Putin ca ngợi Musk là "thiên tài" và tiết lộ đang hợp tác phát triển dự án vệ tinh Rassvet

Tổng thống Nga Vladimir Putin vừa gây chú ý khi công khai ca ngợi Elon Musk là "thiên tài thực sự" và tiết lộ rằng ông đang có những trao đổi sát sao với CEO SpaceX về Rassvet — dự án vệ tinh internet mà Nga kỳ vọng sẽ trở thành đối trọng của Starlink.

Rassvet: "Starlink phiên bản Nga" đang ở những bước đầu

Phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh Nga – châu Phi hôm thứ Tư, ông Putin nhấn mạnh khoảng cách công nghệ giữa hai bên:

"Elon Musk là một thiên tài, thực sự là một thiên tài. Ông ấy đã đưa hơn 5.000 vệ tinh như vậy lên quỹ đạo, trong khi chúng tôi mới chỉ đang thực hiện những bước đầu tiên."

Rassvet, có nghĩa là "Bình minh", là dự án chòm vệ tinh cung cấp kết nối internet băng thông rộng của Nga. Việc Tổng thống Nga thừa nhận đang "liên lạc chặt chẽ" với Musk — dù chưa nêu rõ nội dung — cho thấy tham vọng thu hẹp khoảng cách với Starlink.

Mối quan hệ đáng chú ý giữa Musk và Putin

Khả năng tồn tại một đường dây liên lạc giữa tỷ phú công nghệ Mỹ và nhà lãnh đạo Nga đặt ra nhiều câu hỏi về mặt địa chính trị. Thời gian gần đây, Musk công khai bày tỏ sự bất mãn với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy — quốc gia đang chống lại cuộc xâm lược của Nga từ năm 2022.

Sau khi Mỹ nới lỏng một số lệnh trừng phạt với Nga trong tháng này, giới chức Ukraine lo ngại nước này có thể mất quyền truy cập vào Starshield, phiên bản quân sự của mạng Starlink mà lực lượng Ukraine đang phụ thuộc.

Sự cố mất kết nối và tranh cãi xung quanh Starlink

Những lo ngại này không phải không có cơ sở. Trong khoảng 10 ngày đầu tháng, UAV của Ukraine liên tục gặp tình trạng mất kết nối. Theo tờ Wall Street Journal, chính Musk đã ra lệnh cho SpaceX hạn chế quyền truy cập Starlink của Ukraine, dù một số nguồn tin khác cho rằng lệnh này đến từ Nhà Trắng.

Musk khẳng định trên X rằng Ukraine đã vi phạm điều khoản dịch vụ của Starlink khi dùng công nghệ này cho "các cuộc tấn công bằng UAV sát thương". Dịch vụ Starlink tại Ukraine hiện được cho là đã hoạt động trở lại bình thường.

"Nếu Starlink bị tắt, tiền tuyến Ukraine sẽ sụp đổ ngay lập tức. Đây KHÔNG phải là lời đe dọa, mà chỉ là một tuyên bố thực tế."

Góc nhìn cho độc giả Việt Nam

Câu chuyện Starlink – Rassvet cho thấy internet vệ tinh đã trở thành một phần hạ tầng chiến lược, không còn đơn thuần là dịch vụ thương mại. Với Việt Nam, các dự án như Starlink đang là chủ đề được quan tâm trong bối cảnh phát triển hạ tầng viễn thông và cân nhắc chính sách cho internet vệ tinh tại những khu vực khó tiếp cận cáp quang. Việc một cá nhân nắm giữ hạ tầng kết nối toàn cầu như Musk cũng đặt ra bài toán quản trị công nghệ mà nhiều quốc gia đang phải cân nhắc.