Shivon Zilis: Từ người thân cận nhất của Elon Musk trở thành "nhân chứng sống" nguy hiểm nhất trong vụ kiện OpenAI

Ngồi trong phòng xử án phiên tranh tụng giữa Elon Musk và Sam Altman hôm nay, tôi không khỏi cảm thấy một sự thật hiển nhiên mà không ai dám hỏi trực tiếp Shivon Zilis: Rốt cuộc, bà đang làm gì ở đây?

Zilis, người đã khai dưới lời thề rằng bà là mẹ của bốn đứa con của Musk, đóng vai trò gì? Một cố vấn cho Musk? Bà phủ nhận mình là "chánh văn phòng" nhưng thừa nhận làm việc cho "toàn bộ danh mục đầu tư AI của Musk: Tesla, Neuralink và OpenAI" bắt đầu từ năm 2017. Hai người gặp nhau qua OpenAI, có một mối quan hệ lãng mạn "độc nhất" trước khi trở thành "bạn bè và đồng nghiệp".

Shivon Zilis tại tòa án

Nhiệm vụ của bà dưới trướng Musk là "tìm kiếm các điểm nghẽn và giải quyết chúng", với khối lượng công việc khổng lồ lên tới 80-100 giờ mỗi tuần. Hai đứa con đầu tiên của bà với Musk - sinh đôi - chào đời năm 2021, ngay khi Zilis đang ngồi trong hội đồng quản trị OpenAI. Bà đã giữ bí mật này kỹ đến mức ngay cả các thành viên khác trong hội đồng cũng không biết cha của đứa trẻ là ai cho đến khi Business Insider đưa tin dựa trên tài liệu tòa án.

Tuy nhiên, điều khiến lời khai của bà trở nên nguy hiểm cho Musk không phải là đời tư, mà là những ghi chép của bà.

Bằng chứng quan trọng nhất

Trên bục khai, Zilis nói nhỏ và nhanh, tạo cảm giác khiêm tốn. Nhưng phần lớn lý do khiến lời khai của bà gây bất lợi cho Musk là do bà dường như là người duy nhất ghi chép lại những gì diễn ra giữa các đồng sáng lập khi họ cân nhắc các lựa chọn cho việc tạo ra một nhánh vì lợi nhuận của OpenAI. Những ghi chép này là bằng chứng quan trọng nhất của phiên tòa - thậm chí còn quan trọng cả nhật ký của Greg Brockman.

Mục tiêu của việc thẩm vấn trực tiếp dường như là nhằm giảm bớt tác động của những gì Zilis và luật sư bên nguyên đơn biết là sắp xảy ra. Bà nói với tòa rằng vai trò của bà bao gồm cả việc báo cho Altman biết khi nào Musk đang "trong tâm trạng tốt" để trò chuyện. Bà cũng kịch liệt phủ nhận việc mình cung cấp thông tin cho Musk.

Nhưng nó không hiệu quả.

Những email và ghi chú tố cáo

Có rất nhiều ý tưởng được đưa ra bàn thảo vào năm 2017 và 2018. Chúng ta đã thấy nhiều email của Zilis từ giai đoạn đó. Đáng chú ý, trong một email, một lựa chọn là "chuyển sang vì lợi nhuận trong vài tuần tới (woah nhanh quá!)". Một email khác lưu ý rằng một "điều kiện không thể thương lượng" đối với Altman, Brockman và Sutskever là "một thỏa thuận sắt đá để không cho Elon (hoặc bất kỳ ai) có quyền kiểm soát tuyệt đối AGI mà họ tạo ra".

Trong một email khác gửi cho người quản lý tài sản của Musk, Jared Birchall, Zilis viết: "Họ nói rằng họ sẽ không tiến lên nếu không có sự đảm bảo chuyển đổi quyền kiểm soát khỏi ông ấy. Bạn và tôi có thể tranh luận rằng điều đó ngốc nghếch bao nhiêu tùy thích, nhưng họ đang kiên quyết với điều đó."

