Thực phẩm bổ sung magie: Lời hứa "vào tận não" khó thành hiện thực

Hầu hết chúng ta hiếm khi để tâm mình nạp bao nhiêu magie mỗi ngày, nhưng cơ thể sẽ không thể hoạt động nếu thiếu khoáng chất này. Mỗi người thường chứa khoảng 25 gram magie, hơn một nửa trong số đó tích trữ trong xương. Phần còn lại phân bố trong các tế bào khắp cơ thể, tham gia hàng trăm phản ứng hóa học thiết yếu, từ tổng hợp DNA và protein đến truyền tín hiệu trong hệ thần kinh và giữa não với các bộ phận khác.

Thế nhưng, việc tế bào – đặc biệt là nơ-ron thần kinh – cần magie không có nghĩa là bổ sung thêm magie sẽ khiến chúng hoạt động tốt hơn. Hơn nữa, nạp nhiều nguyên tố này vào người cũng không đồng nghĩa với việc nó sẽ đến được não hay bất kỳ cơ quan cụ thể nào.

Magie trong viên uống không phải magie "trần"

Trong các viên thực phẩm bổ sung, magie không tồn tại riêng lẻ mà là một phần của hợp chất, thường được gọi là "muối magie". Muối này phải tan ra để giải phóng Mg²⁺ – dạng ion mà cơ thể sử dụng. Lượng magie thực sự được hấp thụ vào cơ thể, thay vì bị đào thải, phụ thuộc vào nhiều yếu tố như liều lượng, tình trạng dạ dày và lượng magie đã có sẵn trong người.

Nói cách khác, liều càng cao thì lượng magie được hấp thụ lại càng ít.

Đó là còn chưa tính đến chuyện viên uống có tan được hay không. Magie oxide – thành phần thường thấy trong các loại viên rẻ nhất – không dễ phân hủy. Trên thực tế, thực phẩm bổ sung magie oxide chủ yếu hoạt động như thuốc nhuận tràng, hút nước vào ruột để tống lượng muối dư thừa ra ngoài.

Khi tiếp thị đi trước khoa học

Một số hợp chất magie khác tan tốt hơn. Ví dụ, magie citrate được chứng minh có sinh khả dụng cao nhất trong các thử nghiệm phòng thí nghiệm. Dù vậy, tất cả các loại muối này vẫn phân hủy trong ruột, nhưng nhiều nhãn sản phẩm vẫn quảng cáo rằng công thức hóa học riêng của họ đưa magie trực tiếp đến các bộ phận cơ thể như cơ bắp hay não bộ.

Những tuyên bố này thường dựa trên các thí nghiệm trên chuột, trong đó động vật được cung cấp magie trong thời gian dài với liều cao hơn nhiều so với một viên uống thông thường. Một nghiên cứu trên chuột phát hiện muối magie L-threonate làm tăng lượng magie trong não và cải thiện một số biểu hiện của học tập, trí nhớ. Đây chính là cơ sở cho những chiến dịch quảng cáo phóng đại trong thị trường thực phẩm bổ sung, khẳng định loại muối đặc biệt này sẽ đưa magie thẳng đến não của bạn.

Bằng chứng trên người còn nhiều lỗ hổng

Vẫn có một số nghiên cứu trên người, nhưng chúng không thực sự nói lên điều mà các nhãn hàng mong muốn. Một vài thử nghiệm ngẫu nhiên cỡ nhỏ báo cáo cải thiện ở một số bài kiểm tra nhận thức hoặc giấc ngủ – nhưng đi kèm nhiều lưu ý quan trọng:

• Một số nghiên cứu thử nghiệm hỗn hợp nhiều chất, không riêng magie.
• Thời gian thử nghiệm chỉ kéo dài vài tuần.
• Số lượng kết quả được phân tích rất hạn chế.
• Nhiều nghiên cứu không độc lập vì do chính nhà sản xuất thực phẩm bổ sung tài trợ hoặc nhân viên của họ chủ trì.

Hơn nữa, vì những lý do rất dễ hiểu, các nghiên cứu này không đo hàm lượng magie trong não. Vậy nên có thể một chút magie vẫn lọt vào chất xám của bạn, nhưng dựa trên hiểu biết khoa học về cách các loại muối này được xử lý, nhiều khả năng thực phẩm bổ sung magie "dành cho não" vẫn chỉ là một loại thuốc nhuận tràng đắt tiền.

Người tiêu dùng Việt Nam nên lưu ý gì?

Thị trường thực phẩm bổ sung tại Việt Nam thời gian gần đây xuất hiện ngày càng nhiều sản phẩm magie nhập khẩu, đặc biệt là các loại quảng cáo "hỗ trợ giấc ngủ", "tăng cường trí nhớ" hay "giảm lo âu". Người tiêu dùng nên cẩn trọng với những tuyên bố mang tính tuyệt đối về việc dưỡng chất đến đích xác trong não.

Trước khi bổ sung magie, cách hợp lý nhất vẫn là ưu tiên nguồn thực phẩm tự nhiên như rau xanh lá đậm, các loại hạt, ngũ cốc nguyên hạt và tham khảo ý kiến bác sĩ nếu có nhu cầu đặc biệt. Bởi như mọi câu chuyện về dinh dưỡng, sinh học không có thói quen tôn trọng những lời quảng cáo hào nhoáng.