Trung Quốc cho phép DeepSeek tiếp tục xuất khẩu AI sau khi siết chặt kiểm soát công nghệ

Trung Quốc vừa ban hành danh mục hạn chế xuất khẩu công nghệ trí tuệ nhân tạo, nhưng cũng nhanh chóng cấp phép cho hai công ty nội địa là DeepSeek và MiniMax tiếp tục bán ra nước ngoài. Động thái này cho thấy Bắc Kinh vừa muốn kiểm soát các công nghệ quan trọng về chủ quyền, vừa không muốn kìm hãm tham vọng xuất khẩu của các doanh nghiệp đầu ngành.

Trung Quốc siết chặt nhưng "mở cửa" có điều kiện

Giữa tháng 10, Bộ Thương mại Trung Quốc đã sửa đổi Danh mục Công nghệ bị Cấm và Hạn chế Xuất khẩu, bổ sung 23 công nghệ liên quan đến mô hình lớn, tác nhân thông minh (AI agent), cụm máy tính và xử lý thông tin. Theo quy định mới, doanh nghiệp Trung Quốc muốn xuất khẩu các công nghệ này phải xin giấy phép.

Tuy nhiên, phần mềm phát hành theo giấy phép mã nguồn mở được miễn trừ khỏi các hạn chế này. Đây là điểm quan trọng bởi nhiều mô hình AI của Trung Quốc hiện được phát hành công khai trên các nền tảng mã nguồn mở.

Chỉ vài ngày sau đó, truyền thông nhà nước Trung Quốc đưa tin hai công ty — được xác định là DeepSeek và MiniMax — đã nhận được ủy quyền tiếp tục xuất khẩu. Cả hai đều là những đối thủ đáng gờm của các nhà cung cấp AI Mỹ, nên việc cho phép họ bán sản phẩm ra nước ngoài phù hợp với mục tiêu xây dựng ngành xuất khẩu công nghệ của Bắc Kinh.

Việc mở rộng danh mục cũng trao cho Bắc Kinh khả năng chặn xuất khẩu bất kỳ công nghệ AI nào mà họ coi là năng lực chủ quyền quan trọng, chẳng hạn công cụ phát hiện lỗ hổng bảo mật mạnh hoặc có ứng dụng quân sự.

Trung Quốc không đơn độc trong việc kiểm soát xuất khẩu AI. Mỹ cũng đã áp đặt các lệnh cấm bán GPU tiên tiến sang Trung Quốc, dù chính sách này có lúc được nới lỏng rồi siết lại.

Bong bóng trung tâm dữ liệu AI rung lắc tại Australia

Hai sự kiện gần đây tại Australia cho thấy sự mong manh của làn sóng đầu tư vào trung tâm dữ liệu AI.

Đầu tiên, ngày 9/10, công ty Firmus đã hủy kế hoạch IPO. Firmus hiện vận hành 4 trung tâm dữ liệu (2 tại Australia, 2 tại Singapore) và dự kiến mở rộng thêm. Meta đã cam kết chi hơn 700 triệu USD cho công ty này.

Thương vụ IPO lẽ ra là lớn nhất tại Australia trong 20 năm, dự kiến huy động khoảng 5 tỷ USD với định giá hơn 40 tỷ USD. Nhưng ngay trước thềm phát hành, tâm lý nhà đầu tư đột ngột xấu đi khi nhiều người yêu cầu giảm giá cổ phiếu khoảng một phần tư, vì lo ngại các dự báo doanh thu trong bản cáo bạch quá lạc quan. Thêm vào đó, một trong những nhà sáng lập từng bị kết án giao dịch nội gián.

Sự kiện thứ hai xảy ra hôm thứ Tư khi nhà vận hành trung tâm dữ liệu lâu năm NEXTDC hạ dự báo doanh thu do nhà cung cấp điện tạm dừng thi công "vì sự phản đối của cộng đồng và các bên liên quan". Người dân phản đối việc lắp đặt cột và đường dây điện phục vụ mở rộng trung tâm dữ liệu, thậm chí chặn lối vào khu vực thi công. Cổ phiếu NEXTDC lao dốc gần 40%.

Chính phủ Australia muốn thu hút đầu tư trong làn sóng AI nhưng cũng đặt quy định buộc các dự án mới phải tự cung cấp năng lượng tái tạo và chi trả chi phí nâng cấp lưới điện.

Grab gợi ý dữ liệu mua sắm có thể phát hiện dịch bệnh

Siêu ứng dụng Grab của Singapore đưa ra ý tưởng rằng dữ liệu thu thập được có thể giúp phát hiện sớm các đợt bùng phát dịch bệnh. Theo công ty, nhu cầu mua một số sản phẩm không kê đơn có thể thay đổi trước khi các ca bệnh được xác nhận chính thức.

Ý tưởng là phân tích hành vi khách hàng trên ứng dụng tạp hóa GrabMart để tìm ra tín hiệu khi nhu cầu thay đổi ở nhóm sản phẩm liên quan đến triệu chứng như thuốc hạ sốt hay thuốc ho.

Grab nhấn mạnh công ty không tin dữ liệu của mình có thể phát hiện dịch bệnh một mình và chưa triển khai hệ thống như vậy. Công ty cũng đề xuất chỉ sử dụng tập dữ liệu tối thiểu, không tiết lộ giao dịch thô hay thông tin cá nhân, đồng thời cần sự phê duyệt của chính phủ và giới hạn thời gian.

"Các tín hiệu này không nên dẫn đến lời khuyên y tế cá nhân hóa, nhắm mục tiêu cá nhân, quyết định bảo hiểm hay thay đổi tự động thứ hạng tìm kiếm thuốc," công ty cho biết.

Dù vậy, đây vẫn là ý tưởng gây tranh cãi về quyền riêng tư dữ liệu người tiêu dùng.

Hàn Quốc tăng tốc quy định về kính thông minh

Bộ trưởng Khoa học Hàn Quốc Bae Kyung-hoon cam kết đẩy nhanh việc xây dựng quy định quản lý kính thông minh, nhằm xử lý tình trạng quay lén không được phép và nguy cơ thiết bị bị lạm dụng trong các bối cảnh như thi cử.

Phát biểu tại một diễn đàn nghị viện, ông Bae cho biết chính phủ đang soạn thảo hướng dẫn và sẽ tăng tốc. Tổng thống Lee Jae Myung cũng từng nhắc đến nhu cầu quản lý tại một cuộc họp nội các. Các hướng dẫn dự kiến được xây dựng ở cấp liên bộ.

IPO của Jio Ấn Độ được đặt mua vượt 22 lần

Jio Platforms, nhà mạng viễn thông hàng đầu Ấn Độ, chuẩn bị niêm yết trong tuần này bằng cách bán khoảng 3% cổ phần. Đợt phát hành thu hút lượng đặt mua lớn gấp 22 lần lượng cổ phiếu chào bán, riêng nhà đầu tư tổ chức đặt mua gấp 70 lần.

Jio đã thu hút hơn nửa tỷ khách hàng từ khi ra mắt năm 2015 nhờ giá cước thấp, điện thoại thương hiệu riêng và chiến lược gói nội dung thông minh. Thương vụ định giá công ty ở mức hơn 100 tỷ USD và dự kiến huy động khoảng 3 tỷ USD.