Muse Charm của Meta: Trông như Tamagotchi nhưng lại bắt đúng xu hướng mới của Gen Z

Muse Charm mà Meta vừa công bố là một thiết bị nhỏ nhắn, đáng yêu với tham vọng đưa AI đến gần hơn với người dùng phổ thông. Nhưng liệu nó có thành công hay lại tiếp tục nối dài danh sách những thiết bị AI phần cứng "xịt" như AI Pin, Rabbit hay mặt dây chuyền Friend? Phản ứng ban đầu khá trái chiều, song có một điều không thể phủ nhận: thiết kế của nó đang bám rất đúng xu hướng.

Từ Tamagotchi đến mặt dây treo túi xách

Dù muốn hay không, kiểu dáng của Muse Charm có thể hút được nhóm người dùng Gen Z — những người trong thời kỳ "hậu Labubu" đã quen với việc biến mọi thứ thành món đồ treo lủng lẳng trên túi xách hay chìa khóa. Đây là một phần của xu hướng thẩm mỹ hoài cổ, phá cách trong cách giới trẻ tiếp cận thời trang và công nghệ.

Muse Charm của Meta với thiết kế mặt dây treo

Gen Z đã tạo ra cả một thị trường cho những món đồ treo, từ son bóng, nước rửa tay, kem chống nắng cho đến nước hoa — tất cả đều được biến thành bag charm (phụ kiện treo túi), chủ yếu nhắm đến khách hàng nữ.

Chiếc ốp son Rhode của Hailey Bieber từng gây sốt khi gắn son bóng trực tiếp lên ốp điện thoại, góp phần định hình ý tưởng rằng sản phẩm làm đẹp cũng có thể là phụ kiện thời trang. Thương hiệu này từng đạt doanh thu ròng 212 triệu USD mỗi năm chỉ với khoảng 10 sản phẩm.

Sau đó là cơn sốt Labubu — món đồ chơi mặt quái xấu đến mức dễ thương — giúp doanh thu của Pop Mart (nhà bán lẻ Trung Quốc đứng sau sản phẩm) đạt 1,8 tỷ USD năm 2024, gấp 7 lần so với năm 2019. Dù sức nóng của Labubu đã hạ nhiệt, khái niệm phụ kiện treo trang trí vẫn chưa hề lỗi thời. Một công ty phân tích dự báo thị trường bag charm toàn cầu có thể vượt mốc 1 tỷ USD vào năm 2030.

Khi Apple Watch trở thành món trang sức

Nhiều người nhận xét thiết kế của Muse Charm gợi nhớ đến Tamagotchi — món thú ảo bỏ túi từng là cơn sốt đồ chơi cuối thập niên 1990 và giữa thập niên 2000. Nhưng Tamagotchi không phải là hình mẫu thời thượng nhất lúc này.

Thực tế, Muse Charm giống một biến tấu của thứ mà nhiều bạn trẻ đang làm với chiếc Apple Watch của mình. Khái niệm biến Apple Watch thành móc khóa hay mặt dây treo đang ngày càng phổ biến nhờ các video TikTok hướng dẫn cách dùng đồng hồ khi không đeo trên cổ tay.

Trên Amazon, Walmart hay các sàn như eBay, Etsy, có hàng nghìn loại móc khóa, dây đeo, mặt dây, dây treo cổ, kẹp và ốp bag charm dành cho Apple Watch với đủ kiểu dáng. Đáng chú ý, những chiếc đồng hồ đeo khóa này thường được các bạn nữ trẻ chọn như phụ kiện thời trang trước tiên, chứ không phải như một thiết bị công nghệ.

Xu hướng biến thiết bị công nghệ thành phụ kiện thời trang

Tất cả giao thoa với xu hướng retro-tech rộng lớn hơn: máy ảnh kỹ thuật số đời cũ, điện thoại nắp gập, iPod, đĩa CD, băng cassette, điện thoại bàn và tai nghe có dây đang dần trở lại.

Sự dịch chuyển này diễn ra trong bối cảnh người trẻ mô tả các dòng nội dung do thuật toán dẫn dắt là gây nghiện và "vô hồn", khiến họ cảm thấy ngày càng xa cách. Điều đó thúc đẩy mong muốn được chạm và cảm nhận công nghệ. Một startup tên Clicks thậm chí đang hồi sinh bàn phím vật lý cho điện thoại với thiết bị lấy cảm hứng từ BlackBerry.

Với Gen Z, những vật thể hữu hình này giúp họ cảm thấy gắn kết hơn với công nghệ và có cảm giác kiểm soát được thế giới — nơi công nghệ đã hòa vào cuộc sống đến mức việc sử dụng nó không còn là một lựa chọn nữa.

Các bạn nữ trẻ một lần nữa lại dẫn đầu xu hướng này. Một số người tự chế tạo những chiếc máy tính mini di động, gọi là "cyberdeck", nhét vừa trong túi xách dạng vỏ sò hoặc vỏ tùy chỉnh, rồi trang trí bằng đá quý, hoa, sticker, ngọc trai để tạo dấu ấn cá nhân.

Cyberdeck tự chế - xu hướng máy tính cá nhân hóa của Gen Z

Cơ hội và rủi ro cho Meta

Quay lại với Muse Charm. Rõ ràng thiết bị này được thiết kế để bắt trend "công nghệ như phụ kiện thời trang", nhưng điều đó không đồng nghĩa với thành công.

Meta đã lạm dụng lòng tin người dùng trong nhiều năm đến mức có thể khó lấy lại hoàn toàn. Hãng này từng phải dàn xếp với Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ (FTC) về cáo buộc lừa dối người tiêu dùng khi công khai thông tin riêng tư mà không có sự đồng ý, và nhiều lần bị FTC xử phạt vì vi phạm quyền riêng tư. Năm 2023, FTC tiếp tục cáo buộc Meta vi phạm lệnh về quyền riêng tư sau thỏa thuận năm 2019. Công ty cũng nhiều lần bị triệu tập trước Quốc hội Mỹ liên quan đến tác hại với trẻ vị thành niên và đối mặt với hàng loạt vụ kiện.

Những thực hành quyền riêng tư cẩu thả này có thể khiến Meta thua trong cuộc đua trở thành lựa chọn AI tiêu dùng hàng đầu — trừ khi người dùng quyết định rằng "ác quỷ quen mặt" vẫn tốt hơn "ác quỷ xa lạ".

Mục tiêu cuối cùng của Meta vẫn là quảng cáo nhắm mục tiêu siêu chính xác. Nếu đó là cái giá phải trả để được dùng AI miễn phí — Meta cho biết sẽ kiếm tiền từ Muse bằng cách thu một khoản phí nhỏ từ các giao dịch — thì người tiêu dùng có thể sẵn sàng chấp nhận rủi ro.

Câu hỏi lớn còn lại là: liệu một thiết bị AI đeo được, dễ thương, đậm chất thời trang có đủ sức thuyết phục người dùng trao niềm tin cho Meta thêm một lần nữa hay không?