Exein trở thành kỳ lân công nghệ Ý nhờ làn sóng AI vật lý

Châu Âu vừa có thêm một kỳ lân công nghệ mới: startup Exein của Ý đã gọi vốn thành công 270 triệu USD trong vòng gọi vốn do Headline dẫn dắt, đưa định giá công ty lên mức 1,7 tỷ USD. Thành công này đến từ lời hứa cung cấp lớp bảo mật mạng cho AI vật lý — bước phát triển mở rộng từ trọng tâm ban đầu là IoT.

Mỗi thiết bị đều phải tự bảo vệ chính mình

"Triết lý của Exein là mỗi thiết bị đều phải có khả năng tự phòng vệ, bất kể chúng có kết nối với một mạng lưới an toàn hay không."

Đó là chia sẻ của CEO Gianni Cuozzo với TechCrunch. Công ty có trụ sở tại Rome đang ngày càng đẩy mạnh cách tiếp cận này. Sản phẩm mới nhất của họ, Photon, là một giải pháp bảo mật thời gian thực (runtime security) giúp ngăn chặn các cuộc tấn công ngay tại tầng nhân (kernel) của thiết bị.

Cách tiếp cận này đòi hỏi Exein phải hợp tác chặt chẽ với các nhà sản xuất, và công ty cho biết đã duy trì chiến lược này từ khi thành lập năm 2018. Theo Cuozzo, quyết định làm việc trực tiếp với các nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM) và các nhà cung cấp chip xuất phát từ niềm tin rằng thiết bị kết nối sẽ bùng nổ về số lượng.

Hơn 2 tỷ thiết bị được bảo vệ

Chính niềm tin đó đã tạo ra lực đẩy lớn cho Exein. Công ty tuyên bố đã bảo vệ hơn 2 tỷ thiết bị kết nối thuộc các lĩnh vực mà một cuộc tấn công mạng có thể gây tê liệt hoàn toàn, bao gồm:

• Hàng không vũ trụ
• Tự động hóa công nghiệp
• Sản xuất ô tô
• Năng lượng
• Y tế
• Chất bán dẫn

Startup này kỳ vọng đà tăng trưởng sẽ tiếp tục được duy trì nhờ sự trỗi dậy của AI vật lý (physical AI), vốn sử dụng chung chuỗi cung ứng với các thiết bị kết nối truyền thống. Cuozzo lưu ý sản phẩm của ông có thể đáp ứng cho robot trang bị AI, drone, xe tự hành, cảm biến, thiết bị gia dụng thông minh và nhiều thiết bị kết nối khác đang chạy mô hình ngay tại biên (edge).

Nhà đầu tư đặt cược lớn

Các nhà đầu tư dường như đồng tình với tiềm năng này: Exein cho biết vòng gọi vốn mới nhất đã được đăng ký mua vượt xa nhu cầu. Định giá của công ty đã tăng gấp ba mươi lần kể từ vòng Series B cách đây khoảng hai năm, và tăng hơn gấp đôi kể từ khi huy động cả vốn cổ phần lẫn nợ vào tháng 12/2025, sau vòng Series C trước đó.

Không chỉ định giá được đẩy lên, AI cũng đang gia tăng năng lực của kẻ tấn công. Theo Cuozzo, điều này được thúc đẩy bởi các mô hình nguồn mở có thể vận hành mà không cần rào chắn an toàn, khiến việc nhắm mục tiêu vào thiết bị vật lý theo những cách thức mới trở nên dễ dàng và rẻ hơn nhiều.

Cuộc đua với các cuộc tấn công tốc độ máy

Exein đã ghi nhận sự gia tăng của hiện tượng mà Cuozzo gọi là "tấn công tốc độ máy" (machine-speed attacks). Để đối phó, công ty dự định xây dựng một mô hình nền tảng (foundational model) chuyên cho bảo mật AI vật lý. Hiện Exein đang huấn luyện mô hình này trên dữ liệu máy và dữ liệu đo từ xa, với kế hoạch hoàn thiện vào quý I/2027.

Trong thời gian chờ đợi, số vốn mới sẽ được dùng cho các thương vụ mua bán và sáp nhập (M&A) nhằm hoàn thiện danh mục sản phẩm, đồng thời tuyển dụng nhân sự để đẩy nhanh quá trình mở rộng tại Mỹ và khu vực châu Á - Thái Bình Dương — thị trường hiện đóng góp một nửa doanh thu của công ty.

Theo Cuozzo, việc hoạt động trải rộng khắp ba châu lục là thách thức lớn nhất của Exein cho đến nay. Phạm vi hiện diện rộng đòi hỏi thời gian thích nghi, nhưng đã mang lại kết quả khi công ty "tăng trưởng 400% mỗi năm", ông nói thêm.

Đòn bẩy từ luật Cyber Resilience Act của EU

Dù những con số tăng trưởng như vậy thường khó duy trì, Exein có thể nhận được hỗ trợ từ Đạo luật Khả năng phục hồi mạng (Cyber Resilience Act) của Liên minh châu Âu, khi các nghĩa vụ báo cáo của đạo luật này vừa bắt đầu có hiệu lực tuần trước. Đạo luật sẽ có hiệu lực đầy đủ vào tháng 12/2027, yêu cầu các nhà sản xuất phải "đảm bảo mọi sản phẩm kỹ thuật số đều an toàn trước các mối đe dọa mạng".

Đây được xem là cú hích quan trọng cho thị trường bảo mật thiết bị IoT và AI vật lý tại châu Âu. Với các doanh nghiệp Việt Nam đang tham gia chuỗi cung ứng điện tử và sản xuất thiết bị thông minh xuất khẩu sang EU, việc tuân thủ đạo luật này trong thời gian tới sẽ trở thành yêu cầu bắt buộc — và cũng là cơ hội để các giải pháp bảo mật nhúng như Exein tìm được chỗ đứng mới.

Ảnh từ trái sang phải: Gerardo Gagliardo, Giám đốc Tài chính & đồng sáng lập; Gianni Cuozzo, Giám đốc Điều hành & nhà sáng lập; Giovanni Alberto Falcione, Giám đốc Công nghệ & đồng sáng lập.