Zilis cũng biết về việc Musk ngừng quyên góp trước cả khi OpenAI biết. Ngày 20/8/2017, bà viết: "Đóng băng tài trợ: OpenAI có khả năng sẽ nhận ra trong tuần này rằng 5 triệu USD của họ trong quý 3 đang bị giữ lại (dù đúng là vậy). Không chắc điều này sẽ ảnh hưởng thế nào đến các cuộc đàm phán nhưng tôi muốn báo cờ vì nó có thể sẽ có tác động tâm lý lớn lên họ nếu họ phát hiện ra." Musk mới thông báo cho Brockman và Sutskever hơn một tuần sau đó, vào ngày 1/9, rằng ông đã rút vốn.

Sự trung thành tuyệt đối

Có những thao túng khác: Tại một thời điểm, Musk dường như đã đề xuất rằng bà, Sam Teller và Birchall - hai người giải quyết vấn đề thân cận nhất của Musk - nên tất cả đều lấy ghế trong hội đồng quản trị OpenAI để Musk có thể kiểm soát tổ chức phi lợi nhuận này. Zilis viết cho Teller rằng bà không chia sẻ điều đó với đội ngũ OpenAI.

Vào tháng 11/2017, Musk đang cân nhắc việc tạo ra một "phòng thí nghiệm AI đẳng cấp thế giới" bên trong Tesla. Vì mục đích đó, Musk đã mời Altman một ghế trong hội đồng quản trị Tesla.

Zilis đã gửi email cho Musk nói rằng để tiết kiệm thời gian cho ông, bà đã lên ý tưởng một số giải pháp. Ba trong số đó liên quan đến phát triển AGI tại Tesla. Một là biến OpenAI thành công ty con lợi ích công cộng của Tesla. Một là đưa Altman làm "mỏ neo" cho Tesla AI.

Điều thú vị nhất trong những giải pháp đó là: "Tìm cách đưa được Demis [Hassabis] vào. Nghiêm túc mà nói... Demis thực sự là một fan cuồng và tôi không nghĩ ông ta vô đạo đức... chỉ là phi đạo đức. Nếu ông ta ở bên cạnh E [Elon], có lẽ nó sẽ ép ông ta phải suy nghĩ nhiều hơn về nhân loại."

Kết luận: Mối quan hệ xung đột

Vấn đề cốt lõi rút ra từ các tin nhắn và email của Zilis là: Sự trung thành chính của bà là và luôn luôn dành cho Musk. Để tin rằng bà không biết về xAI, tôi sẽ phải tin rằng mặc dù có - vào thời điểm đó - ba đứa con và thời gian ông dành cho chúng mỗi tuần, ông chưa bao giờ thảo luận về việc này với bà. Tôi không tin điều đó. Ai sẽ tin chứ?

Có đủ bằng chứng trong ghi chú cuộc họp của bà để cho thấy bà thường xuyên giữ lại thông tin từ OpenAI thay mặt Musk - xAI sẽ không ngoại lệ. Tôi cũng không tin rằng bà đã không cung cấp cho Musk thông tin về các thỏa thuận của Microsoft mà bà đã phê duyệt khi ngồi trong hội đồng quản trị OpenAI.

Musk không có vấn đề gì trong việc chuyển đổi toàn bộ OpenAI sang vì lợi nhuận hoặc làm tê liệt tổ chức từ thiện bằng cách tuyển dụng các nhà nghiên cứu mạnh nhất của họ. Ông không ngại ý tưởng sáp nhập nó vào Tesla theo nhiều cách khác nhau. Điều ông thực sự bận tâm là không được kiểm soát nó. Đó là điều tôi rút ra từ các tin nhắn và email của Zilis.

Brockman và hội đồng quản trị OpenAI đã cực kỳ ngây thơ khi cho phép Zilis tiếp tục làm việc ở đó sau khi biết về cha của cặp song sinh của bà. Nhưng rồi có lẽ, không ai mong đợi một người có vẻ ngoài nhút nhát như vậy lại có thể toan tính đến vậy. Bà đủ thông minh để không lớn tiếng hay soi mói các câu hỏi hiển nhiên trong quá trình thẩm vấn chéo, nên dáng vẻ của bà đọc có vẻ đáng tin cậy hơn bất kỳ ai chúng ta đã thấy cho đến nay. Chỉ là, kết luận tổng thể từ các thông tin liên lạc bằng văn bản của bà là bà đã đặt Musk lên hàng đầu trong cuộc đời mình. Mọi người khác - kể cả cha ruột của bà - đều đứng thứ hai. Vì vậy, trên bục khai, bạn có thể giả định rằng bà cũng đang nói những gì Musk muốn nghe.