Oracle từ chối thương lượng gói trợ cấp thôi việc với hàng nghìn nhân viên bị sa thải

Oracle đã sa thải khoảng 20.000 đến 30.000 nhân viên vào ngày 31 tháng 3 thông qua email, một động thái đã được báo chí rộng rộng đưa tin gần đây.

Một nhân viên bị cắt giảm danh sách vào ngày hôm đó đã chia sẻ trải nghiệm của mình với TechCrunch: “Tôi có một cảm giác kỳ lạ trong bụng. Tôi định đăng nhập vào VPN (mạng riêng ảo), nhưng hệ thống báo ‘người dùng này không còn tồn tại’. Tôi gọi cho bạn và hỏi ‘Cậu có thấy mình trên Slack không?’, và bạn ấy trả lời ‘Không, tài khoản của cậu đã bị vô hiệu hóa rồi’.”

Người này nhanh chóng nhận được email thông báo chấm dứt hợp đồng ngay lập tức. Một vài ngày sau, đề xuất trợ cấp thôi việc mới được gửi đi. Tuy nhiên, các điều khoản của Oracle đã nhanh chóng trở thành điểm tranh cãi, khiến nhiều nhân viên bị sa thải cố gắng phản kháng.

Gói trợ cấp và vấn đề về cổ phiếu

Oracle đưa ra các điều khoản khá tiêu chuẩn của các tập đoàn lớn tại Mỹ. Đổi lấy việc ký văn bản từ bỏ quyền kiện tụng, nhân viên nhận được bốn tuần lương cho năm đầu tiên làm việc, cộng thêm một tuần lương cho mỗi năm thâm niên, tối đa là 26 tuần. Công ty cũng chi trả bảo hiểm y tế COBRA trong một tháng.

Tuy nhiên, điểm mấu chốt nằm ở chỗ: Mặc dù cổ phiếu thường chiếm phần lớn thu nhập của nhân viên công nghệ, đặc biệt là tại Oracle, nhưng công ty không đẩy nhanh thời hạn tất toán (accelerate vesting) cho các cổ phiếu thưởng hạn chế (RSUs) sắp đến hạn. Bất kỳ cổ phiếu nào chưa tất toán vào ngày chấm dứt hợp đồng đều bị tịch thu.

Điều này áp dụng ngay cả với cổ phiếu được thưởng như động lực giữ chân nhân viên hoặc thay thế cho việc tăng lương khi thăng chức. Một nhân viên lâu năm đã mất 1 triệu USD cổ phiếu chỉ còn 4 tháng nữa là đến hạn tất toán; RSUs chiếm khoảng 70% tổng thu nhập của người này, theo báo cáo của Time.

Lách luật WARN Act

Một số nhân viên cũng phát hiện ra rằng nếu họ được Oracle phân loại là nhân viên làm việc từ xa (remote workers) và không làm việc tại các bang có quy định bảo vệ người lao động mạnh mẽ như California hay New York, công ty tuyên bố họ không đủ điều kiện được bảo vệ theo Đạo luật WARN.

Đạo luật WARN yêu cầu các công ty thực hiện sa thải hàng loạt phải thông báo trước hai tháng cho nhân viên. Đạo luật này được kích hoạt khi 50 người trở lên bị ảnh hưởng tại một địa điểm. Bằng cách phân loại nhân viên là làm việc từ xa, Oracle có thể lách qua các yêu cầu tối thiểu về địa điểm này.

Nhiều người thậm chí không biết mình bị phân loại là nhân viên từ xa vì họ làm việc theo hình thức kết hợp (hybrid) và sống gần văn phòng.

Nỗ lực thương lượng tập thể

Trong một thời gian ngắn, một nhóm nhân viên đã cố gắng thương lượng tập thể với Oracle, theo một bức thư mà TechCrunch đã nhìn thấy. Ít nhất 90 người đã ký vào một bản kiến nghị công khai kêu gọi gã khổng lồ cơ sở dữ liệu và điện toán đám mây này hãy san sẻ các điều khoản với các công ty công nghệ lớn khác đang sa thải hàng loạt vì AI.

Ví dụ, gói trợ cấp của Meta, theo email được Business Insider công bố, bắt đầu ở mức 16 tuần lương cơ bản, cộng thêm hai tuần cho mỗi năm làm việc và chi trả bảo hiểm COBRA trong 18 tháng.

Microsoft, công ty đã mở rộng các gói nghỉ hưu tự nguyện cho nhân viên lâu năm, cung cấp việc tất toán cổ phiếu nhanh hơn, tối thiểu tám tuần lương, và thêm một đến hai tuần cho mỗi sáu tháng làm việc, tùy theo cấp bậc.

Cloudflare, công ty vừa cắt giảm 20% nhân sự, đề xuất trợ cấp thôi việc một lần tương đương với lương cơ bản đến hết năm 2026, cộng với bảo hiểm y tế đến hết năm và đẩy nhanh tất toán cổ phiếu đến ngày 15 tháng 8.

Thái độ của Oracle

Oracle đã từ chối thương lượng, theo một email mà TechCrunch đã xem. Đây là kịch bản “chấp nhận hoặc bỏ qua”, một nhân viên cũ cho biết.

Khi được hỏi về các điều khoản trợ cấp thôi việc, việc phân loại nhân viên là làm việc từ xa và nỗ lực thương lượng thất bại của nhân viên, Oracle từ chối bình luận.

Phản ứng của công ty không gây ngạc nhiên, ngay cả với những người từng hy vọng đàm phán. Nhưng nó làm nổi bật thực tế rằng, dù có mức lương cao (thường qua cổ phiếu) và các phúc lợi lý tưởng khi thị trường lao động đang thuận lợi cho người lao động, nhân viên công nghệ có rất ít sự bảo vệ khi thị trường đảo chiều.