Sáu tháng cuối cùng của tôi tại Evernote sau khi Bending Spoons tiếp quản

Tóm tắt: Sau khi Bending Spoons hoàn tất thương vụ mua lại Evernote vào đầu năm 2023, nhiều nhân viên cũ đã rời đi trong những đợt sa thải liên tiếp. Bài viết của cựu kỹ sư Alex Kras ghi lại chân thực bầu không khí của sáu tháng cuối cùng trước khi anh chính thức rời công ty.

Bối cảnh: Evernote đổi chủ

Evernote từng là một trong những ứng dụng ghi chú phổ biến nhất thế giới, với hàng trăm triệu người dùng và văn phòng đặt tại nhiều quốc gia. Tuy nhiên, sau nhiều năm chật vật với mô hình kinh doanh và áp lực cạnh tranh từ các đối thủ như Notion, Obsidian hay Apple Notes, công ty đã được chuyển giao cho Bending Spoons — một công ty công nghệ có trụ sở tại Milan, Ý, nổi tiếng với chiến lược mua lại các sản phẩm đã có tệp người dùng lớn rồi tái cấu trúc mạnh tay.

Thương vụ này đánh dấu bước ngoặt lớn đối với toàn bộ đội ngũ nhân sự của Evernote, đặc biệt là các kỹ sư và nhân viên phát triển sản phẩm.

Những thay đổi ngay sau khi tiếp quản

Theo chia sẻ của tác giả, giai đoạn đầu sau khi Bending Spoons nắm quyền diễn ra khá nhanh và dứt khoát:

• Ban lãnh đạo cấp cao dần được thay thế bằng đội ngũ đến từ phía công ty mẹ mới
• Nhiều quy trình nội bộ bị cắt giảm để tối ưu chi phí vận hành
• Các dự án đang dang dở bị tạm dừng hoặc hủy bỏ để tập trung vào một số tính năng cốt lõi
• Đợt sa thải quy mô lớn diễn ra, ảnh hưởng đến phần đông nhân sự tại nhiều bộ phận

Tác giả mô tả cảm giác làm việc trong giai đoạn này là sự pha trộn giữa lo lắng và tò mò, khi mọi người đều hiểu rằng cấu trúc cũ sẽ không còn được giữ nguyên.

"Điều khó khăn nhất không phải là khối lượng công việc, mà là cảm giác không biết ngày mai đội của mình còn tồn tại hay không."

Góc nhìn từ bên trong

Một điểm đáng chú ý trong bài viết là cách tác giả nhìn nhận về quyết định của Bending Spoons. Anh không hoàn toàn phê phán, mà cố gắng phân tích dưới góc độ kinh doanh:

• Evernote đã tiêu tốn rất nhiều nguồn lực mà chưa đạt được lợi nhuận bền vững
• Việc cắt giảm là điều gần như không thể tránh khỏi nếu muốn sản phẩm tiếp tục tồn tại
• Tuy nhiên, cách triển khai nhanh và thiếu giao tiếp rõ ràng đã khiến nhiều nhân viên gắn bó lâu năm cảm thấy bị bỏ rơi

Đây cũng là bài học chung cho nhiều startup công nghệ: khi một sản phẩm được mua lại, văn hóa công ty và niềm tin của nhân viên thường là thứ bị tổn thất đầu tiên, trước cả khi sản phẩm thay đổi.

Ý nghĩa với giới công nghệ và người dùng Việt Nam

Câu chuyện của Evernote không phải là hiếm trong ngành công nghệ toàn cầu, nhưng nó mang lại vài gợi ý đáng suy ngẫm:

• Người dùng nên cân nhắc sao lưu dữ liệu quan trọng ra khỏi các dịch vụ ghi chú phụ thuộc vào một công ty duy nhất
• Các kỹ sư phần mềm cần chuẩn bị tâm lý cho những biến động khi công ty khởi nghiệp của mình bị thâu tóm
• Với thị trường Việt Nam, nơi nhiều startup đang trong giai đoạn gọi vốn và có thể đối mặt với các thương vụ tương tự, việc xây dựng văn hóa minh bạch ngay từ đầu là yếu tố sống còn

Bài viết gốc của Alex Kras là một lời nhắc nhở rằng đằng sau mỗi thương vụ M&A trong ngành công nghệ luôn có những con người cụ thể, với công việc, đồng nghiệp và những dự án họ đã dành nhiều năm để xây dựng.