Meta bị tòa án New Mexico phạt 25 tỷ USD vì bê bối Cambridge Analytica
Thẩm phán bang New Mexico đã ra phán quyết buộc Meta phải nộp phạt 25 tỷ USD do hơn 43 triệu lần vi phạm luật thực hành không công bằng của bang, liên quan đến cách công ty xử lý dữ liệu người dùng trong bê bối Cambridge Analytica. Đây là một trong những án phạt tài chính lớn nhất lịch sử Mỹ nhắm vào một doanh nghiệp.
Meta vừa hứng chịu một đòn pháp lý nặng nề khi thẩm phán bang New Mexico tuyên buộc công ty mẹ của Facebook phải nộp phạt 25 tỷ USD vì hơn 43 triệu lần vi phạm luật thực hành không công bằng của bang. Bản án này đưa bê bối Cambridge Analytica trở lại tâm điểm, và được xem là cú đánh tài chính lớn nhất mà Meta phải chịu trong năm nay.
Phiên điều trần chống độc quyền liên quan đến Meta
Xuất phát từ bê bối dữ liệu năm xưa
Hồi tháng 9, bồi thẩm đoàn tại New Mexico đã kết luận Meta đã gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng về cách công ty bảo vệ dữ liệu cá nhân, cũng như về việc ngăn chặn thông tin sai lệch và phát ngôn thù địch trên nền tảng của mình.
Vụ kiện bắt nguồn từ đơn khiếu nại năm 2021, sau khi thế giới biết đến việc công ty tư vấn chính trị Cambridge Analytica (Anh) thu thập dữ liệu từ hàng triệu tài khoản Facebook nhằm nhắm mục tiêu thông điệp vào cử tri trước cuộc bầu cử đầu tiên của Tổng thống Donald Trump.
Thẩm phán nhận định rằng số lượng vi phạm cố ý đặc biệt lớn, tính chất kéo dài và lặp lại của hành vi, phạm vi rộng các lĩnh vực bị vi phạm cùng sự tham gia của lãnh đạo cấp cao Facebook là những yếu tố đủ để áp mức phạt cao nhất mà luật cho phép: 5.000 USD cho mỗi lần vi phạm.
Con số khổng lồ và mức giảm "nhẹ nhàng"
Nếu tính đủ theo luật, tổng tiền phạt dân sự sẽ vượt 219 tỷ USD. Tuy nhiên, thẩm phán đã giảm xuống còn 25 tỷ USD. Dù vậy, theo văn phòng Tổng chưởng lý bang, ngay cả con số này vẫn là "một trong những khoản phạt tài chính lớn nhất từng áp lên một doanh nghiệp trong lịch sử Mỹ", và vượt xa các phán quyết hay thỏa thuận gần đây liên quan đến Meta.
Trước đó, trong một phán quyết quan trọng khác tại tòa án bang New Mexico, Meta bị buộc trả gần 1 tỷ USD tiền phạt dân sự và các biện pháp khắc phục vì gây nhầm lẫn cho công chúng về độ an toàn của sản phẩm. Ở một thỏa thuận riêng với hầu hết tổng chưởng lý các bang, Meta đã dàn xếp hàng loạt khiếu nại về an toàn trực tuyến cho trẻ em với số tiền 17,1 tỷ USD, trong đó 5,3 tỷ USD phụ thuộc vào việc YouTube và TikTok có triển khai các biện pháp tương tự hay không.
"Vụ việc này chưa bao giờ chỉ xoay quanh một công ty hay một bê bối. Nó đặt câu hỏi liệu các tập đoàn có thể gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng về những gì xảy ra với thông tin cá nhân của họ mà không phải chịu hậu quả thực chất hay không. New Mexico đã giữ vững lập trường, đưa vụ việc ra xét xử và giành được phán quyết xác lập hàng triệu hành vi vi phạm pháp luật của bang."
— Tổng chưởng lý New Mexico Raúl Torrez
Meta chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức trước yêu cầu bình luận. Trước đó, công ty từng chống lại được nhiều thay đổi về hoạt động kinh doanh mà Tổng chưởng lý yêu cầu trong phần biện pháp khắc phục của vụ kiện an toàn trẻ em.
Ý nghĩa với người dùng và ngành công nghệ
Vụ việc diễn ra trong bối cảnh các nền tảng mạng xã hội lớn đang bị siết chặt hơn về trách nhiệm bảo vệ dữ liệu và người dùng, đặc biệt là trẻ em và các nhóm dễ bị tổn thương. Với người dùng tại Việt Nam và nhiều nước khác, đây là lời nhắc nhở về tầm quan trọng của việc kiểm soát quyền riêng tư, rà soát lại cài đặt chia sẻ dữ liệu và cảnh giác với các ứng dụng bên thứ ba truy cập tài khoản mạng xã hội.
Bê bối Cambridge Analytica từng gây chấn động toàn cầu cách đây nhiều năm, khiến Facebook phải thay đổi cách quản lý dữ liệu và chịu nhiều cuộc điều trần trước Quốc hội Mỹ. Việc tòa án New Mexico áp mức phạt 25 tỷ USD cho thấy hậu quả pháp lý của câu chuyện vẫn chưa khép lại, và áp lực từ cơ quan quản lý đối với các gã khổng lồ công nghệ ngày càng gia tăng.
