Nhân viên TikTok tố cáo lãnh đạo biết rủi ro an toàn trẻ em nhưng không hành động

Minh họa về TikTok

Các hồ sơ tòa án do NPR thu thập cho thấy nhân viên TikTok đã nhiều lần cảnh báo nội bộ về những nguy cơ mà nền tảng này gây ra với trẻ em. Nhiều người bày tỏ sự thất vọng khi ban lãnh đạo không có hành động phù hợp trước những vấn đề họ nêu ra, bao gồm việc trẻ vị thành niên lách qua các nội dung bị giới hạn độ tuổi và xuất hiện trong những nội dung khiêu dâm mang tính giao dịch mà công ty có thể thu lợi.

Lời khai bị che giấu được đưa ra ánh sáng

Theo NPR, các bản khai có lời thề của nhân viên TikTok trước đây chưa từng được công bố đã được nộp lên tòa án liên bang vào tháng 3. Những tài liệu này gắn với một vụ kiện tập thể đa địa hạt khởi xướng từ năm 2022, quy tụ hàng trăm vụ kiện cáo buộc TikTok, Meta, Snap và Google đều biết rằng nền tảng mạng xã hội gây hại cho trẻ em nhưng không công bố những rủi ro đó.

Một bản khai của Reagen Maher — từng giữ các vị trí cấp cao về an toàn và điều tra tại TikTok giai đoạn 2021–2024 — mô tả việc bà đã báo cáo với CEO TikTok khi đó là V Pappas về tình trạng phổ biến của "nội dung khiêu dâm mang tính giao dịch". Cụ thể, trẻ vị thành niên cởi đồ trên tính năng Live của TikTok để đổi lấy các món "quà tặng" có thể quy đổi thành tiền thật.

"Tôi đã đấu tranh để sửa chuyện này suốt nhiều tháng với những người không cho rằng mức độ tổn hại là đủ nghiêm trọng", Maher nói trong một đoạn trích cuộc trò chuyện nội bộ với đồng nghiệp.

Bà cũng nhấn mạnh rằng các lãnh đạo cấp cao đều biết về vấn đề này và đang có vài dự án khắc phục một phần, nhưng bà hy vọng sự việc được công khai sẽ tạo áp lực để thúc đẩy các giải pháp khác. Forbes từng đưa tin về vấn đề này vào năm 2022, và theo Maher, công ty đã nhận thức được những lo ngại về bóc lột tình dục từ trước khi bài báo đó được xuất bản.

Thuật toán và những "hố đen" nội dung nguy hiểm

Một bản khai khác của Eric Han — cựu trưởng bộ phận an toàn TikTok — cho biết ông đã lo ngại từ năm 2020 về những "hố đen" (rabbit hole) do thuật toán gợi ý tạo ra. Trong một báo cáo nội bộ, ông mô tả chúng có "hiệu ứng lây lan thực sự" liên quan đến ý tưởng và hành vi tự sát.

Dù đã đánh dấu rằng "an toàn trẻ vị thành niên là vấn đề cấp bách mà chúng ta phải xử lý hiệu quả", Han cho rằng TikTok đã không cảnh báo cha mẹ về những nguy hiểm tiềm ẩn khi con họ sử dụng nền tảng.

Bối cảnh pháp lý và bài học cho người dùng Việt Nam

Những tiết lộ này nằm trong làn sóng kiện tụng ngày càng lớn tại Mỹ nhắm vào các "ông lớn" mạng xã hội về vấn đề gây nghiện, an toàn và sức khỏe tinh thần của trẻ em. Trước đó, bang New York từng cáo buộc TikTok cung cấp cho người dùng các tính năng an toàn mang tính "giả dược", và một thẩm phán cũng đã phán quyết TikTok vi phạm luật bang Texas khi gây hiểu lầm về các tính năng an toàn trẻ em.

Với người dùng Việt Nam — nơi TikTok có lượng người dùng trẻ rất lớn — câu chuyện này là lời nhắc nhở về tầm quan trọng của việc:

• Bật chế độ hạn chế độ tuổi và kiểm soát nội dung trên thiết bị của trẻ
• Theo dõi thời gian sử dụng và trò chuyện cởi mở với con về những gì chúng xem
• Cảnh giác với các tính năng quà tặng, quyên góp trong livestream, vốn có thể bị lợi dụng
• Không tin tuyệt đối vào các nhãn "an toàn" do nền tảng tự gắn, mà cần kiểm chứng độc lập

Câu chuyện của TikTok cho thấy ngay cả khi bên trong một công ty lớn đã có cảnh báo rõ ràng, áp lực lợi nhuận và sự thiếu quyết liệt của lãnh đạo vẫn có thể khiến các rủi ro bị đẩy lùi về phía người dùng nhỏ tuổi nhất.