ chối một đề xuất thương mại của nhà cung cấp hạ tầng cố định lớn nhất Vương quốc Anh.

Gói giảm giá bị bác bỏ

Gói mang tên "Incremental New to Openreach Customer Offer" nằm trong số nhiều thay đổi về giá dự kiến có hiệu lực từ ngày 1 tháng 10. Theo đó, các nhà cung cấp dịch vụ Internet (ISP) sẽ được thưởng nếu kết nối được nhiều khách hàng FTTP (fiber-to-the-premises — cáp quang đến tận nhà) mới vào mạng lưới Openreach hơn mức cơ sở đã thống nhất.

Openreach — bộ phận mạng lưới tách biệt về mặt chức năng của BT — đã thông báo kế hoạch giá này lên Ofcom hồi tháng 6. Đề xuất cụ thể bao gồm mức giảm 35 bảng cho mỗi kết nối và giảm hóa đơn hàng tháng tối đa 9,50 bảng trong vòng 30 tháng, chỉ áp dụng cho lượng khách hàng vượt trên mức đăng ký thông thường của mỗi ISP.

Ofcom lo ngại về tác động cạnh tranh

Sau khi ra quyết định tạm thời vào tháng 7 và tham vấn toàn ngành, Ofcom nay đã biến quyết định đó thành chính thức. Cơ quan quản lý kết luận mức phí này "không công bằng và hợp lý", bởi một đối thủ đủ hiệu quả có thể sẽ không theo kịp trong khi vẫn thu hồi được chi phí.

Ofcom đặc biệt quan ngại về các nhà mạng thay thế (altnet) — những đơn vị cần thu hút khách hàng để tăng trưởng và cạnh tranh với Openreach. Theo cơ quan này, quy mô và cách nhắm mục tiêu của gói giảm giá có thể cản trở nỗ lực xây dựng tệp khách hàng của các altnet.

"Ofcom đã chặn gói giảm giá dành cho khách hàng mới của Openreach, cảnh báo rằng các đối thủ có thể không theo kịp mức giá này và thu hồi được chi phí."

Các gói còn lại vẫn được thông qua

Không phải mọi đề xuất của Openreach đều bị chặn. Ofcom cho phép nhiều gói giảm giá khác tiếp tục triển khai, bao gồm:

• Hoàn tiền 50 bảng một lần cho các kết nối vượt mức đăng ký thông thường của ISP, áp dụng ở khu vực do Virgin Media O2 phục vụ. Dù altnet cũng hoạt động tại đây, Ofcom đánh giá mức giảm nhỏ này khó gây tổn hại đến cạnh tranh dài hạn.
• Miễn phí kết nối khi nhu cầu Ethernet mới ròng vượt 90% tốc độ tăng trưởng lịch sử của nhà cung cấp. Ofcom kết luận điều kiện này không cản trở việc dùng mạng lưới đối thủ và không đặt ra lo ngại cần điều tra thêm.

Trước đây, Ofcom từng không can thiệp vào các chương trình giảm giá Equinox và Equinox 2 của Openreach — vốn nhằm khuyến khích ISP chuyển khách hàng từ cáp đồng sang FTTP.

Phản ứng trái chiều từ thị trường

Phản ứng trước quyết định của Ofcom khá đa dạng. nexfibre, nhà vận hành cáp quang bán buôn, gọi đây là bước đi tích cực để bảo vệ cạnh tranh, nhưng cho rằng cơ quan quản lý có thể đã đi xa hơn.

"Chiến thuật nhỏ giọt thay đổi giá thông qua các ưu đãi đặc biệt của Openreach cần phải dừng lại vào thời điểm cạnh tranh còn non trẻ. Đảm bảo các mạng lưới thay thế có động lực đầu tư, tăng trưởng và đạt quy mô sẽ là yếu tố then chốt để tạo ra cạnh tranh bền vững, đáng tin cậy," nexfibre tuyên bố.

Virgin Media O2 cũng hoan nghênh sự can thiệp, dù Ofcom vẫn cho phép gói nhắm mục tiêu theo địa lý ở khu vực họ hoạt động. Một phát ngôn viên nói với The Register: "Dù chúng tôi tin cơ quan quản lý có thể đã đi xa hơn, chúng tôi hoan nghênh động thái của Ofcom trong việc kìm hãm gói tham vọng nhất của Openreach. Trong tương lai, việc kiểm soát đầy đủ hành vi của nhà mạng chiếm ưu thế là rất quan trọng khi cạnh tranh bán buôn thực sự đang hình thành."

Về phía Openreach, James Lowther, giám đốc điều hành mảng thương mại, tỏ ra bình thản: "Quyết định của Ofcom không phê duyệt gói ưu đãi khách hàng mới FTTP của chúng tôi phù hợp với lập trường tham vấn của họ. Chúng tôi đưa ra đề xuất này với thiện chí nhằm giúp khách hàng cạnh tranh và mang lại giá trị tốt hơn cho các hộ gia đình. Dù vẫn tin rằng gói này sẽ có lợi cho khách hàng và cạnh tranh, chúng tôi sẽ xem xét kỹ quyết định và tiếp tục đối thoại mang tính xây dựng với Ofcom cùng khách hàng."

Ý nghĩa với thị trường viễn thông

Quyết định này phản ánh sự cân bằng tinh tế mà các cơ quan quản lý phải duy trì giữa việc thúc đẩy triển khai hạ tầng cáp quang nhanh chóng và bảo vệ một thị trường cạnh tranh lành mạnh. Đối với thị trường viễn thông Việt Nam — nơi các nhà mạng như Viettel, VNPT và FPT cũng đang đẩy mạnh triển khai FTTP cùng các chương trình ưu đãi — câu chuyện của Openreach là một ví dụ đáng tham khảo về cách nhà mạng chiếm ưu thế có thể sử dụng giá cả để gây sức ép lên đối thủ nhỏ hơn.

Việc Ofcom lần đầu tiên chặn một gói thương mại của Openreach cho thấy cơ quan quản lý Anh đang siết chặt hơn hoạt động của nhà mạng chiếm ưu thế, trong bối cảnh cạnh tranh bán buôn vẫn đang trong giai đoạn non trẻ và cần được nuôi dưỡng.