Bê bối Tesla: Che giấu hàng ngàn tai nạn nghiêm trọng để tiếp tục thử nghiệm lái tự lái
Một vụ rò rỉ dữ liệu nội bộ cho thấy Tesla đã âm thầm che giấu hàng ngàn sự cố nghiêm trọng liên quan đến hệ thống lái tự lái, bao gồm cả những tai nạn chết người. Tòa án Mỹ đã buộc hãng xe điện này phải bồi thường 243 triệu USD, đặt dấu hỏi lớn về đạo đức trong việc thử nghiệm công nghệ AI trên đường phố thực tế.

Bê bối Tesla: Che giấu hàng ngàn tai nạn nghiêm trọng để tiếp tục thử nghiệm lái tự lái Một vụ rò rỉ dữ liệu nội bộ cho thấy Tesla đã âm thầm che giấu hàng ngàn sự cố nghiêm trọng liên quan đến hệ thống lái tự lái, bao gồm cả những tai nạn chết người. Tòa án Mỹ đã buộc hãng xe điện này phải bồi thường 243 triệu USD, đặt dấu hỏi lớn về đạo đức trong việc thử nghiệm công nghệ AI trên đường phố thực tế.
Giấc mơ xe tự hành biến thành "cơn ác mộng"
Cuộc điều tra của chương trình "Temps Présent" đã hé lộ những góc khuất đen tối đằng sau tham vọng của Elon Musk và Tesla. Hãng xe này bị cáo buộc đã vội vàng đưa hệ thống lái tự lái dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI) ra thị trường và biến các con đường công cộng thành "bãi thử nghiệm" khổng lồ.
Theo các tài liệu bị rò rỉ, Tesla đã biết về những khiếm khuyết nghiêm trọng trong hệ thống của mình trong nhiều năm nhưng chọn cách im lặng. Hàng ngàn khiếu nại của khách hàng đã bị lờ đi, bao gồm hơn 2.400 trường hợp phanh hoặc tăng tốc đột ngột và hơn 1.000 vụ tai nạn. Đáng lo ngại là trong rất nhiều trường hợp, trạng thái sự cố vẫn được đánh dấu là "chưa giải quyết".
Cảnh quan một vụ tai nạn liên quan đến xe Tesla
Những "ảo giác" chết người của trí tuệ nhân tạo
Trong thuật ngữ AI, hiện tượng hệ thống đưa ra phản ứng sai lệch hoàn toàn so với thực tế được gọi là "ảo giác" (hallucinations), tương tự như khi ChatGPT trả lời sai thông tin. Tuy nhiên, đối với một chiếc xe đang di chuyển ở tốc độ cao, những "ảo giác" này mang lại hậu quả thảm khốc.
Nhiều chiếc Tesla đã bất ngờ tăng tốc hoặc phanh gấp không rõ nguyên nhân do hệ thống lái tự lái (Autopilot) hiểu sai môi trường xung quanh. Vấn đề không chỉ dừng lại ở những người lái xe Tesla, mà còn đe dọa cả những người tham gia giao thông khác, những người hoàn toàn không biết mình đang trở thành "vật thí nghiệm" cho công nghệ của hãng xe Mỹ.
"Tôi không biết rằng tính năng lái tự động tồn tại. Khi phát hiện ra, tôi cảm thấy mình như một con chuột bạch," Dillon Angulo, người sống sót sau một vụ tai nạn thảm khốc, chia sẻ.
Dữ liệu bị "làm mờ" và sự thật trồi lên
Một trong những vụ án điển hình là cái chết của Naibel Benavides, 22 tuổi, một người đi bộ đã tử nạn khi bị một chiếc Tesla ở chế độ Autopilot đâm phải. Bạn trai của cô, Dillon Angulo, bị thương nặng.
Gia đình nạn nhân đã quyết định kiện Tesla. Trong quá trình điều tra, Tesla lập luận rằng dữ liệu trong "hộp đen" của xe đã bị hỏng. Tuy nhiên, các chuyên gia pháp y đã khôi phục thành công những dữ liệu bị xóa. Kết quả cho thấy Tesla đã biết về sự cố ngay tối hôm đó.
Dữ liệu khôi phục cho thấy hệ thống Autopilot thực sự đã phát hiện ra chướng ngại vật (nạn nhân) nhưng không thực hiện bất kỳ hành động tránh né nào, chỉ phát ra cảnh báo ngay trước thời điểm va chạm.
Hệ thống Autopilot của Tesla phát hiện chướng ngại vật
Một bản án mang tính lịch sử
Một bồi thẩm đoàn tại Mỹ đã ra phán quyết buộc Tesla phải bồi thường hơn 243 triệu USD cho gia đình nạn nhân. Đây được coi là một phán quyết lịch sử trong các vụ kiện liên quan đến xe tự lái. Bồi thẩm đoàn nhận định rằng cả Tesla và người lái xe đều phải chịu trách nhiệm, nhưng quan trọng hơn là phán quyết này khẳng định các nhà sản xuất không được phép sử dụng đường phố làm phòng thí nghiệm.
Mặc dù Tesla đã cố gắng kháng cáo, một thẩm phán liên bang vào cuối tháng 2 đã xác nhận mức phạt này. Hiện tại, hãng xe này vẫn đang đối mặt với nhiều cuộc điều tra khác từ Bộ Tư pháp và Cục An toàn Giao thông Cao tốc Quốc gia Mỹ (NHTSA).
Những người tố giác (whistleblowers) cho rằng Tesla đã ưu tiên tốc độ phát triển sản phẩm hơn là sự an toàn của con người, bất chấp những cảnh báo nội bộ về nguy cơ của hệ thống Autopilot. Các chuyên gia pháp lý dự đoán rằng bản án này sẽ mở đường cho nhiều vụ kiện tụng khác nhằm vào các hãng xe công nghệ trong tương lai.


