Khởi nghiệp khai thác núi lửa ngầm làm nguồn năng lượng trong thử nghiệm "bằng chứng khả thi"

Endurance Energy, startup có trụ sở tại Seattle (Mỹ), vừa công bố lần trình diễn đầu tiên trên thế giới một nhà máy điện địa nhiệt dưới đáy biển, đặt gần một núi lửa ngầm đang hoạt động ở độ sâu gần 1,6 km dưới mặt nước. Thử nghiệm kéo dài ba tuần đã tạo ra điện năng dương trong chưa đầy 10 giây, nhưng đủ để chứng minh tính khả thi kỹ thuật của hướng đi mới.

Thử nghiệm tại Axial Seamount

Nguyên mẫu nhà máy điện nặng khoảng 3 tấn được triển khai trong ba tuần tại Axial Seamount, một núi lửa ngầm nằm ở vùng đông bắc Thái Bình Dương, trong tháng 9 vừa qua.

Dù thời gian phát điện ròng dương chỉ dưới 10 giây, đây vẫn được xem là cột mốc quan trọng. Nó cho thấy việc khai thác một dạng năng lượng tái tạo hoàn toàn mới dưới đáy biển là khả thi về mặt kỹ thuật, mở ra triển vọng ứng dụng lâu dài.

Lợi thế của địa nhiệt dưới biển sâu

Theo ông Andrew Redd, nhà sáng lập kiêm CEO của Endurance Energy, môi trường biển sâu mang lại những lợi thế mà địa nhiệt trên đất liền khó có được:

• Nước biển lạnh vô tận đóng vai trò nguồn làm mát tự nhiên, giúp giảm chi phí và độ phức tạp của hệ thống
• Áp suất của khối nước giữ cho hệ thống và giếng khoan luôn ở trạng thái áp suất ổn định
• Nhờ vậy, nhà máy có thể được thiết kế nhỏ gọn hơn so với các cơ sở địa nhiệt truyền thống

"Đại dương sâu thẳm mang lại cho chúng ta nguồn nước biển lạnh vô tận để làm mát, và trọng lượng của nó giữ cho hệ thống cùng giếng khoan luôn được điều áp, nhờ đó nhà máy của chúng ta có thể nhỏ gọn", ông Redd chia sẻ.

Mục tiêu thương mại hóa

Endurance Energy đặt mục tiêu thương mại hóa nguồn điện địa nhiệt dưới biển, hướng tới các quốc gia đảo ở Thái Bình Dương cùng những khách hàng đang tìm kiếm giải pháp thay thế cho việc nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch đắt đỏ.

Đây là nhóm đối tượng đặc biệt phù hợp, bởi nhiều quốc đảo phải phụ thuộc lớn vào dầu nhập khẩu để phát điện, khiến chi phí năng lượng cao và nguồn cung dễ bị tổn thương trước biến động thị trường.

Ý nghĩa với bức tranh năng lượng khu vực

Vành đai Thái Bình Dương tập trung mật độ núi lửa ngầm và hoạt động địa nhiệt cao bậc nhất thế giới. Nếu công nghệ này được hoàn thiện, các quốc gia ven biển và đảo có thể tận dụng chính nguồn tài nguyên sẵn có ngay dưới chân mình thay vì phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu.

Tuy vậy, cần lưu ý rằng kết quả hiện tại vẫn chỉ ở mức trình diễn. Việc duy trì phát điện dương liên tục, giảm chi phí lắp đặt và bảo trì thiết bị dưới độ sâu hàng nghìn mét là những thách thức kỹ thuật không nhỏ trước khi công nghệ có thể đạt quy mô thương mại.

Với các thị trường đang tìm kiếm nguồn năng lượng sạch ổn định như Việt Nam — nơi các dự án điện gió ngoài khơi và điện mặt trời đang được đẩy mạnh — những hướng nghiên cứu đột phá như địa nhiệt biển sâu đáng được theo dõi như một lựa chọn tiềm năng trong tương lai dài hạn.