Sự cố an ninh mạng khiến bệnh viện lớn nhất New Mexico phải chuyển bệnh nhân và đóng cửa phòng khám

SecurityWeek

Hệ thống Y tế Đại học New Mexico (UNM Health System) đang chạy đua để khắc phục một sự cố an ninh mạng nghiêm trọng, buộc họ phải chuyển xe cứu thương sang các bệnh viện khác và khiến toàn bang thiếu đi cơ sở cấp cứu có khả năng xử lý những ca chấn thương nặng nhất. Sự việc một lần nữa cho thấy mức độ mong manh của hạ tầng kỹ thuật số đang vận hành các dịch vụ thiết yếu.

Bệnh viện lớn nhất bang rơi vào tình trạng tê liệt

UNM Health System đã yêu cầu người dân không đến bệnh viện chính tại Albuquerque và hủy toàn bộ lịch hẹn tại hơn 30 phòng khám trực thuộc. Hệ thống này cho biết đang nỗ lực xử lý sự cố, song quy mô và bản chất cụ thể của vụ việc vẫn chưa được làm rõ ngay lập tức.

Theo thông tin trên website của tổ chức, mạng lưới bệnh viện này tiếp nhận khoảng 900.000 lượt khám ngoại trú và 100.000 lượt cấp cứu mỗi năm. Đáng chú ý, đây là đơn vị vận hành trung tâm chấn thương cấp 1 duy nhất của bang New Mexico — cấp độ cao nhất trong phân loại khả năng xử lý chấn thương.

Hai nhà cung cấp dịch vụ y tế lớn khác trong bang là Presbyterian Healthcare Services và Lovelace Health System cho biết họ đang phối hợp với UNM Health System, bao gồm việc tiếp nhận thêm bệnh nhân. Vào cuối ngày, UNM Health System thông báo các bệnh viện và phòng khám đã bắt đầu khôi phục hoạt động theo từng giai đoạn.

Dữ liệu sinh viên và bệnh nhân có thể đã bị đánh cắp

Nhiều nhân viên của UNM Health System cho biết họ nhận được thông báo hiển thị trên máy tính vào sáng thứ Hai, với nội dung tuyên bố đã đánh cắp dữ liệu của sinh viên, nhân viên và thông tin bệnh nhân. Người phát ngôn của hệ thống y tế từ chối bình luận vì cho rằng vụ việc vẫn đang trong quá trình điều tra của cơ quan thực thi pháp luật.

Đại diện FBI tại Albuquerque, bà Margot Cravens, xác nhận cơ quan này đang "hỗ trợ đối tác" nhưng không cung cấp thêm chi tiết.

Sự việc diễn ra trong bối cảnh ngày càng có nhiều lo ngại về tính bảo mật của các hệ thống kỹ thuật số nền tảng phục vụ những dịch vụ thiết yếu, từ ngân hàng đến chăm sóc y tế.

Một kịch bản tấn công hiếm gặp

Bà Josephine Wolff, giáo sư chính sách an ninh mạng tại Đại học Tufts, nhận định các sự cố ảnh hưởng đến bệnh viện — bao gồm cả những vụ đòi tiền chuộc — đã diễn ra suốt một thập kỷ qua. Tuy nhiên, việc xâm nhập hệ thống để phát tán thông điệp trên máy tính là điều khá bất thường.

Theo bà Wolff, sự việc lần này cho thấy "chúng ta vẫn còn rất nhiều việc phải làm để tự bảo vệ mình tốt hơn".

Vào chiều thứ Hai, tại cổng chính bệnh viện ở Albuquerque, các nhân viên mặc áo đồng phục màu xanh ngồi trên những chiếc ghế chắn lối vào phòng chờ và thông báo với bệnh nhân rằng lịch hẹn của họ có thể bị hủy. Tại một trung tâm y tế ở vùng ngoại ô Rio Rancho, hai nhân viên bảo vệ đứng tại cửa ra vào yêu cầu bệnh nhân đến khám phải dời lịch. Trung tâm Khoa học Y tế UNM — cơ sở y tế học thuật lớn nhất bang — cũng đã hủy các lớp học trong ngày thứ Hai.

Bài học cho hạ tầng y tế số

Vụ việc tại New Mexico là lời cảnh báo trực tiếp cho các cơ sở y tế, trong đó có nhiều bệnh viện tại Việt Nam đang đẩy mạnh chuyển đổi số với hồ sơ bệnh án điện tử, đặt lịch khám trực tuyến và hệ thống thông tin bệnh viện (HIS). Khi mọi quy trình vận hành đều phụ thuộc vào hệ thống kỹ thuật số, một cuộc tấn công mạng không chỉ gây gián đoạn dịch vụ mà còn có thể đe dọa trực tiếp tính mạng người bệnh.

Các chuyên gia khuyến nghị tổ chức y tế cần xây dựng kế hoạch ứng phó sự cố có thể kích hoạt ngay khi hệ thống gặp sự cố, sao lưu dữ liệu ngoại tuyến định kỳ, phân quyền truy cập chặt chẽ và thường xuyên diễn tập các tình huống tấn công để duy trì khả năng hoạt động tối thiểu khi hệ thống chính bị vô hiệu hóa.

Bài học lớn nhất từ vụ việc: dự phòng vận hành thủ công, chứ không chỉ dự phòng dữ liệu, mới là yếu tố quyết định khả năng sống còn của bệnh viện trong những giờ đầu tiên của một sự cố an ninh mạng.